Türkiye’nin vergi sistemini, tapu ve noter işlemlerini, sosyal güvenlik primlerini ve birçok sektöre yönelik mali yükümlülükleri doğrudan etkileyen kapsamlı kanun teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı. Düzenleme, hem bireyleri hem işletmeleri hem de kamu maliyesini ilgilendiren çok sayıda başlıkta yeni uygulamaları beraberinde getiriyor. Yasaya ilişkin detaylar, 2025 ve 2026’nın mali mimarisini şekillendirecek nitelikte görülüyor.
Yeni kanun, borçlanma giderlerinden yıllık harçlara, noter işlemlerinden emlak vergisine, SGK primlerinden BES devlet katkısına kadar geniş bir yelpazede değişiklik içerirken, hükümet kanadı düzenlemenin amacını “vergi adaletinin güçlendirilmesi ve mali sürdürülebilirliğin korunması” olarak özetliyor.
Kira Gelirlerinde Yeni Dönem: Kredili Gayrimenkulde Gider İndirimi Sınırlandırıldı
Kanunun en çok dikkat çeken maddelerinden biri, kredili gayrimenkul yatırımlarında borç faizinin gider yazılmasına ilişkin yeni sınırlama oldu. Hazine ve Maliye Bakanlığı, bu düzenlemeyle hem vergi matrahındaki erozyonu azaltmayı hem de kredili–kredisiz gayrimenkul yatırımcıları arasındaki vergi yükü farkını gidermeyi hedefliyor.
Yeni hükme göre, konut dışı gayrimenkulleri kiraya verenlerin borç faizlerini gider yazma hakkı korunurken, yalnızca bir adet konutu kiralayan mükellefler, iktisap yılından itibaren 5 yıl boyunca iktisap bedelinin yüzde 5’ini gider olarak düşebilecek. Bu madde 1 Ocak 2025 itibarıyla geçerli olacak.
Düzenleme, gayrimenkul yatırımını krediden çok özkaynağa yönlendiren bir mekanizma olarak değerlendiriliyor.
Geçici Vergide Yeni Sistem: 3 Aylık Dönemlere Ek Olarak 4. Dönem Dâhil Edildi
Kanunla birlikte geçici vergi sistemi de değişiyor. Artık mükelleflerin kazançları 3, 6, 9 ve 12 aylık dönemlerle tespit edilecek. Bu, yılın son çeyreğine ilişkin mali sonuçların da geçici vergi beyannamesine konu edilmesi anlamına geliyor.
Vergi uzmanları, bu düzenlemenin kayıt dışılığın azaltılmasına ve yıl sonu vergi yükünün daha öngörülebilir hale gelmesine katkı sağlayacağını belirtiyor.
Fonların Vergilendirilmesi ve TEFAS Düzenlemeleri
Fon portföylerinde BIST 100 ağırlığı bulunan yatırım araçlarına yönelik vergilendirme esasları da yeniden düzenlendi.
Nitelikli yatırımcıya satılan ve TEFAS’ta işlem görmeyen fonlarda 1 yıllık elde tutma istisnası kaldırıldı.
TEFAS’ta işlem gören ve portföyü yüzde 51 BİST hissesi olan fonlarda ise istisna devam edecek.
Bu adım, küçük yatırımcıyı koruyan; nitelikli yatırımcıya yönelik özel ürünlerde ise matrahı genişleten bir yaklaşım olarak değerlendiriliyor.
MTV ve Harçlar: YİKOB’lar da İstisna Kapsamına Alındı
Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle, büyükşehirlerde kurulu Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları, tıpkı il özel idareleri gibi motorlu taşıtlar vergisinden muaf tutulacak.
Aynı şekilde tapu harçlarında da bu kurumlara muafiyet getiriliyor.
Noter harçlarında yapılan kritik düzenleme ile sıfır ve ikinci el araçlarda “satış ve devir bedeli üzerinden nispi harç” zorunluluğu geliyor. Bu madde 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girecek.
