Tarım ve Orman Bakanlığı, şap hastalığında tespit edilen yeni virüs tipleri nedeniyle 81 ilin tamamında hayvan pazarlarının süresiz olarak kapatılmasına karar verdi. Karar, “acele” koduyla il müdürlüklerine gönderildi.
Türkiye genelinde hayvan hareketliliği alarm seviyesine ulaştı. Kurban Bayramı sonrası yapılan analizlerde, hasta hayvanlardan alınan numunelerde şap virüsünün genetik ve antijenik yapısında değişiklikler saptandı. Bu durum mevcut aşıların koruyuculuğunu sınırlı hale getirirken, hastalığın yayılma hızını da artırdı. Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü, riskin büyüklüğü karşısında radikal bir adım atarak ülke çapındaki tüm hayvan satış yerlerinin ikinci bir emre kadar kapatıldığını duyurdu.
Yeni virüs varyantları neden endişe yaratıyor?
Bakanlık kaynaklarına göre, son günlerde art arda ortaya çıkan şap hastalığı vakaları, sadece sayı olarak değil, niteliğiyle de dikkat çekiyor. Yapılan laboratuvar incelemelerinde, geleneksel virüs yapılarından farklı yeni varyantların dolaşımda olduğu ortaya kondu. Bu varyantların mevcut aşılara karşı dirençli olduğu, dolayısıyla sahada etkili bir koruma sağlamadığı bildirildi.
Yeni varyantlara karşı geliştirilmiş aşıların üretimi tamamlanmış olsa da, kısa sürede ülkedeki tüm çift tırnaklı hayvanlara uygulanmasının mümkün olmadığı vurgulanıyor. Bu nedenle Bakanlık, yayılımın önüne geçebilmek için hareketliliği durdurmayı tercih etti.
Kurban Bayramı sonrası neden kritik bir eşik oldu?
Kurban Bayramı dolayısıyla ülke genelinde yoğun bir hayvan trafiği yaşandı. İl içi ve iller arası nakillerin artması, hastalığın yayılımını hızlandıran temel unsurlardan biri olarak değerlendiriliyor. Bakanlık açıklamasında, “Hayvan ve ziyaretçi hareketliliğinin yoğun olduğu pazarlar, hastalığın bulaşma riskini katlayarak artırmaktadır” ifadelerine yer verildi.
Bu kapsamda alınan kararla birlikte sadece hayvan pazarları değil, canlı hayvan borsaları, hayvan toplama ve satış merkezleri, park ve panayır alanlarındaki satış noktaları da geçici süreyle kapatılacak. Kararın uygulanmasında il tarım müdürlükleri sorumluluk üstlenecek.
Hayvan üreticileri ve sektör ne yapacak?
Karar, özellikle hayvancılıkla geçinen üreticiler açısından büyük bir belirsizlik yarattı. Satışlarını hayvan pazarları üzerinden yapan yetiştiriciler, geçici kapatmanın ne kadar süreceğini ve maddi kayıplarının nasıl telafi edileceğini merak ediyor. Bakanlık, aşılamanın hızlandırılması ve hastalığın kontrol altına alınmasının ardından pazarların yeniden açılacağını belirtiyor. Ancak bu sürecin ne kadar süreceğine dair net bir takvim henüz açıklanmış değil.
Salgının önlenmesi için başka hangi önlemler gündemde?
Uzmanlar, sadece pazarların kapatılmasının yeterli olmayacağını, köy ve çiftliklerde de biyogüvenlik önlemlerinin artırılması gerektiğini vurguluyor. Hayvanlar arasında temasın sınırlandırılması, karantina uygulamalarının devreye alınması ve aşı takibinin sıkılaştırılması öneriliyor. Ayrıca, üreticilere yönelik bilgilendirme kampanyalarının da sahada eş zamanlı olarak yürütülmesi planlanıyor.
Ne zaman normale dönülecek?
Şu aşamada hayvan pazarlarının ne zaman yeniden açılacağı belirsizliğini koruyor. Bakanlık, gelişmelere göre illere bilgilendirme yapılacağını, kararın sahadaki veriler doğrultusunda güncelleneceğini açıkladı. Bu süreçte üreticilerin ve tüketicilerin resmi duyurular dışındaki bilgilere itibar etmemesi, hayvan hareketliliği konusunda azami hassasiyet göstermesi isteniyor.
