Sağlık

Türkiye’nin kene haritası ortaya çıktı: 5 yılda 256 ölüm

Türkiye, yaz aylarında Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) tehdidiyle yeniden karşı karşıya. Sağlık Bakanlığı verilerine göre, 2025’in ilk altı ayında 7.801 kene ısırığı bildirildi, 18 kişi yaşamını yitirdi. Son 5 yılda ise toplam 256 ölüm kayda geçti. En riskli iller arasında Sivas, Tokat ve Erzurum öne çıkıyor.

Abone Ol

Türkiye yaz aylarına girerken, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) tehdidi yeniden gündemde. Sağlık Bakanlığı’nın verilerine göre 2025’in ilk altı ayında 7 bin 801 kene ısırığı vakası bildirildi. Sivas, Kayseri ve Çorum'daki son ölümlerle birlikte yılbaşından bu yana ölenlerin sayısının 18’e ulaştığı tahmin ediliyor.

Son 5 Yılda 256 Can Kaybı

2020–2024 arasında Türkiye genelinde toplam 5.352 vaka kayda geçerken, bu vakaların 256’sı ölümle sonuçlandı. Her yıl ortalama 50’den fazla kişi KKKA nedeniyle hayatını kaybetti.

Yıllara göre kene vakası ve ölüm verileri şöyle:

2020: 1.310 vaka – 43 ölüm (%3,3)

2021: 1.440 vaka – 72 ölüm (%5,0)

2022: 1.310 vaka – 80 ölüm (%6,1)

2023: 699 vaka – 41 ölüm (%5,9)

2024: 593 vaka – 20 ölüm (%3,4)

Toplamda 5 yılda %4,78’lik ölüm oranı dikkat çekiyor.

KKKA En Çok Hangi İllerde Görülüyor?

Vaka yoğunluğu, kırsal alanların yanı sıra şehir merkezlerine yakın bölgelerde de artış gösterdi. Erzurum, Tokat, Sivas, Gümüşhane ve Bayburt illeri hiperendemik bölge olarak öne çıkıyor.

Uzmanlar, özellikle aşağıdaki bölgelerin yüksek risk taşıdığına dikkat çekiyor:

İç Anadolu’nun kuzeyi

Orta ve Doğu Karadeniz

Doğu Anadolu'da yaklaşık 30 il

KKKA’yı Hangi Kene Türü Taşıyor?

KKKA'nın başlıca taşıyıcısı Hyalomma marginatum adlı kene türü. Bu tür özellikle sıcak ve nemli iklimleri seviyor, tarım arazileri ve çayırlık alanlarda yaygın olarak görülüyor.

Keneden Nasıl Korunmalı?

Kenelerden korunmak için şu önlemlere dikkat edilmeli:

Açık renkli, uzun kollu kıyafetler giyin.

Çorapların üzerine pantolon paçası geçirin.

Tarla ya da doğa gezilerinden sonra vücudu mutlaka kontrol edin.

Vücuda tutunan keneyi çıplak elle çıkarmayın, sağlık kuruluşuna başvurun.

Ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrısı ve kanama gibi erken belirtiler görülürse zaman kaybetmeden tedaviye başlanmalı.

Uyarı: Risk Yayılıyor

Uzmanlar, KKKA’nın sadece kırsal bölgelerin değil, artık şehir çevrelerinin de bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini vurguluyor. Özellikle iklim değişikliği, hayvancılık faaliyetleri ve doğal alanlara yerleşim yayılması gibi nedenlerle kene popülasyonu yayılıyor.

2025 yazı boyunca Sağlık Bakanlığı’nın saha takibi ve halkı bilgilendirme faaliyetlerinin artarak devam etmesi bekleniyor. Özellikle tarım bölgelerinde çalışanların ve doğa yürüyüşü yapanların ekstra dikkatli olması isteniyor.