Yeni yıla sayılı günler kala Türkiye'nin en büyük iş sözleşmesi için geri sayım başladı. Asgari Ücret Tespit Komisyonu 12 Aralık'ta ilk toplantısını yapacak ancak masaya gelmesi beklenen rakamlar şimdiden tartışma yarattı. Uzmanlara göre geçtiğimiz yıllarda alışılan yüksek oranlı artışlar ve "yılda iki zam" dönemi resmen kapandı.
"YÜZDE 40 BEKLEYEN HÜSRANA UĞRAR"
Enflasyon karşısında eriyen maaşlar için vatandaşın beklentisi yüksek olsa da ekonomi yönetiminin "hedef enflasyon" stratejisi bu beklentileri boşa çıkaracak gibi görünüyor.
Habertürk'e konuşan İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Binhan Elif Yılmaz, çalışanların alım gücünü koruması için gereken rakamla masadaki rakam arasındaki uçuruma dikkat çekti.
Yılmaz mevcut tabloyu şu sözlerle özetledi:
"Satın alma gücündeki kayıpların telafisi için yüzde 40'ın üzerinde artış gerekli. Ancak ekonomik politikalar nedeniyle bunun gerçekleşmesi zor."
SEÇİM YOKSA YÜKSEK ZAM DA YOK
2022 ve 2023 yıllarında yapılan rekor zamların temel sebebinin "seçim süreci" olduğunu hatırlatan uzmanlar, 2025 için bu motivasyonun ortadan kalktığını vurguluyor. Sıkı para politikasının devrede olduğu bu dönemde ücretlerin bilinçli olarak baskılandığı belirtiliyor.
Prof. Dr. Yılmaz, yeni zam oranının yüzde 25 seviyesini aşmasının çok düşük bir ihtimal olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Yüzde 25 seviyesinin üzerine çıkma ihtimali düşük. Sıkı para politikasının sürdüğü, seçimin olmadığı bir dönemdeyiz. Ücretler bilinçli şekilde baskılanıyor."
YILDA İKİ ZAM HAYALİ SUYA DÜŞTÜ
Açlık sınırının 30 bin liraya dayandığı ortamda DİSK başta olmak üzere sendikaların "yılda iki kez zam" talebi de gündemdeki yerini koruyor. Ancak uzmanlara göre bu kapı da tamamen kapalı.
Yılmaz bu konudaki beklentileri şu sözlerle bitirdi:
"Bu uygulama tamamen seçim dönemlerine özgüydü. Bu yıl için böyle bir sinyal gelmez."
İŞTE MASADAKİ MUHTEMEL SENARYOLAR
Eğer uzmanların öngördüğü "sınırlı artış" senaryosu gerçekleşirse milyonlarca çalışanın cebine girecek yeni rakamlar şöyle şekillenecek:
Yüzde 20 zam gelirse: 26.524 TL
Yüzde 25 zam gelirse: 27.630 TL (En güçlü ihtimal)
Yüzde 30 zam gelirse: 28.735 TL
Nihai rakamın hükümetin hakemliğinde Aralık ayının son haftasında açıklanması bekleniyor.
