İşyerlerinde psikolojik taciz olarak bilinen mobbingin önlenmesine yönelik genelge, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 7 maddelik bu genelge, çalışanların sağlıklı ve güvenli bir iş ortamında çalışmalarını sağlamak amacıyla hazırlandı. Çalışanların kişilik haklarını ihlal eden, ruhsal olarak yıpratan mobbing vakaları iş hayatında yaygın olarak görülüyor. Bu nedenle yeni genelgeyle işverenlerin ve yöneticilerin sorumlulukları netleştirildi. Peki, mobbing nedir, nasıl kanıtlanır ve bu konuda çalışanlar nereye başvurabilir?
Mobbing Nedir?
Mobbing, bir iş yerinde belirli bir çalışana yönelik sistematik ve kasıtlı olarak uygulanan psikolojik baskı, dışlama, aşağılama veya yıldırma hareketleridir.
Bu durum;
Amir tarafından astına,
Çalışanlar arasında yatay hiyerarşide,
Alt kademe çalışanların üstlerine karşı da gerçekleşebilir.
Mobbing, yalnızca psikolojik baskıyla sınırlı kalmaz. Aşırı iş yükü verme, sosyal dışlama, küçük düşürme ve sistematik taciz gibi farklı şekillerde kendini gösterebilir.
Mobbing Nasıl Kanıtlanır?
Bir çalışanın mobbinge maruz kaldığını kanıtlaması için somut deliller sunması gerekir. Mobbingi ispatlamak adına şu yollar izlenebilir:
E-posta ve Mesaj Kayıtları → Aşağılayıcı, baskıcı veya haksız yazılı iletişimler saklanmalıdır.
Tanık Beyanları → Aynı ortamda çalışan kişilerden şahitlik istenebilir.
Ses veya Görüntü Kayıtları → Yasal çerçevede elde edilen deliller kullanılabilir.
Performans Değerlendirmeleri → İşverenin veya yöneticinin tutarsız değerlendirmeleri incelenmelidir.
Psikolojik ve Sağlık Raporları → Mobbing nedeniyle yaşanan sağlık sorunları belgelendirilmelidir.
İş Yerindeki Görev Değişiklikleri → Haksız görev değişiklikleri veya iş yükü artışı kayıt altına alınmalıdır.
Mobbing Mağdurları Nereye Başvurabilir?
Mobbinge maruz kalan çalışanlar, haklarını aramak için şu mercilere başvurabilir:
ALO 170 Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi
Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER)
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Dilekçe Komisyonu
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
İş Mahkemeleri
Başvurular sonucunda işveren hakkında idari yaptırımlar uygulanabilir ve mağdurun tazminat davası açma hakkı doğabilir.
Mobbinge Uğradığınızı Nasıl Anlarsınız?
Eğer aşağıdaki durumları yaşıyorsanız mobbinge maruz kalıyor olabilirsiniz:
Sürekli eleştiriye maruz kalma ve küçük düşürülme
İş yerinde dışlanma, görmezden gelinme
Haksız ve gereksiz şekilde iş yükünün artırılması
Dedikodular veya itibarsızlaştırma girişimleri
Özel hayatınızın hedef alınması, kişisel haklarınıza saldırı yapılması
Önemli: Mobbing, bir defaya mahsus bir olay değil, sürekli tekrar eden bir davranış olmalıdır.
Resmi Gazete'de yayımlanan yeni genelgeyle birlikte işverenlerin çalışanlara yönelik psikolojik baskıyı önleme sorumluluğu daha da artırıldı. Çalışanların haklarını koruyabilmesi ve sağlıklı bir çalışma ortamına sahip olması için resmi başvuru mekanizmaları devreye alındı.
Siz de mobbinge maruz kaldığınızı düşünüyorsanız, delilleri toplayarak hukuki yollara başvurabilirsiniz.
