Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) Ekim ayı verilerini açıkladı. Buna göre Tarım-GFE, ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 2,04, bir önceki yılın aynı ayına göre ise yüzde 33,66 oranında artış gösterdi.
2020=100 bazlı endekse göre tarımsal girdi fiyatları, 2025 yılı ekim ayında bir önceki yılın aralık ayına kıyasla yüzde 29,06 yükselirken, on iki aylık ortalamalara göre artış oranı yüzde 32,30 olarak hesaplandı. Veriler, tarımsal üretim maliyetlerindeki yukarı yönlü seyrin sürdüğüne işaret etti.
Aylık Artışta Girdi Kalemleri Öne Çıktı
Ana gruplar incelendiğinde, ekim ayında tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi bir önceki aya göre yüzde 2,12 artış gösterdi. Aynı dönemde tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksinde ise yüzde 1,57 oranında yükseliş kaydedildi.
Bu tablo, özellikle üretim sürecinde doğrudan kullanılan girdilerdeki fiyat artışlarının, aylık bazda endeksi yukarı taşıyan temel unsur olduğunu ortaya koydu.
Yıllık Bazda En Yüksek Artış Üretim Girdilerinde
Yıllık değişim verileri, tarımsal maliyet baskısının ana kaynağını daha net ortaya koydu. Bir önceki yılın aynı ayına göre tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksinde yüzde 34,79 artış yaşanırken, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksindeki yıllık artış yüzde 27,19 olarak gerçekleşti.
Bu veriler, üreticilerin özellikle kısa vadeli üretim girdilerinde daha yüksek maliyet artışlarıyla karşı karşıya kaldığını, yatırım kalemlerindeki artışın ise görece daha sınırlı seyrettiğini gösterdi.
Maliyet Baskısı Üretici Dengelerini Etkiliyor
Tarım-GFE’deki yıllık ve aylık artışlar, tarımsal üretimde maliyet baskısının devam ettiğini ortaya koyarken; bu durumun üretici kârlılığı, ekim kararları ve fiyat oluşumları üzerinde belirleyici olmaya devam ettiği değerlendiriliyor.
Uzmanlar, tarımsal girdi fiyatlarındaki seyrin önümüzdeki dönemde hem üretim planlamaları hem de gıda enflasyonu açısından yakından izleneceğine dikkat çekiyor.