Sağlık Bakanlığı verilerine göre Türkiye, sigara tüketiminde dünya sıralamasında ikinci sıraya çıktı. Erzurum’da düzenlenen MedAI 26 Tıpta Yapay Zeka Kongresi’nde konuşan Sağlık Bakan Yardımcısı Şuayip Birinci, sigara kullanımına ilişkin verilerin “alarm verici” boyuta ulaştığını belirtti.
Sigaranın ekonomik ve sağlık maliyeti artıyor
Açıklanan verilere göre sigara kullanımı hem sağlık sistemi hem de ekonomi üzerinde ciddi yük oluşturuyor. Türkiye’de kişi başı genel sağlık harcaması 840 dolar seviyesindeyken, sigara içen bireylerde bu tutar 1.028 dolara yükseliyor.
Sigara kaynaklı sağlık harcamalarının yıllık 5 milyar doları aştığı belirtilirken, tütün ürünleri için vatandaşın cebinden çıkan toplam tutarın 15 milyar liraya ulaştığı ifade edildi. Ayrıca sigara kaynaklı yangınların oluşturduğu zararın da yıllık yaklaşık 4 milyar lira olduğu aktarıldı.
Sigara kullanım yaşı 12’nin altına düştü
Veriler, sigara kullanım yaşının giderek düştüğünü ortaya koydu. Özellikle çocuk ve gençler arasında erişimin kolaylaştığına dikkat çekilirken, ilk deneme yaşının 12’nin altına indiği belirtildi.
Avrupa genelinde 15-16 yaş grubundaki öğrencilerin yüzde 55’inin sigaraya erişebildiği ifade edilirken, Türkiye’de çocukların yüzde 44’ünün pasif içiciliğe maruz kaldığı kaydedildi. Bu durumun uzun vadeli sağlık risklerini artırdığı vurgulandı.
Fiyat politikası en etkili yöntem olarak öne çıkıyor
Sigara kullanımını azaltmada en etkili aracın fiyat politikası olduğu belirtildi. Ancak Türkiye’nin sigara fiyatları açısından dünya sıralamasında 108. sırada yer aldığı ve bu nedenle görece “ucuz” ülkeler arasında bulunduğu ifade edildi.
Yapılan değerlendirmelere göre sigara fiyatlarında yapılacak artışların tüketimi doğrudan etkilediği, özellikle gelişmekte olan ülkelerde fiyat artışlarının kullanım oranlarını belirgin şekilde düşürdüğü aktarıldı.
Japonya modeli gündemde: kimlikle satış
Sigara satışında yeni düzenlemeler de gündemde. Bakan Yardımcısı Şuayip Birinci, Japonya’da uygulanan kimlikle satış modelinin Türkiye için de planlar arasında olduğunu açıkladı.
Bu modelde sigara satışının kimlik doğrulamasıyla yapılması hedefleniyor. Amaç, özellikle çocuk ve gençlerin sigaraya erişimini zorlaştırmak ve kullanım oranlarını düşürmek olarak ifade ediliyor. Ayrıca elektronik sigaraların da kullanım alışkanlığını artırdığına dikkat çekilerek bu alanda da yeni tedbirlerin gündeme gelebileceği belirtildi.
