5 Aralık’ta TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen geniş kapsamlı yasa değişikliği, 1 Ocak itibarıyla emeklilerden esnafa, memurlardan ev sahiplerine kadar toplumun büyük bölümünü doğrudan etkileyecek. Vergi düzenlemelerinden borçlanma maliyetlerine, dışarıdan emeklilik koşullarından kira gelirlerine kadar pek çok alanda yeni kurallar devreye giriyor. Özellikle emeklilik bekleyen çalışanlar ve borçlanma yapmayı planlayan memurlar için kritik bir döneme girilirken, SGK uzmanları bu ay içinde başvuru yapılmaması halinde önemli mali kayıplar yaşanabileceği konusunda uyarıyor.
Yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte hem sosyal güvenlik sistemi hem de vergi mevzuatı, 2025 yılına daha yüksek maliyetler ve daha sıkı kurallar içeren bir yapıyla giriyor. İlk değişiklikler ise borçlanma, Bağ-Kur primleri, dışarıdan emeklilik ve kira gelirleri üzerinde hissedilecek.
Borçlanma maliyeti yükseliyor: Oran yüzde 32’den yüzde 45’e çıkıyor
Yeni yasa en büyük etkiyi borçlanma kalemlerinde yaratıyor. Doğum borçlanması hariç tüm borçlanmalarda oran artık yüzde 45 olarak uygulanacak. Bugüne kadar askerlik ve doğum borçlanmaları asgari ücretin yüzde 32’si üzerinden hesaplanıyordu; yurtdışı borçlanması ise yüzde 45 üzerinden yapılıyordu.
1 Ocak itibarıyla tüm borçlanmalarda oran yüzde 45 olarak sabitlenecek. Ocak ayında asgari ücrete yapılacak artış da hesaba katıldığında borçlanma yapmak isteyenlerin maliyeti iki katına yakın artabilecek. Uzmanlar özellikle askerlik veya doğum borçlanması düşünenlerin yıl bitmeden başvuru yapmasının ciddi tasarruf sağlayacağını belirtiyor.
Dışarıdan emeklilik artık çok daha pahalı
Yasa değişikliğinin bir diğer kritik boyutu dışarıdan emekli olmak isteyenleri ilgilendiriyor. Prime esas kazanç alt-üst sınırları yeniden tanımlandı ve asgari ücretin 7,5 katı olan prime esas kazanç üst sınırı 9 katına çıkarıldı. Bu artış, kendi adına ödeme yaparak emekli olmayı planlayanlar için maliyetlerin ciddi şekilde yükselmesi anlamına geliyor.
Bu düzenleme özellikle gurbetçileri ve sigorta boşluğunu dışarıdan ödeme yoluyla kapatmak isteyenleri doğrudan etkileyecek. SGK uzmanları bu artışın, dışarıdan ödenen prim tutarlarını çarpıcı biçimde yükselteceğini ve pek çok kişinin planlarını yeniden şekillendirmek zorunda kalacağını belirtiyor.
Emeklilerin aylıklarından otomatik kesinti yapılacak
Yeni yasayla birlikte SGK’den aylık alan ve SGK’ye borcu bulunan kişiler için önemli bir uygulama devreye giriyor. Aylıklardan, yüzde 25’i geçmemek şartıyla otomatik kesinti yapılabilecek. Bu kesintiler prim borçları, genel sağlık sigortası borçları ve idari para cezalarının tahsil edilmesi için kullanılacak.
Bu düzenleme, borcu nedeniyle hizmeti durdurulan veya emeklilik işlemi yavaşlayan birçok kişi için yeni bir ödeme yöntemi sunarken, bazı emekliler açısından gelirin azalması nedeniyle tartışma yaratması bekleniyor.
Bağ-Kur’lular için son ay: İhya ödemeleri yüzde 45’ten hesaplanacak
Bağ-Kur prim borçları silinmiş olan ve günlerini yeniden canlandırmak isteyenler için maliyet artık yüzde 45 oranından belirlenecek. Mevcut durumda daha düşük oranlardan yararlanma imkanı bulunan esnaf için aralık ayı kritik bir eşik haline geldi.
İhya başvurularını bu ay içinde yapan Bağ-Kur’lular, eski düşük maliyetli hesaplamadan yararlanabilecek; bu tarihten sonra yapılacak başvurular ise yeni yüksek oranlar üzerinden değerlendirilecek.
Emlak vergisi ve kira gelirlerinde yeni dönem
Yasa değişikliği vergi alanında da önemli yenilikler getiriyor. Emlak Vergisi’nde 2026 yılından itibaren arsa ve bina vergi değerleri, bir önceki yılın değerinin iki katını geçemeyecek. Bu sınırlandırma 2027–2029 yılları arasında da uygulanmaya devam edecek.
Kira gelirlerinde ise dikkat çekici bir düzenleme yapıldı. Konut kira gelirlerinde kullanılan konut kredilerinin faizinin matrahtan düşülmesi uygulaması tamamen kaldırılıyor. Bu değişikliğin amacı, kredi kullanan ve kullanmayan mükellefler arasında eşitliği sağlamak olarak açıklandı.
Kimler en çok etkilenecek?
Yeni düzenlemeler özellikle şu grupları doğrudan etkileyecek:
-
Emekliliği yaklaşan işçiler ve memurlar
-
Askerlik/doğum borçlanması yapmayı planlayanlar
-
Dışarıdan prim ödeyerek emekli olmak isteyenler
-
Bağ-Kur ihyası yaptıracak esnaf
-
Ev sahipleri ve kira geliri elde eden mükellefler
Bu kesimler için 1 Ocak yalnızca takvimde bir değişim değil; daha yüksek maliyetler, daha sıkı kurallar ve daha geniş kapsamlı denetimlerin başlangıcı anlamına geliyor.