30 Mart 2026 itibarıyla Ticaret Bakanlığı’nın gerçekleştirdiği denetimlerde, sebze ve meyve hallerinde bazı işletmelerin Hal Kayıt Sistemi’ne (HKS) gerçeğe aykırı düşük fiyat bildirdiği ve buna paralel çifte fatura düzenlediği ortaya çıkarıldı. Söz konusu uygulamaların vergi kaybına ve perakende fiyatların yapay şekilde yükselmesine neden olduğu bildirildi.
Denetimlerde usulsüzlükler ortaya çıkarıldı
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, büyükşehirlerde yürütülen denetimlerde ciddi usulsüzlüklerin tespit edildiği belirtildi. Buna göre bazı tüccar ve komisyoncuların HKS’ye ürünleri düşük bedelle kaydettiği, ancak gerçek satışları farklı faturalar üzerinden gerçekleştirdiği belirlendi.
Bu yöntemle hem resmi kayıtlarda düşük fiyat gösterildiği hem de piyasa fiyatlarının gerçekte daha yüksek tutulduğu ifade edildi. Denetimlerde bu işlemlerin suçüstü tespit edildiği vurgulandı.
Vergi kaybı ve fiyat artışı bağlantısı
Açıklamada, düşük fiyat bildirimleriyle birlikte rüsum ve stopaj gibi mali yükümlülüklerin eksik beyan edildiği kaydedildi. Bu durumun doğrudan kamu gelirlerinde kayba yol açtığı belirtildi.
Öte yandan çifte fatura uygulamasıyla ürünlerin perakende satış fiyatlarının şişirildiği, bunun da tüketici fiyatlarına olumsuz yansıdığı ifade edildi. Böylece hem vergi kaybı oluştuğu hem de piyasada dengesiz fiyat yapısı ortaya çıktığına dikkat çekildi.
Haksız rekabet ve fahiş fiyat etkisi
Bakanlık, bu tür uygulamaların piyasada haksız rekabet yarattığını ve dürüst esnafı olumsuz etkilediğini vurguladı. Gerçeğe aykırı işlemlerle avantaj sağlayan işletmelerin piyasa düzenini bozduğu belirtildi.
Ayrıca bu yöntemlerin fahiş fiyat oluşumuna zemin hazırladığı ve tüketici aleyhine sonuçlar doğurduğu ifade edildi. Bu nedenle denetimlerin kesintisiz şekilde sürdürüleceği bildirildi.
Cezai süreç başlatıldı
Tespit edilen usulsüzlükler sonrası ilgili işletmeler hakkında idari ve cezai işlemler başlatıldı. Ayrıca dosyaların detaylı inceleme için Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesindeki Gelir İdaresi ve Vergi Denetim Kurulu’na iletildiği açıklandı.
Ticaret Bakanlığı, fahiş fiyat ve stokçuluk başta olmak üzere piyasa düzenini bozan her türlü girişime karşı mücadeleye kararlılıkla devam edileceğini vurguladı.