Ipsos’un 14 bin kişiyle gerçekleştirdiği 2024 Ocak–Haziran ve 2025 Ocak–Haziran dönemlerini kapsayan hanehalkı tüketim araştırması, tüketici davranışlarındaki çarpıcı değişimi ortaya koydu. Rapora göre hane halkı harcamaları yüzde 17 artarken, alışveriş sepetleri küçüldü ve sepetlerin yüzde 83’ünü gıda ve içecekler oluşturdu.
Tüketiciler, büyük çaplı harcamalardan uzak durarak ihtiyaç anı alışverişlerine yöneldi. Bu durum, hane bütçelerinin öncelikle gıda, içecek, kişisel hijyen ve ev temizliği gibi temel ihtiyaçlara ayrıldığını gösteriyor.
Markalı Hızlı Tüketim Ürünlerine Talep Yükseldi
Araştırma, markalı hızlı tüketim ürünlerinin payındaki artışı da gözler önüne serdi. 2025’in ilk altı ayında hızlı tüketim ürünleri harcamalarının yüzde 56’sı markalı ürünlere ayrıldı. Bu oran, bir önceki yıla göre 4 puanlık önemli bir yükselişe işaret ediyor.
Uzmanlar, tüketicilerin artan fiyatlara rağmen markalı ürünlere yönelmesini, kalite güvencesi ve uzun vadeli tasarruf beklentisiyle açıklıyor. Bu eğilim, perakende zincirlerinin ürün stratejilerini yeniden şekillendirmesine de yol açabilir.
Daha Sık Ama Küçük Sepetli Alışveriş Dönemi
Ipsos Türkiye CEO’su Sidar Gedik, pandemi sonrası azalan alışveriş sıklığının yeniden toparlandığını belirtti. 2025’in ilk yarısında haneler 124 kez alışverişe çıkarak pandemi öncesi sıklığa geri döndü. Ancak her alışverişte ortalama 266 TL harcandı ve bu, geçen yıla göre alışveriş başına yüzde 17 artış anlamına geliyor.
Daha sık yapılan ancak daha az ürün çeşidi içeren küçük sepetler, tüketicilerin mikro tüketim alışkanlıklarına yöneldiğini gösteriyor. Gıda ve içeceklerin yanı sıra kişisel hijyen ve ev temizliği gibi alanlara ayrılan bütçelerin arttığı vurgulanıyor.
Tüketici Tercihlerinde Öne Çıkan Değişim
Araştırmaya göre, tüketiciler büyük alışveriş yerine küçük ama daha sık yapılan ihtiyaç odaklı alışverişleri tercih ediyor. Bu eğilim;
Yüksek enflasyon ve fiyat dalgalanmaları,
Günlük bütçe kontrolünü kolaylaştırma isteği,
Taze ürün ihtiyacını sık karşılamak gerekliliği gibi nedenlerle ilişkilendiriliyor.
Ipsos’un sonuçları, perakende ve hızlı tüketim ürünleri sektörünün yeni stratejiler belirlemesi gerektiğine işaret ediyor. Gıda ve içecek harcamalarının bu denli yüksek paya ulaşması, hem üreticiler hem de zincir marketler için stok ve fiyatlama politikalarının yeniden gözden geçirilmesini gündeme getirebilir.