17.11.2020, 00:46 98

Hobi bahçeleri neden tartışılıyor?

Hobi bahçeleri üzerinde yapılan tartışmaların çok yönlü ele alınarak toplum yararı ve tarım topraklarının korunmasına yönelik bir senteze ihtiyaç bulunuyor.

Yapılan akademik çalışmalarda doğa ile etkileşime girmenin bir yolu olarak bahçe uğraşısının insan sağlığı üzerinde olumlu etkiler yaptığına dair önemli araştırma bulguları bulunuyor. Doğada bulunmanın bu çok önemli işlevi yanında diğer pek çok olumlu işlevlerinin de olduğu biliniyor. Ancak son günlerde hobi bahçeleri üzerinde yapılan tartışmalar “tarım topraklarının işgal edildiği ve tarımsal üretimi tehdit ettiği” üzerinde yoğunlaşmış bulunuyor.

Ancak yapılan tartışmalar esasen bir yandan “tarım topraklarını amaç dışı kullanmak yönündeki girişimlere dikkat çekerek bir farkındalığın tazelenmesine yol açmasına neden olsa da, diğer taraftan hobi bahçeleri gibi “sevimli bir uğraşıyı sevimsiz hale getirmek” yönünde olumsuz bir etkinin de oluşmasına neden olmuştur. Söz konusu tartışmalar hobi bahçeleri gibi sevimli bir konuyu sevimsiz hale getiriyor ve durumu açıklığa kavuşturmadan yargıda bulunmak ve sevimsiz hale getirmek kimsenin hakkı olmasa gerektir.

Buna göre insanın tabiatla buluşması ve tabiatın insan ve toplum sağlığı bakımından sağladığı faydalardan yararlanılması önemli ve gereklidir. Hobi bahçeleri üzerinden yapılan tartışmanın, olumlu ve olumsuz yönleriyle ele alınması ve yeni bir düzenlemeye kavuşturulması gerekmektedir. Bu şekilde sürdürülebilir bir yapının kurulması için toplum yararını esas alan ve mevzuatı göz ardı etmeyen kalıcı çözümler içeren uygun stratejilere ihtiyaç bulunmaktadır.

Hobi bahçesine giriş! -2

Hobi bahçeleri konusunu konuşmak için öncelikle akademik ve teknik, kültürel ve geleneksel, iktisadi ve güncel ihtiyaçlar bakımdan söz konu ifadeyi kavramsallaştırmak gerekiyor.

Kavramı yalın olarak yani herkesin mutabık olduğu anlamıyla ortaya koymadan yapılacak tartışmaların sağlıksız olacağı açıktır ve bu durum karmaşaya yol açacaktır.

Herkesin kendi anlamlaştırdığı şekliyle konuyu ele alması, yorum yapması ve karar oluşturması “sevimli bir uğraşı” olan “hobi bahçesi” konusunu olsa olsa “anlaşılmaz yorumlar bahçesi”nin içine atmış olur.

Esasen bir konunun sorun olup olmadığına karar vermek için ana gerekçeye yani “kök soruna inmek” gerekiyor. Burada “sorunu doğru tanımlamak için doğru kavramsallaştırma ile süreci çalıştırmak” gerekir.

Aksi halde kavramsal olarak tam anlamıyla ortak bir tanım üzerinde buluşmadan ve fayda-zarar, tehdit-fırsat analizi yapılmadan yapılan yorumların, isimlendirmeler, tanımlar, izinler, tahsisler ve uygulamaların karmaşaya yol açmaması mümkün değildir.

Dolayısıyla bugün ülkemizde sevimli uğraşılardan biri olarak “hobi bahçeleri” konusunun gündemde yer alan sorun alanları içinde yer almasındaki temel neden; konunun mevcut mevzuatı dikkate almaksızın ve yeni mevzuat düzenlenmesine gidilmeden sürecin çalıştırılması ile ilişkilidir.

Bu çerçevede konunun çok yönlü tartışmalara konu edilmeden ve kavramsallaştırılma süreci tamamlanmadan birbirinden bağımsız uygulamalarla,farklı amaç, içerik ve yapılandırmalarla yürütülmesi, hobi bahçeleri konusunu bir sorun alanı olarak Türkiye’nin gündemine getirmiştir.

Sözün özü; tüm dünyada pek çok yönüyle sağladığı sosyo-kültürel ve diğer yararlarıyla yaygın olarak uygulama alanı bulan hobi bahçesi uygulamalarının, ülkemizde de sevimli bir uğraşı alanı olarak yani bir hobi olarak kalmasını sağlayacak düzenlemelerle planlı şekilde geliştirilmesi gerekiyor.

