Milli Eğitim Bakanlığı, son yıllarda okullarda artan akran zorbalığına karşı kapsamlı bir düzenlemeye hazırlanıyor. Bakanlık, ilkokula başlama yaşını 66 aydan 72 aya yükseltmeyi öngören yeni planlamada son aşamaya geldi. Düzenleme, birinci sınıflarda oluşan geniş yaş farklarını daraltarak öğrencilerin uyum ve gelişim sorunlarını azaltmayı hedefliyor.
Planlanan değişiklikle birlikte artık çocuklar en erken 69, en geç 75 ay aralığında değerlendirmeye alınacak. Bu yaklaşım, hem gelişimsel dengeyi güçlendirmeyi hem de okula uyumu daha sağlıklı bir temele oturtmayı amaçlıyor.
Yaş Farkı 14 Aya Kadar Çıkıyor: Sınıflarda Dengesizliği Doğuruyor
Mevcut uygulamada eylül ayı itibarıyla 69 ayını dolduran çocuklar ilkokula başlayabiliyor, velilerin talebiyle bu sınır 66 aya kadar düşebiliyor. Bu durum, birinci sınıflarda 14 aya kadar ulaşan bir yaş farkı yaratıyor. Öğretmenler, aynı sınıfta hem 66 aylık hem 80 aylık çocukların bulunmasının öğrenme hızını belirgin şekilde etkilediğini aktarıyor.
Eğitimciler, erken başlayan küçük öğrencilerin sınıf ortamında daha olgun akranlarıyla aynı beklentilere maruz kalmasının zorlayıcı olduğuna dikkat çekiyor. “Bir bebeğin 14 aylık bir çocukla aynı beceriyi göstermesini beklemek gibi” benzetmesi, sınıf içindeki gelişimsel uçurumu çarpıcı biçimde ortaya koyuyor.
MEB’in Yeni Eylem Planı: Akran Zorbalığını Gelişimsel Dengeyle Önleme Çabası
Bakanlık kaynakları, hazırlanan eylem planının temelinde akran zorbalığının gelişimsel farklardan beslendiği tespitinin bulunduğunu belirtiyor. Uzmanlara göre özellikle küçük yaşta ilkokula başlayan çocuklar, duygusal ve fiziksel açıdan daha olgun akranlarının baskısına karşı daha savunmasız kalıyor. Yaş farkının azaltılması, bu açıdan kritik bir koruyucu adım olarak değerlendiriliyor.
MEB geçen yıl yaptığı sınıf yerleştirmelerinde benzer yaş gruplarının aynı sınıflarda toplanması yönünde düzenlemeler yapmış; bu uygulama öğretmenlerden ve ailelerden olumlu geri dönüşler almıştı. Şimdi aynı yaklaşım, okula başlama yaşının revizyonuyla daha sistematik hale getirilecek.
Yeni Yaş Aralığı: 69–75 Ay Esnekliği ve Gelişim Odaklı Değerlendirme
Yeni modelde ilkokula başlama yaşı temel olarak 72 ay olacak. Ancak çocukların bireysel gelişimsel durumları göz önünde bulundurularak 69–75 ay aralığında esneklik tanınacak. Bakanlık yetkilileri, bu esnekliğin her çocuğun kendi gelişim ritmine uygun bir başlangıç yapmasına imkân vereceğini belirtiyor.
Eğitim uzmanları, yaş dengesi sağlandığında hem sınıf içi uyumun hem de öğrenme motivasyonunun güçlendiğini; daha küçük yaşta başlayan çocukların yaşadığı uyum kaygısı, iletişim güçlüğü ve davranışsal sorunların önemli ölçüde azaldığını ifade ediyor.
Aileler ve Öğretmenlerden Gelen Geri Bildirimler Etkili Oldu
MEB’in geçen yıl uyguladığı “yaşa göre sınıf yerleştirme” modeli, sahadan alınan geri bildirimlerde özellikle akran ilişkilerinde iyileşme sağladığı için dikkat çekmişti. Öğretmenler, benzer yaş grubundaki öğrencilerin daha hızlı kaynaştığını, problem davranışların düştüğünü ve öğrenme temposunun daha dengeli ilerlediğini belirtti.
Bu sonuçlar, okula başlama yaşının yeniden düzenlenmesini hızlandıran temel unsurlardan biri oldu. Bakanlık, düzenlemenin uygulamaya alınmasıyla birlikte hem okula uyum sorunlarının azalmasını hem de akran zorbalığı vakalarında düşüş yaşanmasını bekliyor.
Yeni düzenlemenin kısa süre içinde kamuoyuna duyurulması ve 2026 eğitim öğretim yılına yetiştirilmesi planlanıyor.