Sağlık, Veterinerlik ve Kuyumculuk Gibi Sektörlere Yıllık Harç Sistemi
Kanunla çok sayıda sektöre yıllık harç uygulaması getiriliyor. Özellikle özel hastaneler, poliklinikler, ağız ve diş sağlığı kuruluşları, veteriner klinikleri ve kuyum işletmeleri yeni harç yükümlülükleriyle karşı karşıya kalacak.
Kuyum işletmeleri için yıllık yetki belgesi harcı: 30 bin TL
İkinci el araç ticareti yetki belgesi: 20 bin TL
Muayenehane uygunluk belgesi: 20 bin TL
Özel poliklinik ruhsatı: 30 bin TL
Veteriner klinik ruhsatı: 20 bin TL
Veteriner hastanesi ruhsatı: 40 bin TL
Büyükşehir statüsündeki illerde bu harçlar bir kat artırımlı uygulanacak.
Emlak Vergisinde “Aşırı Artışa Fren” Düzenlemesi
2026 yılı için takdir edilen arsa ve arazi metrekare birim değerleri üzerinden hesaplanacak emlak vergisi, 2025 yılındaki değerin iki katını geçemeyecek. Bu düzenleme, son yıllarda aşırı yükselen arsa değerlerinin vergi yükü üzerinde yarattığı baskıyı azaltmayı amaçlıyor.
Takip eden 2027–2029 yıllarında da aynı sınırlamalar geçerli olacak.
UEFA Organizasyonlarına Vergi İstisnası
Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı 2026 Avrupa Ligi Finali, 2027 Konferans Ligi Finali ve 2032 Avrupa Futbol Şampiyonası için UEFA ve Türkiye’de yerleşik olmayan iştirakleri, gelir ve kurumlar vergisinden muaf tutulacak.
Bu düzenleme, benzer büyüklükteki uluslararası spor organizasyonlarında dünyada yaygın olarak uygulanan bir yöntem olarak değerlendiriliyor.
SGK Primleri ve Asgari Ücret Katsayısı Yeniden Belirlendi
Sosyal güvenlik sistemine ilişkin yapılan değişiklikler uzun vadeli sürdürülebilirliği hedefliyor.
Malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarında prim oranı artırıldı.
İsteğe bağlı sigorta, tarım işçileri, ev hizmetleri gibi alanlarda prim oranları yeniden düzenlendi.
Prime esas kazanç üst sınırı asgari ücretin 7,5 katından 9 katına çıkarıldı.
Bu maddeler 2026 başında yürürlüğe girecek.
Bireysel Emeklilikte Devlet Katkısı Artabilecek
BES devlet katkısı oranı yüzde 30 olarak korunurken, Cumhurbaşkanı’na bu oranı yüzde 50’ye kadar artırma ya da sıfıra indirme yetkisi verildi. Bu düzenleme bireysel tasarrufları güçlendirmeyi amaçlıyor.
Kentsel Dönüşüm Başkanlığına Borçlanma Yetkisi
Dönüşüm projeleri özel hesabı 2027 sonunda kapatılacak ve gelirler Kentsel Dönüşüm Başkanlığı bütçesine aktarılacak. Başkanlığa, taksitli alacaklar üzerinden kamu bankalarından borçlanma yetkisi verildi. Bu düzenleme, deprem riskine karşı kentsel dönüşümün finansmanında yeni bir mekanizma oluşturuyor.
Düzenlemenin Toplumsal ve Ekonomik Etkisi
Yasa, bir yandan kamu maliyesinin sürdürülebilirliğini güçlendirirken diğer yandan birçok sektörde mali yükümlülükleri yeniden tanımlıyor. Kira gelirlerinden tapu işlemlerine, sağlık sektöründen araç satışlarına kadar uzanan kapsamı nedeniyle düzenleme milyonlarca mükellefi doğrudan etkileyecek.
Ekonomistler, özellikle emlak ve kira vergilendirmesindeki yeni kuralların kayıt dışılığı azaltacağını; SGK prim düzenlemelerinin ise uzun vadeli sosyal güvenlik dengesini destekleyeceğini belirtiyor.
TBMM’de kabul edilen paket, Türkiye’nin 2025–2026 mali politikalarının omurgasını oluşturacak nitelikte görülüyor.