TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen yeni düzenlemeyle varlık barışında önemli değişikliklere gidildi. Banka ve aracı kurumlara bildirilen varlıkların Türkiye’de belirli sürelerle tutulmasını teşvik eden indirimli vergi uygulamasının kapsamı genişletilirken, girişim sermayesi yatırım fonları da sisteme dahil edildi. Ayrıca bildirilecek varlıklar için verilecek taahhütnamelerden damga vergisi alınmaması kararlaştırıldı.
Vergiye yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’nin TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilmesiyle birlikte, varlık barışına ilişkin yeni uygulamalar netleşti. Düzenleme kapsamında yurt dışındaki para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının Türkiye’ye getirilmesi teşvik edilirken, belirli şartları sağlayan yatırımcılara vergi avantajı sağlanacak.
İndirimli vergi uygulamasının kapsamı genişletildi
Yeminli Mali Müşavir Abdullah Tolu, TBMM’de kabul edilen son dakika değişikliğinin varlık barışındaki vergi avantajlarını genişlettiğini belirtti.
Daha önce kanun teklifinde yer alan düzenlemeye göre, bildirilen varlıkların vadeli hesaplarda veya 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında belirli sürelerle tutulacağının taahhüt edilmesi halinde vergi oranlarında indirim uygulanması öngörülüyordu.
Buna göre;
En az 5 yıl tutulması halinde yüzde 0,
En az 4 yıl tutulması halinde yüzde 1,
En az 3 yıl tutulması halinde yüzde 2,
En az 2 yıl tutulması halinde yüzde 3,
En az 1 yıl tutulması halinde yüzde 4
oranında vergi uygulanması planlanmıştı. Normal şartlarda ise varlık barışı kapsamında uygulanacak temel vergi oranı yüzde 5 olarak belirlenmişti.
Girişim sermayesi yatırım fonları da sisteme dahil edildi
TBMM Genel Kurulu görüşmeleri sırasında verilen ve kabul edilen önergeyle birlikte, banka ve aracı kurumlara bildirilen varlıkların girişim sermayesi yatırım fonlarında değerlendirilmesi halinde de aynı indirimli vergi oranlarından yararlanılmasının önü açıldı.
Yeni düzenleme ile yatırımcıların yalnızca mevduat, devlet tahvili veya kira sertifikalarına değil, girişim sermayesi yatırım fonlarına yönlendirilmesi de hedefleniyor. Böylece teknoloji, inovasyon ve büyüme odaklı yatırımlara kaynak aktarımının artırılması amaçlanıyor.
Uzmanlar, düzenlemenin özellikle girişimcilik ekosistemi ve fon piyasaları açısından dikkat çekici bir adım olduğunu değerlendiriyor.
Taahhütnamelerde damga vergisi kaldırıldı
Kabul edilen düzenleme kapsamında dikkat çeken bir diğer değişiklik ise damga vergisine ilişkin oldu.
Bildirilecek varlıkların belirlenen sürelerde Türkiye’de tutulacağına ilişkin verilecek taahhütnamelerden damga vergisi alınmaması kararlaştırıldı. Böylece yatırımcıların ek maliyet yükü azaltılırken, uygulamanın daha cazip hale getirilmesi amaçlandı.
Ekonomi çevreleri, damga vergisi muafiyetinin özellikle yüksek tutarlı varlık bildirimlerinde yatırımcı açısından önemli bir avantaj sağlayacağını ifade ediyor.
31 Temmuz 2027’ye kadar bildirim yapılabilecek
Düzenlemeye göre, gerçek veya tüzel kişilerce yurt dışında bulunan para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının 31 Temmuz 2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilmesi halinde söz konusu varlıklara ilişkin vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacak.
Bu uygulama ile kayıt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılması ve finansal sistemin güçlendirilmesi hedefleniyor.
Ekonomistler, özellikle küresel piyasalardaki belirsizlik ortamında Türkiye’ye sermaye girişini artırmayı amaçlayan düzenlemenin yatırımcı davranışları üzerinde etkili olabileceğini değerlendiriyor.
Kanun teklifinde başka ekonomik düzenlemeler de yer aldı
TBMM’de kabul edilen kanun teklifinde yalnızca varlık barışına ilişkin değil, farklı ekonomik alanlarda da önemli düzenlemeler yer aldı.
Buna göre kamu alacaklarına ilişkin tecil süresinin azami 36 aydan 72 aya çıkarılması öngörülürken, teminatsız tecil tutarı da 1 milyon liraya yükseltildi.
Nitelikli hizmet merkezlerinde çalışan personelin ücretlerinin brüt asgari ücretin 3 katını aşmayan kısmı için gelir vergisi istisnası uygulanacak. Ayrıca İstanbul Finans Merkezi’nde faaliyet gösteren kuruluşlara sağlanan kurumlar vergisi indirimi uygulaması 2047 yılına kadar uzatıldı.
Finansal faaliyet harçları yönünden sağlanan muafiyet süresi ise 5 yıldan 20 yıla çıkarıldı.
Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarına vergi avantajı getirildi
Yeni düzenleme kapsamında Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişilere yönelik de dikkat çeken bir vergi avantajı getirildi.
Türkiye’de yerleşmiş sayılmadan önceki son 3 takvim yılında Türkiye’de ikametgahı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan kişilerin yurt dışında elde ettiği kazançlardan 20 yıl boyunca gelir vergisi alınmaması hükme bağlandı.
Uzmanlar, düzenlemenin özellikle yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının Türkiye’ye yatırım yapma eğilimini artırabileceğini belirtiyor.
