Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılına ilişkin Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan veriler, Türkiye genelinde fiyat düzeylerinin bölgelere göre ciddi farklılıklar gösterdiğini ortaya koydu. Çalışma, Türk Lirası’nın farklı bölgelerdeki satın alma gücünü karşılaştırmalı olarak ortaya koyması açısından dikkat çekti.
Büyükşehirlerde fiyatlar Türkiye ortalamasının üzerinde
TÜİK verilerine göre, büyükşehirlerde fiyat düzeyleri Türkiye ortalamasının belirgin şekilde üzerine çıktı. Fiyat düzeyi endeksi en yüksek il İstanbul oldu. İstanbul’da endeks değeri 112,6 olarak hesaplandı ve bu sonuç, kentin Türkiye ortalamasına göre yüzde 12,6 daha pahalı olduğunu gösterdi.
En düşük fiyat düzeyi ise 91,5 endeks değeriyle Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt’i kapsayan bölgede kaydedildi. Bu bölge, Türkiye ortalamasına kıyasla yüzde 8,5 daha ucuz olarak öne çıktı.
İstanbul’u, yüzde 10,1 fiyat farkıyla İzmir, yüzde 8 ile Balıkesir–Çanakkale bölgesi izledi.
Sektörlere göre fiyat farkları dikkat çekiyor
Ana harcama grupları incelendiğinde bölgesel farklılıkların daha da belirginleştiği görüldü. Gıda ve alkolsüz içecekler ile giyim ve ayakkabı grubunda en pahalı bölge Balıkesir ve Çanakkale oldu. Bu durum, özellikle temel tüketim harcamalarında bölgesel maliyet farklarını gözler önüne serdi.
Konut harcamalarında ise İstanbul açık ara en pahalı il olarak öne çıktı. Kentte konut fiyat düzeyi endeksi 147,3 olarak ölçüldü. Konutta en düşük fiyat düzeyi ise 73,8 endeks değeriyle Ağrı, Kars, Iğdır ve Ardahan bölgesinde gerçekleşti.
Ulaştırma, sağlık ve eğitimde İstanbul öne çıktı
Ulaştırma harcamalarında en yüksek fiyat düzeyi yine İstanbul’da ölçülürken, lokanta ve oteller grubunda İzmir ilk sırada yer aldı. Sağlık ve eğitim harcamalarında da İstanbul, Türkiye’nin en pahalı ili oldu.
Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri ise bu harcama gruplarında düşük endeks değerleriyle dikkat çekti. Bu tablo, yaşam maliyetinin batıdan doğuya doğru belirgin şekilde azaldığını ortaya koydu.
Eğlence, kültür ve eğitimde bölgesel ayrışma
Eğlence ve kültür ana harcama grubunda en yüksek fiyat düzeyi Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova’yı kapsayan bölgede kaydedildi. Aynı grupta en düşük fiyat düzeyi ise Hatay, Kahramanmaraş ve Osmaniye bölgesinde ölçüldü.
Eğitim harcamalarında en yüksek fiyat düzeyi İstanbul’da görülürken, en düşük endeks değeri Ağrı, Kars, Iğdır ve Ardahan bölgesinde hesaplandı. TÜİK’in açıkladığı veriler, Türkiye’de yaşam maliyetlerinin bölgesel olarak önemli ölçüde farklılaştığını net biçimde ortaya koydu.
