Esnaf ve sanatkârlara verilen düşük faizli kredilerde yeni bir dönem başlıyor. Hazine destekli kredilerin amacı dışında kullanılmasının önüne geçmek için getirilen düzenleme, 1 Ocak 2026 itibarıyla yürürlüğe girecek. Yeni uygulamayla birlikte kredi çekmek isteyen esnaf, artık her harcamasını belgeyle kanıtlamak zorunda kalacak.
Kredinin En Az Üçte Biri Belgelenmek Zorunda
Yeni sistemle, Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi’nden yararlanmak isteyen esnaf, aldığı kredinin en az yüzde 33’ünü belgelemekle yükümlü olacak. Bu oran 2027 yılında yüzde 67’ye çıkarılacak.
Yani, 1 milyon lira kredi kullanan bir esnaf, en az 330 bin liralık kısmının hangi harcamaya gittiğini fatura ile gösterecek. 2027’ye gelindiğinde ise bu tutar 670 bin liraya yükselecek. Belgelenmeyen harcamalar kredi kapsamı dışında sayılacak.
Krediyi Amacı Dışında Kullananlar Destekten Çıkarılacak
Düzenlemenin temel amacı, düşük faizli kredilerin gerçekten iş geliştirme ve yatırım için kullanılmasını sağlamak. Yeni kurala göre, krediyi amacı dışında kullanan veya yanlış beyan veren esnaflar, Hazine faiz desteği uygulamasından çıkarılacak.
Yetkililer, bu adımla kredilerin altın, otomobil veya konut alımı gibi alanlara kaydırılmasının önüne geçmeyi hedefliyor. Böylece desteklerin sadece üretim, istihdam ve ticari faaliyetleri canlandırmak için kullanılmasının önü açılacak.
“Fatura Sistemi Esnafı Zora Sokabilir”
Ancak uygulama başlamadan önce bile tartışmaları beraberinde getirdi. Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Merkez Birliği (TESKOMB) Başkanı Abdulkadir Akgül, sistemin iyi niyetli esnafı mağdur edebileceğini söyledi.
Akgül, Plan ve Bütçe Komisyonu’nda yaptığı açıklamada, “Bu sistemi bir yıldır denedik ama başarılı olamadık. Esnaf fatura bulmakta zorlanıyor. Şimdi bu zorunluluk gelirse fatura satın alma dönemi başlar. Bu da yeni bir suiistimal alanı yaratır” dedi.
Akgül’e göre, fatura zorunluluğu uygulamaya girerse, birçok küçük esnaf krediye erişemeyecek. “Esnafın elinde bir umut kapısı kaldı, o da kredi. Bu şartlar altında artık o da kapanacak” ifadelerini kullandı.
Suistimaller Azalacak Ama Erişim Daralabilir
Düzenlemeyi destekleyenler, sistemin kötüye kullanımı engelleyeceği görüşünde. Ancak uygulamanın nasıl hayata geçirileceği konusunda netlik henüz kazanmış değil. Özellikle küçük şehirlerde ve nakit çalışan işletmelerde belge temini zor olacağı için uygulamada aksaklıklar yaşanabileceği belirtiliyor.
Yeni belge zorunluluğunun, krediye erişim sürecini yavaşlatabileceği de konuşuluyor. Buna rağmen ekonomi çevreleri, bu adımın uzun vadede kredi kaynaklarının daha verimli kullanılmasını sağlayacağı görüşünde.
Esnafın Gözü Ankara’da
TESKOMB’un uygulamanın ertelenmesi için girişimlerde bulunduğu biliniyor. Akgül’ün önerisi, sistemin 2026 yerine kademeli şekilde, test uygulamalarıyla devreye alınması yönünde.
Kredi sisteminde köklü değişiklik anlamına gelen bu yeni dönem, hem finansal disiplinin artırılmasını hem de suiistimallerin önlenmesini amaçlıyor. Ancak esnaf cephesinde endişe büyük. 2026’ya yaklaşırken gözler, bu düzenlemenin nasıl şekilleneceğine çevrilmiş durumda.
