Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI), 2024 yılı küresel askeri harcamalar raporunu yayımladı. Raporda, Türkiye'nin son on yılda askeri harcamalarını yüzde 110 oranında artırdığı ve 2024'teki harcamasının 25 milyar dolara ulaştığı belirtildi.
Türkiye 17. Sırada
SIPRI verilerine göre, Türkiye 2024 yılında gerçekleştirdiği 25 milyar dolarlık askeri harcama ile dünya genelinde en fazla askeri harcama yapan ülkeler listesinde 17. sırada yer aldı. Türkiye'nin 2024 yılı askeri harcaması, 2023 yılına göre yüzde 12’lik bir artışı temsil ediyor.
2015-2024 döneminde kaydedilen yüzde 110’luk artış, Türkiye'nin savunma alanında son yıllarda artan yatırımlarını ve güvenlik politikalarındaki değişimi gözler önüne seriyor.
Küresel Askeri Harcamalar Rekor Seviyeye Çıktı
SIPRI raporu, 2024 yılında küresel askeri harcamaların 2,718 trilyon dolara ulaştığını ve bu rakamın Soğuk Savaş'ın sona ermesinden bu yana kaydedilen en yüksek yıllık artış olduğunu ortaya koydu. Küresel ekonomik çıktının askeri harcamalara ayrılan oranı ise yüzde 2,5 seviyesine yükseldi.
Dünyanın en fazla harcama yapan beş ülkesi – ABD, Çin, Rusya, Almanya ve Hindistan – toplamda 1,635 trilyon dolar harcayarak küresel askeri harcamaların yüzde 60'ını gerçekleştirdi.
Avrupa’da Harcamalar Hızla Yükseliyor
Rusya'nın 2022 yılında Ukrayna'ya yönelik saldırısından bu yana Avrupa’daki askeri harcamalar kesintisiz bir artış gösterdi. 2024 yılında, Malta hariç tüm Avrupa ülkeleri askeri harcamalarını artırdı. Özellikle Almanya, 88,5 milyar dolarlık harcamasıyla Orta ve Batı Avrupa'da rekor kırdı.
Polonya, askeri bütçesini yüzde 31 artırarak 38 milyar dolara çıkarırken, bu rakam ülkenin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) yüzde 4,2'sine denk geldi.
Ukrayna ise 2024 yılında 64,7 milyar dolar harcama yaparak, askeri yük açısından dünyanın en yüksek oranına ulaştı. Ukrayna’nın harcamaları, Rusya'nın askeri bütçesinin yüzde 43’üne denk geliyor.
Geleceğe Yönelik Endişeler
SIPRI araştırmacısı Xiao Liang, devletlerin askeri harcamalara daha fazla öncelik vermesinin, diğer sosyal ve ekonomik alanlarda ciddi ödünleşmelere yol açabileceği uyarısında bulundu. Liang, bu eğilimin özellikle uzun vadede toplumlar üzerindeki etkisinin ağır olabileceğini vurguladı.
2023 yılında kaydedilen 59 devlet temelli silahlı çatışmanın, 1946’dan bu yana en yüksek sayı olması, küresel barış ortamı açısından endişeleri artırıyor. Bu eğilimin 2025 yılında da devam etmesi bekleniyor.
