Ticaret Bakanlığı Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen Yeni TAREKS Projesi, Türkiye Bilişim Derneği’nin bu yıl “Teknolojiyle Güçlenen Türkiye” temasıyla düzenlediği Türkiye Bilişim Ödülleri yarışmasında “Kamudan İş Dünyasına Hizmetler” kategorisinde birincilik ödülüne layık görüldü.
Dış Ticarette Dijital Dönüşüm Hamlesi
2011 yılından bu yana dış ticaret denetimlerinin dijital altyapısını oluşturan Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS), 2023 yılında başlatılan dijital dönüşüm projesi kapsamında yenilendi.
2025 yılında uygulamaya alınan Yeni TAREKS, dış ticaret denetimlerinde yapay zekâ destekli risk analiz sistemine geçerek, denetim süreçlerinde daha hızlı, güvenilir ve verimli karar mekanizmaları oluşturmayı hedefliyor.
Yeni sistemle birlikte firma tanımlama ve başvuru süreçleri tamamen dijital ortama taşınırken, raporlama altyapısı güçlendirildi ve kullanıcı ara yüzleri modernize edildi.
Yapay Zekâ Destekli Risk Analizi
Yeni TAREKS’te kullanılan yapay zekâ temelli risk analizi algoritması, ithalat ve ihracat süreçlerinde yer alan firmaların geçmiş verilerini ve ürün güvenliği profillerini analiz ederek, denetim önceliklerinin otomatik olarak belirlenmesini sağlıyor.
Bu sayede, riskli ürünlerin tespiti hızlanırken, güvenilir firmalar için işlemler daha kısa sürede tamamlanıyor.
“Daha Güvenli Piyasa, Daha Rekabetçi Ekonomi”
Ticaret Bakanlığı, TAREKS’in dijital dönüşümünün yalnızca denetim süreçlerini hızlandırmakla kalmadığını, aynı zamanda piyasada güvenli ürünlerin yaygınlaşmasına ve haksız rekabetin önlenmesine katkı sunduğunu vurguladı.
Yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Ürün güvenliği alanında attığımız her adım, vatandaşımızın korunmasına, kurallara uyan işletmelerimizin desteklenmesine, dış ticaret süreçlerinin hızlanmasına ve dolayısıyla ülkemizin sosyal ve ekonomik kalkınmasına katkı sunmaktadır.”
Yeni yapı sayesinde kamu kurumları arasındaki sistem entegrasyonları da artırılarak, hem vatandaşların korunması hem de mevzuata uygun üretim yapan firmaların desteklenmesi hedefleniyor.
TAREKS: Türkiye’nin Dijital Denetim Omurgası
Yeni TAREKS, Türkiye’nin dış ticarette dijital dönüşümünü hızlandıran stratejik projeler arasında yer alıyor.
Kamu kurumları ile özel sektör arasındaki bilgi akışını dijitalleştiren sistem, ürün güvenliğinin yanı sıra ticaretin hızlanmasını, işlem maliyetlerinin azalmasını ve uluslararası rekabet gücünün artmasını sağlıyor.
Türkiye Bilişim Derneği tarafından verilen bu ödül, projenin hem teknolojik yenilik hem de kamusal hizmet kalitesi açısından örnek bir uygulama olarak değerlendirildiğini ortaya koydu.
