Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, özellikle dar ve orta gelirli vatandaşların küçük birikimlerle ev sahibi olmasının önünü açacak olan "Gayrimenkul Sertifikası" projesinin detaylarını açıkladı. Yüksek peşinatlar ve uzun vadeli banka kredileri olmadan konut sahibi olma imkânı sunan bu yeni sistem, Borsa İstanbul üzerinden işleyecek ve ilk olarak İstanbul'daki "Damla Kent Projesi" ile hayata geçirilecek.
Bakan Kurum'un sosyal medya hesabından yaptığı "15 Soru 15 Cevap" başlıklı paylaşımla duyurduğu proje, birikimlerini gayrimenkulde değerlendirmek isteyen ancak yeterli nakdi olmayan küçük yatırımcılar için devrim niteliğinde bir fırsat sunuyor. TOKİ ve Emlak Konut güvencesiyle başlatılan bu sistem, yatırımcıya hem ev sahibi olma hem de Borsa'da işlem gören bir menkul kıymetle birikimlerini değerlendirme seçeneği tanıyor.
Gayrimenkul Sertifikası Nedir ve Nasıl Çalışır?
Gayrimenkul Sertifikası, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) denetiminde olan ve bir konut projesine küçük paylarla ortak olmanızı sağlayan bir yatırım aracıdır. Hisse senedi gibi Borsa İstanbul'da işlem gören bu sertifikalar, dileyen herkes tarafından kolayca alınıp satılabilir. Projenin temel mantığı, bir konutun toplam değerini çok sayıda küçük ve eşit paya (sertifikaya) bölerek, herkesin kendi bütçesi oranında bu paylardan satın alabilmesine dayanıyor.
Sistem, yatırımcıya iki temel yol sunuyor: "Asli Edim" ve "Tali Edim". "Asli Edim" yolunu seçen bir yatırımcı, hedeflediği bir dairenin toplam sertifika adedini biriktirerek proje sonunda o dairenin tapusunu almaya hak kazanır. "Tali Edim" ise, ev sahibi olmayı düşünmeyen yatırımcıların, ellerindeki sertifikaları proje sonunda satılan gayrimenkullerden elde edilen gelirden pay alarak veya diledikleri zaman Borsa'da satarak nakde çevirmelerine olanak tanır.
İlk Proje İstanbul'da: Damla Kent Projesi'nin Detayları
Bu yeni sistemin ilk pilot uygulaması, İstanbul'da hayata geçirilecek olan Damla Kent Projesi olacak. Toplamda 5.325 konuttan oluşan projenin ilk etabındaki 1.540 konut, Gayrimenkul Sertifikası yöntemiyle halka arz edilecek. Yatırımcılar için talep toplama tarihleri 4-8 Ağustos 2025 olarak belirlendi. Projenin toplam yatırım takvimi ise 48 ay olarak planlanıyor.
Projeden ev sahibi olmak için biriktirilmesi gereken sertifika adetleri de belli oldu. Örneğin, 62 metrekarelik 1+1 daireler için 631.516 sertifika, 88 metrekarelik 2+1 daireler için ise 863.276 sertifika biriktirmek gerekecek. Bir sertifikanın başlangıç fiyatı 7,59 lira olarak açıklandı, bu da yatırım yapmak için herhangi bir alt veya üst limitin olmadığını, dileyen herkesin tek bir sertifika alarak bile sisteme dahil olabileceğini gösteriyor.
Yatırımcının Aklındaki Sorular: Güvence, Ortaklık ve Fiyat Farkları
Bakan Kurum'un açıkladığı detaylar, yatırımcının aklındaki birçok soruya da yanıt veriyor. Projenin en önemli güvencesi, arkasında TOKİ ve Emlak Konut gibi devlet kurumlarının olması. Ayrıca, proje tamamlandığında satılmamış daire kalması durumunda, bu dairelerin tamamının TOKİ tarafından satın alınacağı taahhüt ediliyor. Bu da projenin nakit sıkıntısı yaşama riskini ortadan kaldırıyor.
Sistem, yatırımcılara esneklik de sunuyor. Örneğin, iki veya daha fazla kişi, sertifikalarını birleştirerek tek bir konuta ortak olabilecek (paylı mülkiyet). Dairelerin fiyatları ise kat, cephe gibi özelliklere göre "şerefiye farkı" ile değişiklik gösterecek. Ancak en önemli güvencelerden biri, bir daire için belirlenen sertifika adedinin proje süresince sabit kalacak olması. Yani bir yatırımcı, hedeflediği daire için gereken sertifika sayısını topladığında, 4 yıl sonra bile aynı sayıda sertifika ile evinin tapusunu alabilecek.