Hobi bahçeleri ve toplum sağlığı - 3

Kentleşmenin ve sanayileşmenin getirdiği yoğun iş hayatı, ayaküstü beslenme ve hareketsiz yaşam tarzı sosyal ve psikolojik bakımdan insan ve toplum üzerinde sağlık sorunlarına yol açmaktadır. Bu kapsamda hobi bahçesi uygulamaları sürdürülebilirlik ilkelerinin gözetilerek doğru kullanılması halinde sağlıklı bir toplumun oluşturulmasında anahtar bir rol oynama gücüne sahiptir.

Birleşmiş Milletler Dünya Sağlık Örgütü(UNWTO) sağlıklı bir insanı; “hem fiziksel ve hem de zihinsel olarak iyi olmak hali” olarak tanımlamaktadır. Bu kapsamda yapılan akademik çalışmalar önemli veriler sunmaktadır. Buna göre özellikle Amerika, Avrupa ve Asya ülkelerinde yapılan akademik çalışmalarda doğa ile etkileşime girmenin bir yolu olarak bahçe uğraşısının sağlık üzerinde olumlu etkiler yaptığına dair çok önemli bulgular bulunmaktadır. Doğa ile baş başa olmak ve doğada iş yapmak; ruhsal gerilim(stres), öfke, yorgunluk, kaygı bozukluğu(anksiyete), zihin işlevlerinin kaybıyla ortaya çıkan bunama(demans) ve beyin hücrelerinin yok olmasına bağlı olarak ilerleyen ve nörolojik bir hastalık olan unutkanlık(alzheimer) gibi hastalıkların belirtilerinde azalmaya yol açtığı belirlenmiştir.

Hobinin kavramsallaştırılması - 4

Tüm dünyada sevimli bir uğraşı olarak kabul gören ve pek çok yönüyle önemli bireysel ve toplumsal işlevleri bulunan hobi bahçeciliği konusu bugün Türkiye’de bir sorun alanı haline gelerek TBMM’nin gündemine kadar gelmiş bulunuyor.

Hobi bahçesi hemen ifade etmek gerekir ki; tarımsal üretim faaliyeti yapan bir işletmeyi, bir çiftliğe karşılık gelmemektedir. Hobi bahçesi oldukça sınırlı bir alanda tercihen kamu yararını dikkate alarak verimli tarım toprakları dışındaki alanlarda kurulan ve araç gereç-koyacak kadar küçük ancak bir konut özelliği taşımayan kapalı alana sahip etkinlik ortamıdır.

Söz konusu hobi bahçeleri; eğlenmek, fiziksel aktivitede bulunmak, ticari üretime konu olmayacak ölçüde üretim etkinliği yapmak, dinlenmek ve sosyal etkileşimleri geliştirmek amacıyla (kültüre göre bireysel yada ailece) etkinlik yapılan ve zaman geçirilen sevimli uğraşı alanlarıdır.

Buna göre hobi bahçesi nedir? neyi kapsar? konusu üzerinde ülkemizin sosyo-kültürel-çevresel-iktisadi gerçekleri ve birikimleri de dikkate alınarak ilgili paydaşların konuyu tartışması ve bir tanım üzerinde buluşarak süreci biçimlendirmesi beklenmektedir.

Türkiye’de Hobi Bahçesi Mevzuatı - 5

Hobi bahçelerinin Türkiye’nin gündemine gelmesindeki en önemli etken ilgi mevzuatla uyumsuzluğun ortaya çıkmasıyla, dolayısıyla söz konusu bahçelerin kuruluş yerleriyle ilişkilidir. Özellikle bahçelerin tarım topraklarının işgal edilmesine zemin hazırlayan yeni bir uygulama alanı olduğuna yönelik yapılan tespitlerdir.

Türkiye mevzuat bakımından tarım topraklarının amacına uygun kullanımını, verimli işletilmesini ve korunmasını garanti altına alacak başta Anayasa olmak önemli kanunlara sahiptir.

Bu kapsamda örneğin aşağıda ve belirtilen kanunlar önemli içerik, işlev ve yaptırımlar içermektedir.:

  • Tarım sektörünün ve kırsal alanın, kalkınma plân ve stratejileri doğrultusunda geliştirilmesi ve desteklenmesi için gerekli politikaların tespit edilmesi ve düzenlemelerin yapılmasını amaçlayan ve 2006 yılında çıkarılan 5488 sayılıTarım Kanunu”,
  • Toprağın doğal veya yapay yollarla kaybını ve niteliklerini yitirmesini engelleyerek korunmasını, geliştirilmesini ve çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak, plânlı arazi kullanımını sağlayacak usûl ve esasları belirleyen ve 2005 yılında çıkarılan 5403 sayılı “Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu” ve
  • yine 5403 sayılı kanunda değişiklik yapılması hakkında 2014 yılında çıkarılan 6537 sayılı “Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun” .

