Yaz mevsimiyle birlikte tatil planları hız kazanırken, çalışanların yıllık izin hakları da gündeme oturdu. Ancak bu kez gündem sadece bavul hazırlığı değil, Yargıtay'dan gelen kritik bir karar oldu. Artık işveren, işçinin yıllık izin ücretini peşin ödemezse, çalışan iş sözleşmesini haklı nedenle feshedip kıdem tazminatına hak kazanabilecek.
İzmir'de yaşanan bir dava süreci sonrası Yargıtay’ın verdiği karar, milyonlarca işçiyi doğrudan ilgilendiriyor. Yargıtay, yıllık izin öncesi işçiye ödenmeyen ücretin iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmek için geçerli sebep olduğuna hükmetti. Karar, kıdem tazminatı konusunda da emsal teşkil ediyor.
Yıllık İzin Ücreti Peşin Ödenmezse Ne Olur?
Yargıtay, "Yıllık izne ayrılan işçiye, izne çıkmadan önce ilgili süreye ait ücretin peşin veya avans olarak ödenmesi gerektiğini" açıkça belirtti. Bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi durumunda işçi, haklı nedenle iş akdini feshedebilir. Üstelik dikkat çeken bir başka detay daha var: İşçi böyle bir ödeme talebinde bulunmasa dahi işveren bu yükümlülükten kaçamaz.
İzmir’de Başlayan Süreç Türkiye’yi İlgilendiren Karara Dönüştü
İzmir’de iki işçi, yıllık izin ücretleri ödenmediği için iş sözleşmelerini feshederek mahkemeye başvurdu. Ancak iki ayrı bölge adliye mahkemesi farklı kararlar verdi:
-
9. Hukuk Dairesi işçiyi haksız buldu.
-
15. Hukuk Dairesi ise işçinin fesih kararını haklı saydı.
Bu çelişki üzerine dosya Yargıtay’a taşındı. Yargıtay, 15. Daire’nin kararını onayladı ve artık bu içtihat geçerli hale geldi.
Yargıtay’ın Gerekçesi Ne?
Kararda şu ifadeler yer aldı:
“Yıllık izne ilişkin ücretin, yıllık izne ayrılmadan evvel işverence peşin ödenmemesi haklı fesih nedenidir.”
Yani bir işçi izne çıkmadan önce ücretini almadıysa, bu durum İş Kanunu’na açıkça aykırı sayılıyor ve işçi işten kendi isteğiyle ayrılıp kıdem tazminatı almaya hak kazanıyor.
İşverenler Ne Yapmalı?
Bu emsal kararın ardından işverenlerin dikkat etmesi gereken bazı kritik noktalar var:
-
Yıllık izin kullanacak işçiye izin süresi boyunca çalışmamış olsa dahi ücreti eksiksiz ve peşin ödenmeli.
-
Bu ödeme yapılmadığında, işçinin tazminat talebi yargı tarafından kabul edilebilir.
-
İşçi peşin ödeme talebinde bulunmasa bile, bu yükümlülük işverene aittir.
Çalışanlar İçin Ne Anlama Geliyor?
Bu karar, çalışanların yasal hakları açısından çok önemli:
-
Yıllık izin hakkı sadece tatil değil, maddi güvence de sağlar.
-
Tatil süresi boyunca geçimini sağlayacak ödemeyi peşin alamayan işçi, işvereniyle yollarını ayırıp kıdem tazminatını alabilir.
-
İşverenin keyfi uygulamalarına karşı yargıdan güçlü bir koruma mekanizması doğmuş oldu.