Resmi Gazete'de yayımlanan yeni bir yönetmelikle, izinsiz yabancı işçi çalıştıran işverenlere yönelik mali yaptırımlarda yeni ve çok daha caydırıcı bir döneme geçildi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı'nın ortaklaşa hazırladığı düzenlemeye göre, artık izinsiz çalıştığı tespit edilen ve sınır dışı edilen bir yabancının tüm masrafları, onu çalıştıran işverenden tahsil edilecek. Bu masraflar arasında yabancının konaklama, sağlık ve ülkesine dönüş biletinin yanı sıra, varsa eş ve çocuklarının giderleri de yer alacak.
"İzinsiz Çalıştığı İçin Haklarında Sınır Dışı Etme Kararı Alınan Yabancıların Çeşitli Masraflarının İşverenlerinden Tahsili Hakkında Yönetmelik" adıyla yayımlanan bu düzenleme, devleti bu konuda mali bir yükten kurtarırken, yasa dışı istihdamın faturasını doğrudan kuralı ihlal eden işverene kesmeyi amaçlıyor. Yayım tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girecek olan yönetmelik, işverenler için ciddi bir mali sorumluluk doğuruyor.
Hangi Masraflar İşverene Yüklenecek? İşte Tam Liste
Yeni yönetmelik, işverenin sorumlu olacağı masrafların çerçevesini net bir şekilde çiziyor. Buna göre, denetimlerde çalışma izni olmadan çalıştığı belirlenen ve hakkında sınır dışı kararı verilen bir yabancının; geri gönderme merkezindeki veya başka bir yerdeki konaklama giderleri, ülkesine gönderilmesi için gereken uçak bileti veya diğer yol masrafları ve bu süreçte ortaya çıkabilecek zorunlu sağlık harcamaları işverene fatura edilecek. Düzenlemenin en dikkat çekici noktalarından biri ise bu masrafların sadece yabancı işçinin kendisiyle sınırlı kalmaması. Eğer işçinin eşi ve çocukları da kendisiyle birlikte sınır dışı edilecekse, onların da tüm masrafları yine aynı işveren tarafından karşılanacak.
Yönetmelikte, geri gönderme merkezlerinde barındırılan yabancılar için oluşacak günlük maliyetlerin her yıl sabit bir tutar olarak belirleneceği ve işverenin en fazla üç aylık bir süre için bu konaklama maliyetinden sorumlu tutulacağı belirtildi. Bu durum, sürecin uzaması halinde bile işverenin ödeyeceği konaklama bedelinin belirli bir sınır dahilinde kalacağını gösteriyor.
Tahsilat Süreci Nasıl İşleyecek? Ödemeyene Vergi Dairesi Haczi
Yönetmelik, masrafların tahsilat sürecini de adım adım tanımlıyor. Süreç şu şekilde işleyecek: İlk olarak, sınır dışı işlemlerinin aksamaması için gerekli tüm harcamalar Göç İdaresi Başkanlığı'nın bütçesinden karşılanacak. Ardından, yapılan tüm masrafların dökümü çıkarılarak işverene resmi bir tebligat gönderilecek ve borcunu ödemesi için bir ay süre tanınacak.
İşverenin bu bir aylık süre içinde belirtilen tutarı ödememesi durumunda ise devreye Maliye'nin icra birimleri girecek. Ödenmeyen alacak, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında takibe alınacak ve ilgili vergi daireleri tarafından işverenden zorla tahsil edilecek. Bu kanun, vergi borçlarının takibinde kullanılan ve haciz gibi işlemlere olanak tanıyan etkili bir yasal yol olarak biliniyor.
Denetimler Artıyor, Bakanlıklar Arası Veri Paylaşımı Başlıyor
Bu yeni mali yaptırım, hükümetin kayıt dışı yabancı istihdamıyla mücadelesindeki kararlılığının bir parçası olarak görülüyor. Yönetmelikte, çalışma izni olmadan yabancı çalıştırmanın kesinlikle yasak olduğu bir kez daha vurgulandı. Bu kapsamda teftiş, denetim ve kolluk kuvvetleri tarafından yapılacak kontrollerin artarak devam edeceği ve izinsiz çalışan yabancılarla birlikte onları çalıştıran işverenler hakkında da mevcut idari para cezalarının uygulanacağı hatırlatıldı.
Sürecin etkinliğini artırmak için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında imzalanan bir veri paylaşım protokolü de hayata geçirilecek. Bu protokol sayesinde, denetimlerde tespit edilen yasa dışı durumlar anında iki bakanlık ve Göç İdaresi Başkanlığı arasında paylaşılacak. Bu da hem sınır dışı işlemlerinin hızlanmasını hem de masrafların işverene rücu edilme sürecinin eksiksiz bir şekilde işlemesini sağlayacak.
