Zorunlu Deprem Sigortası’nda konut alım satımı yapan milyonlarca kişiyi ilgilendiren yeni bir dönem başlıyor. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından yapılan düzenlemeyle, satılan konuta ait mevcut DASK poliçesinin yeni malike devredilmesi uygulaması sona eriyor. Taşınmazın el değiştirmesi halinde mevcut sigorta sözleşmesi tapudaki tescil tarihi itibarıyla sona erecek ve kullanılmayan döneme ait prim eski sigorta sahibine iade edilecek.
Düzenleme, Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartları’nın “Menfaat Sahibinin Değişmesi” başlıklı C.4 maddesini değiştiriyor. Önceki uygulamada poliçe yeni mülk sahibiyle devam ediyor ve devir zeyilnamesi düzenleniyordu. Yeni sistemde ise satış işlemlerinde eski poliçenin devam ettirilmesi yerine yeni malik adına ayrı bir Zorunlu Deprem Sigortası bulunması gerekecek. Mevcut SEDDK metninde eski sistemin, poliçenin yeni menfaat sahibiyle devam etmesi esasına dayandığı görülüyor.
Konut satışında DASK poliçesi artık devredilmeyecek
Düzenlemenin en önemli değişikliği taşınmaz satışlarında uygulanacak. Konutun satış yoluyla el değiştirmesi halinde satıcı adına düzenlenmiş Zorunlu Deprem Sigortası poliçesi artık alıcının üzerine geçirilerek devam ettirilmeyecek.
Mevcut poliçe, taşınmazın yeni sahibi adına tapuya tescil edildiği tarih itibarıyla sona erecek. Böylece eski malik ile yeni malik açısından DASK poliçesi birbirinden ayrılmış olacak ve yeni taşınmaz sahibinin kendi adına geçerli bir sigorta sözleşmesinin bulunması gerekecek.
Kullanılmayan DASK primi eski sahibine iade edilecek
Satış nedeniyle sona eren poliçelerde vatandaşın kullanmadığı sigorta süresine ilişkin prim de yanmayacak. Poliçenin sona erdiği tarih ile normal bitiş tarihi arasında kalan döneme ait ödenmiş prim, gün hesabı üzerinden sigorta sahibine geri verilecek.
Örneğin bir yıllık DASK poliçesinin süresi dolmadan konut satılırsa, satış ve tapu tescil tarihinden sonraki kullanılmayan süre için hesaplanan prim tutarı eski malik adına iade edilecek. Böylece satıcının artık sahip olmadığı bir konut için kalan poliçe süresinin maliyetini üstlenmesinin önüne geçilecek.
Yeni ev sahibinin DASK poliçesi kontrol edilecek
Yeni sistemle birlikte tapu müdürlükleri veya taşınmaz devir işlemini yapmaya yetkili idarelerin de kontrol yükümlülüğü bulunacak. Taşınmazın el değiştirdiği işlemlerde yeni hak sahibi adına geçerli bir Zorunlu Deprem Sigortası sözleşmesi bulunup bulunmadığı kontrol edilecek.
Bu nedenle konut satın alacak kişinin satış işlemi sırasında eski malikin poliçesine güvenerek işlemi tamamlaması mümkün olmayacak. Yeni malik açısından ayrı bir DASK poliçesinin bulunması, tapu sürecinin önemli aşamalarından biri haline gelecek.
Miras yoluyla geçişte farklı uygulama olacak
Yeni düzenleme yalnızca satış gibi taşınmazın devredildiği işlemleri aynı şekilde ele almıyor. Miras gibi satış dışında gerçekleşen menfaat değişikliklerinde mevcut DASK sözleşmesi yeni hak sahibiyle devam edecek.
Bu durumda sigortanın varlığını öğrenen yeni hak sahibinin, menfaat değişikliğini 15 gün içerisinde ilgili sigorta şirketine bildirmesi gerekecek. Böylece miras yoluyla mülkiyet değişiminde poliçenin doğrudan sona erdirilmesi yerine mevcut sözleşmenin sürdürülmesi esas alınacak.
Sigorta şirketine 24 saatlik süre
Satış dışındaki menfaat değişikliğinin sigorta şirketine bildirilmesinden sonra şirket veya poliçeye aracılık eden acente için de süre sınırı getiriliyor. Bildirimin alınmasının ardından menfaat değişikliğini gösteren zeyilli poliçenin 24 saat içinde yeni hak sahibine verilmesi gerekecek.
Bu düzenlemeyle özellikle miras ve benzeri mülkiyet değişikliklerinde poliçe bilgilerinin yeni hak sahibine geçirilmesi için işlemlerin belirli bir sürede tamamlanması hedefleniyor. Vatandaş açısından ise 15 günlük bildirim yükümlülüğü önem taşıyor.
Eski sistem nasıl uygulanıyordu
Düzenleme öncesindeki Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartları’na göre sözleşme devam ederken menfaat sahibinin değişmesi halinde sigorta poliçesi yeni menfaat sahibiyle devam ediyordu. Yeni malik, sigortaya ilişkin devir zeyilnamesi düzenletmek ve bunu satış işleminin tamamlanması için tapu müdürlüğüne sunmakla yükümlüydü.
Başka bir ifadeyle konut satıldığında mevcut poliçe tamamen sona ermiyor, yapılan zeyil işlemiyle yeni malik üzerinden devam edebiliyordu. Resmi Gazete’de yayımlanan yeni düzenleme, özellikle satış işlemlerinde bu yöntemi değiştirerek eski poliçenin sona ermesi ve yeni malik adına ayrı poliçe bulunması esasını getiriyor.
Düzenleme 15 gün sonra yürürlüğe girecek
Zorunlu Deprem Sigortası Genel Şartları’nda yapılan değişiklik yayımlandığı gün uygulanmaya başlanmayacak. Düzenlemenin, Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihten 15 gün sonra yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Yeni uygulamanın devreye girmesiyle birlikte konut satın alacak vatandaşların, tapu işleminden önce kendi adlarına geçerli DASK poliçesi bulunup bulunmadığını kontrol etmeleri önem taşıyacak. Konutunu satanlar ise satışla birlikte sona erecek mevcut poliçelerindeki kullanılmayan günlere ait primleri geri alabilecek.
