Japonya’da yapılan yeni bir çalışma, düzenli peynir tüketiminin yalnızca damak zevkiyle değil, beyin sağlığıyla da bağlantılı olabileceğini ortaya koydu. 65 yaş ve üzerindeki yaklaşık 8 bin kişi üzerinde yürütülen araştırmada, haftada en az bir kez peynir yiyenlerin demans (bunama) geliştirme riskinin yüzde 24 daha düşük olduğu belirlendi.
Araştırma, Nutrients adlı bilimsel dergide yayımlandı. Bilim insanları, düzenli peynir tüketenlerle nadiren veya hiç peynir yemeyenleri karşılaştırarak, üç yıllık süreçteki bilişsel sağlık verilerini analiz etti. Sonuçlara göre, peynir yiyen grubun yüzde 3,4’üne demans tanısı konulurken, peynir yemeyenlerde bu oran yüzde 4,45 oldu. Yüzde 1,06’lık fark küçük görünse de, 1.000 kişi başına yaklaşık 10 daha az demans vakası anlamına geliyor.
Çalışma gözlemsel nitelikte: Nedensellik kanıtlanmadı
Araştırmacılar, bulguların gözlemsel olduğunu, yani sadece bir ilişki ortaya koyduğunu özellikle vurguladı. Bu sonuçların peynirin doğrudan demansı önlediği anlamına gelmediği, yaşam tarzı, genetik yapı ve tüketilen peynir türü gibi etkenlerin de sonuçları etkileyebileceği belirtildi.
Araştırmada katılımcıların yaşı, cinsiyeti, sağlık durumu ve sosyoekonomik koşulları da istatistiksel olarak dengelendi. Yine de, nedensel bir ilişki kurmak için daha uzun süreli ve kontrollü klinik çalışmalara ihtiyaç olduğu vurgulandı.
Peynirin olası faydaları: Protein, K2 vitamini ve bağırsak-beyin bağlantısı
Bilim insanlarına göre peynirin bilişsel sağlık üzerindeki olumlu etkilerinin arkasında birkaç biyolojik mekanizma olabilir. Peynir, sinir hücrelerinin korunmasına katkı sağlayan proteinler ve amino asitler bakımından zengin. Ayrıca K2 vitamini gibi yağda çözünen vitaminler, damar sağlığı ve kalsiyum metabolizması üzerinde olumlu rol oynuyor.
Fermente süt ürünlerinin iltihaplanmayı (enflamasyonu) azaltabileceği ve bağırsak-beyin ekseni üzerinde koruyucu etki gösterebileceği de düşünülüyor. Bu iki mekanizma, bilişsel gerileme ve demans gelişiminde önemli rol oynayan süreçler arasında yer alıyor.
Uzmanlar ayrıca, peynir gibi fermente süt ürünlerinin kalp-damar ve metabolik hastalıkların riskini azaltabileceğini, dolayısıyla dolaylı olarak demans riskini de düşürebileceğini belirtiyor.
Dünya genelinde demans artıyor
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre, 2021 itibarıyla dünya genelinde 50 milyondan fazla kişi demansla yaşıyor. Bu sayının, yaşlı nüfusun artışıyla birlikte 2050 yılına kadar üç kattan fazla artması bekleniyor.
Araştırmacılar, sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite, sosyal etkileşim ve zihinsel egzersizlerin demans riskini azaltmada en önemli faktörler olduğunu hatırlatarak, peynirin bu denklemin küçük ama potansiyel olarak faydalı bir parçası olabileceğini belirtiyor.
