Türkiye’de kamu kurumlarının kullandığı araç sayısı 2025 itibarıyla 130 bine ulaştı. Hükümetin sık sık dile getirdiği “tasarruf” çağrılarına rağmen kamu araç envanterindeki artış, bütçeye milyarlarca liralık ek yük bindiriyor.
Resmi verilere göre, yalnızca 2023’ün ilk üç ayında araç kiralama için 1,9 milyar TL harcandı. 2024’ün ilk altı ayında ise araç satışından yalnızca 5 milyon TL gelir elde edilirken, aynı dönemde yeni araç alımları için 161 milyon TL bütçe kullanıldı. Bu tablo, kamu harcamalarının kısıtlanamadığını açıkça ortaya koyuyor.
Avrupa Ülkelerinin Çok Üzerinde
Türkiye’deki kamu araç sayısı, Avrupa ülkeleriyle kıyaslandığında oldukça yüksek seviyede.
Almanya: 9 bin
Fransa: 8 bin
Japonya: 10 bin
İtalya: 29 bin
Türkiye: 130 bin
Karşılaştırmalı veriler, Türkiye’nin kamu araç filosunda pek çok gelişmiş ülkeyi geride bıraktığını gösteriyor. 2021’de 111 bin 122 olan araç sayısı, 2023’te 116 bin 904’e, 2025’te ise 130 bine çıktı.
Yakıt ve Bakım Maliyetleri Katlanıyor
Kamu araçları yalnızca satın alma giderleriyle değil, yakıt, bakım, sigorta ve personel giderleriyle de bütçeye ağır bir yük getiriyor. 2012-2022 arasında araç alımları için 46,1 milyar TL, kiralamalar için ise 24,8 milyar TL harcandı.
Türkiye’de kullanılan üst segment bir aracın deposu ortalama 73 litre benzin alıyor. Güncel fiyatlarla tek dolum 3 bin 765 TL’ye mal oluyor. Bu hesaba göre 130 bin aracın sadece bir kez yakıt alması bile 489 milyon 450 bin TL’lik devasa bir maliyete denk geliyor.
Tasarruf Politikaları Kâğıt Üzerinde Kaldı
Hükümetin uzun süredir gündeme getirdiği “kamuda tasarruf” politikaları, rakamlarla çelişiyor. Araç filosundaki artış, yeni alımlar ve kiralamalara aktarılan kaynaklar, bu politikaların uygulanmadığını gözler önüne seriyor.
Üstelik kamu araçlarının önemli bir kısmının üst segment modellerden oluşması, kaynakların verimliliği konusunda eleştirilerin daha da artmasına yol açıyor. Ekonomik sıkıntıların derinleştiği, halkın alım gücünün düştüğü bir dönemde kamu harcamalarının bu şekilde büyümesi, tartışmaları beraberinde getiriyor.