Hamit Geylani, Türkiye siyasetinin özellikle Kürt siyasi hareketleri alanında tanınan önemli figürlerinden biridir. Hayatı boyunca hem siyasi mücadelesi hem de edebi çalışmalarıyla kamuoyunda iz bırakmıştır. 28 Mayıs 2025 tarihinde hayatını kaybeden Geylani'nin vefatının ardından, hakkında sıkça "Hamit Geylani kimdir?", "Kaç yaşında, nereli, evli mi, hangi partiden?" gibi sorular sorulmaya başlandı. İşte Hamit Geylani hakkında merak edilenler...
Hamit Geylani kimdir?
Hamit Geylani, 1947 yılında Hakkâri'nin Şemdinli ilçesinde dünyaya geldi. Kürt kökenli bir Türk siyasetçi olan Geylani, eğitimini Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde tamamladıktan sonra uzun yıllar Hakkâri’de serbest avukatlık yaptı. Hukuk alanındaki birikimiyle siyasete adım atan Geylani, özellikle Kürt siyasi hareketleri içerisinde etkili ve belirleyici bir figür haline geldi.
Siyasi kariyeri
Geylani, siyaset sahnesine Halkın Emek Partisi (HEP)’nin kurucularından biri olarak giriş yaptı. Daha sonra Kürt siyasetine yön veren birçok partide görev aldı. Bunlar arasında HADEP, DEHAP, DTP ve son olarak Barış ve Demokrasi Partisi (BDP) bulunmaktadır. Bu partilerin neredeyse tamamı Anayasa Mahkemesi kararıyla kapatılmış olsa da, Hamit Geylani her defasında siyasi mücadelesine devam etti.
2007 yılında yapılan genel seçimlerde Hakkâri milletvekili olarak 23. Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) girdi. Bu dönemde aynı zamanda BDP Genel Başkanı olarak da görev yaptı. Hem parti liderliği hem de milletvekilliği süresince özellikle Kürt sorununa demokratik çözüm önerileriyle gündeme geldi.
Cezaevi ve siyaset yasağı süreci
Geylani'nin siyasi yaşamı boyunca karşılaştığı en önemli engellerden biri, kapatılan partilerle birlikte aldığı siyaset yasağı oldu. Özellikle HADEP’in kapatılmasının ardından 5 yıl boyunca siyasetten men edildi. Ayrıca siyasi mücadelesi nedeniyle üç kez cezaevine girdi. Ancak bu süreçler, Geylani'nin toplumsal ve siyasi mücadele azmini kırmadı.
Kaç yaşında ve neden öldü?
Hamit Geylani, 1947 doğumlu olup, 2025 yılında 78 yaşındayken hayatını kaybetti. Uzun süredir sağlık problemleri yaşayan Geylani, Ankara'daki Güven Hastanesi'nde tedavi görmekteydi. 28 Mayıs 2025 Çarşamba günü sabah saatlerinde vefat etti. Vefatı, siyaset dünyasında ve özellikle Kürt toplumunda derin bir üzüntüyle karşılandı.
Nereli?
Hamit Geylani, Hakkâri’nin Şemdinli ilçesi doğumludur. Hayatının büyük bir kısmını hem doğduğu topraklarda hem de Ankara’da sürdürmüştür. Geylani’nin siyaseti de ağırlıklı olarak bölgesel sorunlar ve Kürt kimliği ekseninde şekillenmiştir.
Hangi partiden?
Hamit Geylani, siyasi kariyerinde Kürt siyasi hareketini temsil eden birçok partide görev aldı. Bunlar arasında en öne çıkan partiler:
-
HEP (Halkın Emek Partisi) – Kurucu üye
-
HADEP (Halkın Demokrasi Partisi)
-
DEHAP (Demokratik Halk Partisi)
-
DTP (Demokratik Toplum Partisi)
-
BDP (Barış ve Demokrasi Partisi) – Eski Genel Başkan
2007 genel seçimlerinde BDP çatısı altında milletvekili seçildi ve aynı dönemde partinin genel başkanlığı görevini üstlendi. Aktif siyasi kariyerini BDP ile sonlandırdıktan sonra, emekliye ayrıldı.
Edebi yönü ve kitapları
Sadece siyasetle değil, edebiyatla da yakından ilgilenen Hamit Geylani, şiire olan ilgisiyle biliniyordu. Hayatı boyunca Kürt halkının acılarını, coğrafyasını, kültürünü ve direnişini kaleme aldı. Geylani'nin yayımlanmış dört şiir kitabı bulunmaktadır:
-
Ciwan Denge Bedengiye Ne
-
Azad Nisan Yağmuru
-
Yirmi Kurşunlu Yürek
-
Dağ Sevdası: Şemdinli'den Qamişlo'ya
Eserlerinde hem bireysel hem de toplumsal temaları işlemiş, özellikle Kürt halkının yaşadığı dramları duygu yüklü bir dille aktarmıştır.
Evli mi, çocuğu var mı?
Hamit Geylani evliydi ve iki çocuk babasıydı. Ailesiyle sade bir yaşam sürmeyi tercih eden Geylani, hem özel hem de siyasi yaşamında toplumuna karşı sorumluluk duygusunu ön planda tutmuştur. Özellikle ailesi, onun edebi ve siyasi üretim sürecinde en büyük destekçilerinden olmuştur.
