Türk Dil Kurumu tarafından halkın katılımıyla gerçekleştirilen oylama sonucunda, 2025 yılının kelimesi/kavramı “dijital vicdan” olarak belirlendi. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sonucu kamuoyuyla paylaşarak çalışmaya katkı sunan kurum ve akademisyenlere teşekkür etti.
Yaklaşık 300 bin kişinin oy kullandığı süreçte seçilen kavram, dijital çağda vicdan, sorumluluk ve toplumsal duyarlılık anlayışının geçirdiği dönüşümü yansıtmasıyla öne çıktı.
Halk oylamasıyla belirlendi
TDK tarafından yürütülen çalışmada, yıl boyunca toplumsal ve kültürel tartışmalara yön veren kavramlar halkın oyuna sunuldu. Geniş katılımla gerçekleştirilen oylama süreci, dilin toplumsal değişimle kurduğu ilişkiyi görünür kılmayı amaçladı.
Seçilen “dijital vicdan” kavramının, bireylerin dijital ortamlardaki tutum ve davranışlarını sorgulatması nedeniyle yüksek oy aldığı belirtildi. Kavram, dijital dünyada artan etkileşimin toplumsal sorumluluğa ne ölçüde dönüştüğü sorusunu gündeme taşıdı.
“Dijital vicdan” ne anlama geliyor?
“Dijital vicdan”, bireylerin toplumsal olaylara karşı gerçek ve somut bir sorumluluk almak yerine, tepkilerini çoğu zaman yalnızca bir tıklama, paylaşım ya da beğeniyle sınırlı tutmasını ifade ediyor. Bu durum, dijital farkındalık ile gerçek eylem arasındaki mesafeye dikkat çekiyor.
Kavram, dijital ortamda duyarlılığın artmasına rağmen vicdani reflekslerin yüzeyselleşmesi ve sorumluluk duygusunun zayıflaması üzerine güçlü bir düşünme alanı sunuyor. Bu yönüyle hem bireysel hem de toplumsal davranışlara ayna tutan bir çerçeve oluşturuyor.
Akademik iş birliğiyle değerlendirildi
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, çalışmanın yalnızca TDK ile sınırlı olmadığını vurguladı. Sürecin, Ankara Üniversitesi ile İletişim Araştırmaları ve Uygulama Merkezi (İLAUM) iş birliğiyle oluşturulan değerlendirme kurulu tarafından ele alındığını belirtti.
Akademisyen ve uzmanların katkılarıyla yapılan değerlendirmelerin ardından halktan gelen öneriler de dikkate alındı. Bu çok paydaşlı yapı, yılın kelimesinin yalnızca popülerlik değil, kavramsal derinlik temelinde seçilmesini sağladı.
Yılın kelimesi adayları
Değerlendirme sürecinin sonunda 2025 yılına damga vuran beş aday kavram belirlendi. Oylamaya sunulan kelimeler arasında “dijital vicdan” ilk sırada yer alırken, “vicdani körlük”, “çorak”, “eylemsiz merhamet” ve “tek tipleşme” de dikkat çeken diğer adaylar oldu.
Bu adayların tamamının, toplumsal değişim, bireysel sorumluluk ve dijitalleşme ekseninde ortak bir sorgulama alanı oluşturduğu ifade edildi.
