Yalova, Balıkesir ve Çanakkale İlleri Midye Yetiştiricileri Üretici Birliği Başkanı Özerdem Maltaş, Türkiye’de kaçak yollarla üretilen ve merdiven altı koşullarda hazırlanan binlerce ton midyenin tüketildiğini belirterek ciddi bir halk sağlığı riskine dikkat çekti. Maltaş, “Midyenin tamamını karalamak doğru değil. Sorun, kaynağı belirsiz kaçak midye üretiminin kontrol altına alınması ve tüketici tarafından tercih edilmemesidir” dedi.
Akdeniz midyesinin Türkiye’de ve dünyada sevilerek tüketilen önemli bir protein kaynağı olduğunu hatırlatan Maltaş, ihracatın AB standartlarında sorunsuz şekilde sürdüğünü vurguladı.
“Denetimli çiftliklerde sorun yaşanmadı”
Maltaş, Türkiye’deki tüm midye çiftliklerinin Tarım ve Orman Bakanlığı onayıyla kurulduğunu ve düzenli olarak denetlendiğini belirtti. Bakanlığın haftalık periyotlarla deniz suyu ve midye numuneleri aldığını, mikrobiyolojik testlerden ağır metal analizlerine kadar geniş kapsamlı incelemeler yapıldığını aktardı.
“Çiftlikler uygun alanlarda olduğu için şimdiye kadar satışa engel olacak bir bulguya rastlanmadı” diyen Maltaş, kaçak midye avcılığının engellenmesi için yürütülen faaliyetlerin artırılması gerektiğini söyledi.
“Kaynağı belli olmayan midye en büyük risk”
Maltaş, kamuoyunda zaman zaman ortaya çıkan zehirlenme iddialarının tüm sektöre mal edilmemesi gerektiğini belirterek şunları ekledi:
“Tüketici bilinci burada kritik. Tüketilen ürünün menşeinin sorgulanması şart. Çiftlik midyesi devlet tarafından yapılan titiz analizlerden geçiyor. Ancak onaylı olmayan merdiven altı üretimler son derece sağlıksız. Halen binlerce ton kaçak midye dolması tüketiliyor.”
Midye yetiştiricileri olarak tüm denetim raporlarını paylaşmaya açık olduklarını da belirten Maltaş, tesislerin isteyen herkes tarafından ziyaret edilebileceğini ifade etti.
Uzmandan uyarı: “İzinsiz toplama ve satış süreçleri ciddi sağlık riski”
Artvin Çoruh Üniversitesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüdayi Ercoşkun da İstanbul’daki şüpheli zehirlenme olayı üzerinden yaptığı değerlendirmede kabuklu deniz ürünlerinin doğal ortamlarında toksin biriktirebildiğini hatırlattı.
Otopsi bulgularının bazı “shellfish poisoning” vakalarıyla benzerlik gösterdiğini belirten Ercoşkun, kesin sonucun yalnızca laboratuvar analizleriyle ortaya çıkacağını vurguladı.
Ercoşkun, özellikle izinsiz toplama bölgelerinden elde edilen midyelerin ağır metal ve toksin içerebileceğini, geçmişte sanayi atıklarının döküldüğü alanlarda yetişen midyelerin onlarca yıllık birikim taşıyabileceğini söyledi.
“Kolay para için kaçak toplama devam ediyor”
Midye toplama alanlarında stokların azalmasıyla bazı fırsatçıların yasak bölgelerdeki midyelere yöneldiğini belirten Ercoşkun, soğuk zincirin sağlanmaması ve denetimsiz üretimin ciddi tehdit yarattığını ifade etti.
“Bu durum yalnızca midye değil, tüm kabuklu deniz ürünleri için bir risk faktörü” diyen Ercoşkun, tüketicinin sorgulayıcı davranmasının önemine dikkat çekti.
