Çorum merkeze bağlı Üyük köyünde yetiştirilen ve yoğun aromasıyla öne çıkan Üyük sarımsağının coğrafi işaret tescil süreci devam ediyor. Yaklaşık bir yıla ulaşan raf ömrüyle tüketicilerden ilgi gören sarımsakta, bu yıl yağışların etkisiyle dekarda 1300 kilograma kadar verim elde edildi.
Yaklaşık 1000 dekarda üretim yapılıyor
Çorum kent merkezine 15 kilometre uzaklıktaki Üyük köyünde yaklaşık 1000 dekarlık alanda sarımsak yetiştiriliyor. Köylüler, eylül ve ekim aylarında hazırladıkları tarlalara atadan kalma sarımsak tohumlarını yoğun el emeğiyle ekiyor.
Yaklaşık 10 ay süren bakım döneminin ardından hasat edilen sarımsaklar, kurutulmak üzere köydeki depolara taşınıyor. Ürünler burada büyüklüklerine göre ayrılarak salkım haline getiriliyor ve Türkiye’nin farklı illerine gönderiliyor.
Verim dekarda 1300 kilograma ulaştı
Üyük Köyü Muhtarı Ali Yalvaç, köyde sarımsak üretiminin her yıl arttığını söyledi. Bu yıl yaklaşık 1000 dekarlık alanda üretim yapıldığını belirten Yalvaç, yağışların iyi olması sayesinde verimin yükseldiğini ifade etti.
Bir dekardan 1300 kilograma kadar ürün alabildiklerini aktaran Yalvaç, sarımsağın büyük bölümünün daha hasat edilmeden satıldığını söyledi. Üreticiler, hasat döneminin tamamlanmasının hemen ardından bir sonraki sezonun hazırlıklarına başlıyor.
Coğrafi işaret süreci son aşamada
Çorum Ticaret Borsası tarafından Üyük sarımsağının coğrafi işaret olarak tescil edilmesi amacıyla Türk Patent ve Marka Kurumuna yapılan başvurunun değerlendirme süreci sürüyor. Muhtar Yalvaç, başvurunun son aşamaya geldiğini ve tescilin ürünün pazarlanmasına önemli katkı sağlayacağını belirtti.
Üyük sarımsağını Türkiye’nin 81 iline göndermeyi hedeflediklerini dile getiren Yalvaç, yalnızca bir gün içinde beş farklı ilden talep aldıklarını söyledi. Ürüne İstanbul, Ankara ve İzmir’in yanı sıra Samsun ve Çankırı gibi çevre illerden de yoğun talep geliyor.
Aroması ve raf ömrüyle öne çıkıyor
Üyük sarımsağının diğer türlere göre daha yoğun aromaya sahip olduğu ve uygun şartlarda yaklaşık bir yıl boyunca saklanabildiği belirtiliyor. Üreticiler, köyün havası, suyu, rakımı ve geleneksel üretim yöntemlerinin sarımsağın kalitesine katkı sağladığını ifade ediyor.
Muhtar Ali Yalvaç, ürünün Kastamonu’nun Taşköprü ilçesinde yetiştirilen sarımsakla rekabet edebilecek nitelikte olduğunu söyledi. Bir kilogram sarımsağın üretim maliyetinin ise yaklaşık 60 liraya ulaştığını kaydetti.
Köylülerin temel geçim kaynağı oldu
Yaklaşık 15 dekarlık alanda sarımsak yetiştiren üretici Mehmet Erdem, bu yıl dekardaki verimin 1000 kilogramdan 1300 kilograma kadar yükseldiğini belirtti. Üyük sarımsağının tüketicilerden olumlu geri dönüş aldığını söyleyen Erdem, üretimin köylüler için ek gelir değil temel geçim kaynağı olduğunu vurguladı.
Coğrafi işaret başvurusu kapsamında bölgede yapılan ölçümlerde ürünün aroması, dayanıklılığı ve yöreye özgü özelliklerinin incelendiğini aktaran Erdem, Üyük sarımsağının diğer önemli sarımsak türleri kadar değerli olduğunu ifade etti.
Üretimin her aşamasında kadın emeği var
Köyde sarımsak tarlalarında çalışan işçilerin çavuşu Bircan Özçelik, tohum ekiminden söküme ve ürünlerin salkım haline getirilmesine kadar her aşamada kadınların görev aldığını söyledi. Sarımsağın doğru şekilde bağlanmasının ürünün ticari değerini doğrudan etkilediğini belirtti.
Küçük ve büyük sarımsakların ayrı ayrı bağlandığını aktaran Özçelik, tüccarların alım sırasında ürünün büyüklüğü ve salkım kalitesine dikkat ettiğini ifade etti. Kadınların yoğun emeğiyle hazırlanan sarımsaklar, köydeki depolardan toptan ve perakende olarak satışa sunuluyor.
