İstanbul’da meydana gelen 6.2 büyüklüğündeki depremin ardından, Android kullanıcılarının önemli bir kısmı sarsıntıdan saniyeler önce telefonlarından gelen uyarı ile haberdar oldu. Google’ın Android tabanlı Deprem Uyarı Sistemi’nin depremi yaklaşık 30 saniye öncesinden haber verdiği bildirildi. Bu gelişme sonrası vatandaşlar, depremleri önceden haber veren uygulamaları araştırmaya başladı.
Deprem erken uyarı sistemleri nasıl çalışıyor?
Deprem sırasında hissedilen sarsıntılar aslında iki ayrı dalga şeklinde ilerliyor. İlk olarak P dalgası (birincil dalga) gelir ve bu dalga çoğu zaman hissedilmez. Ardından gelen S dalgası ise yıkıcı etkiye sahip güçlü sarsıntıyı oluşturur. Akıllı telefonlardaki ivmeölçer sensörleri, P dalgasını algılayarak bu veriyi merkez sistemlere iletir. Depremin büyüklüğü ve merkez üssü yapay zekâ ile analiz edilir ve S dalgası henüz ulaşmadan bölgedeki kullanıcılara uyarı gönderilir.
Android işletim sistemli cihazlarda yerleşik olarak bulunan bu özellik, telefonları adeta taşınabilir sismograflara dönüştürüyor. Kullanıcı, birkaç saniyelik kritik fark sayesinde asansörden çıkmak, masa altına saklanmak veya dışarıya yönelmek için zaman kazanabiliyor.
Türkiye’de kullanılabilecek en iyi deprem uyarı uygulamaları
1. Android Deprem Uyarı Sistemi
Google tarafından geliştirilen sistem Android cihazlarda yerleşik olarak çalışıyor.
Türkiye genelinde tüm Android kullanıcılarına otomatik uyarı gönderiliyor.
Pil tüketimini etkilemiyor, arka planda sessizce çalışıyor.
iOS desteği bulunmuyor.
Nasıl açılır?
Ayarlar > Güvenlik ve Acil Durum > Deprem Uyarıları > Etkinleştir
2. Deprem Ağı (Earthquake Network)
Android ve iOS için indirilebilen, Türkiye’de en çok kullanılan deprem uyarı uygulaması.
Geniş kullanıcı kitlesi sayesinde çok sayıda sensörden veri toplanabiliyor.
Android sürümü ücretsiz, iOS sürümü ise ücretli.
Son depremler, konumlar ve şiddet bilgileri de görülebiliyor.
3. MyShake
Kaliforniya Üniversitesi tarafından geliştirilen bilimsel bir proje.
iOS ve Android’de ücretsiz olarak kullanılabiliyor.
ABD merkezli geliştirilmiş olması nedeniyle Türkiye’de sınırlı etkiye sahip.
Yine de alternatif olarak kullanılabilir.
Uzmanlar ne diyor?
Deprem erken uyarı sistemleriyle ilgili uzmanlar, bu birkaç saniyelik farkın hayat kurtarabileceğini belirtiyor. Ancak sistemlerin etkili çalışabilmesi için yaygın kullanımı büyük önem taşıyor. Özellikle Android kullanıcılarının bu özelliği aktif hâle getirmesi, genel sistemin başarısını da artırıyor.