Ankara kulislerinde milyonları ilgilendiren 'Vatandaşlık Maaşı' hareketliliği yaşanıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı'nın üzerinde titizlikle çalıştığı projede detaylar gün yüzüne çıkmaya başladı. Sosyal Politika Uzmanı Doç. Dr. Abdulkadir Yüksel, sistemin şifrelerini çözdü. Hane halkına doğrudan gelir desteği sağlayacak modelde "gelir garantisi" dönemi başlıyor.
GELİR TAMAMLAMA MODELİ GELİYOR
Dünyada "Evrensel Temel Gelir" olarak bilinen sistem Türkiye'ye uyarlanıyor. Merak edilen sistemin işleyişi ise "tamamlama" usulüne dayanacak. Hanenin toplam geliri belirlenen sınırın altında kalırsa, aradaki farkı devlet ödeyecek.
Sistemi bir örnekle anlatan Doç. Dr. Yüksel, "Bir hane için belirli bir gelir garantisi verilmesi olarak düşünebiliriz. Örneğin hane için belirlenen gelir garantisi 20 bin TL olsun. Hane geliri 20 bin TL altında olan haneler için aradaki fark devlet tarafından verilecektir" dedi.
RAKAM NASIL BELİRLENECEK?
Vatandaşın cebine girecek net rakam henüz resmiyet kazanmadı. Ancak masadaki en güçlü formül, desteğin asgari ücrete endekslenmesi. Uzmanlar, rakamın her yıl asgari ücret artışıyla güncellenmesi gerektiğini savunuyor. Bu hamleyle gelir dağılımındaki makasın daraltılması ve yoksullukla daha etkin mücadele edilmesi hedefleniyor.
PİLOT UYGULAMA O İLLERDE BAŞLIYOR
İşsizliği artırmaması ve iş gücü piyasasını bozmaması için "hassas terazi"de tartılan proje için ilk adres de belli oldu. Uygulamanın Türkiye geneline yayılmadan önce pilot bölgelerde test edilmesi planlanıyor. Kulislerden sızan bilgilere göre; ilk etapta deprem bölgesi ve yoksulluk oranının yüksek olduğu büyükşehirlerde yaşayan vatandaşlar bu haktan yararlanacak.