Buna göre Türkiye tarım topraklarının amacına uygun kullanımını, verimli işletilmesini ve korunmasını garanti altına alacak yasal ortamı oluşturmuştur esas olan söz konusu kanunların önemli içerik, işlev ve yaptırımlarının hayata hakim olmasının sağlanmasıdır.

Hobi Bahçelerine Anayasal Çerçeve - 6

Hobi bahçeciliğini amacı dışına çıkarmak, mülkiyet hakkına konu da olsa “bireysel kazancı” öne alan bir anlayışla tasarrufta bulunmak, kamu yararı kapsamında pek çok bakımdan sakınca doğurmaktadır.

Öyle ki Anayasa’nın 35. Maddesinde yer alan Mülkiyet Hakkı başlığı altında: “Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir.” denilmektedir ancak devamında “Bu haklar, ancak kamu yararı amacıyla, kanunla sınırlanabilir. Mülkiyet hakkının kullanılması toplum yararına aykırı olamaz.” ifadesi yer almaktadır.

Görüldüğü gibi Anayasa mülkiyet hakkının kullanımının “kamu yararına aykırı olamayacağını ve mülkiyet hakkının toplum yararı çerçevesinde yasayla sınırlandırılabileceğini” kayıt altına almıştır.

Dolayısıyla hobi bahçeleri de dahil olmak üzere toplum yararına aykırı uygulamalara müsamaha göstermek mümkün değildir.

Son söz olarak; “mutlak” kamu yararının söz konusu olduğu tarım toprakları üzerinde, amaç dışı kullanıma neden olacak girişimlerin hoş karşılanması ve tarım topraklarını tehdit eden tasarruflara izin verilmesi mümkün değildir.

Bu çerçevede hobi bahçeleri konusunda kamu faydasını esas alan mevzuatla birlikte, insan ve toplum sağlığına yönelik etkileri de gözeten “dengeli ve kalıcı sürdürülebilir çözümler” üreten stratejilere ihtiyaç bulunuyor.

Yorumlar (0)
Günün Karikatürü Tümü
açık
Namaz Vakti 23 Kasım 2020
İmsak 06:00
Güneş 07:29
Öğle 12:32
İkindi 15:02
Akşam 17:24
Yatsı 18:48
Bumerang - Yazarkafe
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 8 20
2. Fenerbahçe 9 20
3. Galatasaray 9 17
4. Gaziantep FK 9 14
5. Karagümrük 9 13
6. Başakşehir 9 13
7. Beşiktaş 8 13
8. Konyaspor 8 12
9. Rizespor 8 12
10. Kasımpaşa 9 12
11. Hatayspor 7 12
12. Göztepe 8 11
13. Malatyaspor 8 11
14. Sivasspor 8 9
15. Trabzonspor 9 9
16. Antalyaspor 9 9
17. Erzurumspor 8 8
18. Kayserispor 8 7
19. Gençlerbirliği 8 5
20. Denizlispor 8 5
21. Ankaragücü 7 2
Takımlar O P
1. Altınordu 10 20
2. Adana Demirspor 9 18
3. Ankara Keçiörengücü 10 18
4. Tuzlaspor 9 18
5. İstanbulspor 9 17
6. Samsunspor 10 17
7. Giresunspor 9 15
8. Bursaspor 10 14
9. Balıkesirspor 10 14
10. Altay 8 13
11. Akhisar Bld.Spor 10 13
12. Adanaspor 9 12
13. Ümraniye 10 10
14. Bandırmaspor 10 8
15. Boluspor 10 7
16. Menemen Belediyespor 8 6
17. Ankaraspor 9 5
18. Eskişehirspor 10 1
Takımlar O P
1. Tottenham 9 20
2. Liverpool 9 20
3. Chelsea 9 18
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 8 16
6. Everton 9 16
7. Aston Villa 8 15
8. West Ham 9 14
9. Crystal Palace 8 13
10. M. United 8 13
11. Arsenal 9 13
12. Wolverhampton 8 13
13. Man City 8 12
14. Leeds United 9 11
15. Newcastle 9 11
16. Brighton 9 9
17. Fulham 9 4
18. West Bromwich 9 3
19. Burnley 7 2
20. Sheffield United 9 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 10 23
2. Atletico Madrid 8 20
3. Villarreal 10 19
4. Real Madrid 9 17
5. Cádiz 10 14
6. Granada 9 14
7. Sevilla 8 13
8. Valencia 10 12
9. Elche 8 12
10. Getafe 9 12
11. Real Betis 9 12
12. Barcelona 8 11
13. Osasuna 9 11
14. Deportivo Alaves 10 10
15. Eibar 10 10
16. Athletic Bilbao 8 9
17. Real Valladolid 10 9
18. Levante 9 7
19. Huesca 10 7
20. Celta de Vigo 10 7
Arşiv

Gelişmelerden Haberdar Olun

@
Bumerang - Yazarkafe