Türkiye’de otomobil satın almak isteyen vatandaşların krediye erişimi zorlaşırken, taşıt finansmanında yeni dönem dikkat çekiyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın sıkı para politikası ve kredi büyümesini sınırlandıran adımlarının ardından bankaların taşıt kredisi hacminde düşüş yaşanırken, tasarruf finansman şirketlerinin sektördeki payı hızla büyüyor.
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu verilerine göre bankaların taşıt kredisi hacmi 2026 yılının başından bu yana ciddi şekilde gerilerken, tasarruf finansman şirketlerinin taşıt finansmanı hacmi 200 milyar TL sınırına yaklaştı.
Bankaların taşıt kredileri 44 milyar TL’ye geriledi
BDDK’nın haftalık verilerine göre, bankaların verdiği bireysel taşıt kredileri son aylarda dikkat çekici şekilde küçüldü.
2026 yılının ilk haftasında 51,6 milyar TL seviyesinde bulunan taşıt kredisi hacmi, şubat ayında yaklaşık 47,2 milyar TL’ye geriledi. Mayıs ayının ortasında açıklanan son verilere göre ise bankaların taşıt kredisi hacmi 44,3 milyar TL seviyesine kadar düştü.
Böylece yalnızca birkaç aylık süreçte bankacılık sektöründeki taşıt kredilerinde yaklaşık 4 milyar TL’nin üzerinde daralma yaşandı.
Ekonomi çevreleri, özellikle mart ayından sonra düşüşün hızlanmasının TCMB’nin kredi büyümesini yavaşlatmaya yönelik yeni makroihtiyati adımlarıyla bağlantılı olduğunu değerlendiriyor.
Tasarruf finansman şirketleri hızla büyüdü
Bankalardaki daralmaya karşın tasarruf finansman şirketlerinin taşıt finansmanı hacminde güçlü yükseliş dikkat çekti.
TCMB ve BDDK verilerine göre sektör, son iki yılda hızlı büyüme gösterdi. 2024 yılı başında oldukça düşük seviyelerde bulunan taşıt finansmanı hacmi, 2025 yılında 100 milyar TL’yi aşarken, son verilerle birlikte 200 milyar TL sınırına yaklaştı.
Bankalardan kredi kullanmakta zorlanan tüketicilerin alternatif finansman modellerine yönelmesi, bu büyümenin temel nedenlerinden biri olarak gösteriliyor.
“Taşıt finansmanında payları yüzde 60’ı geçti”
Levent Yılmaz, sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede tasarruf finansman şirketlerinin sektörde ulaştığı büyüklüğe dikkat çekti.
İstanbul Topkapı Üniversitesi Rektör Yardımcısı da olan Yılmaz, Merkez Bankası Finansal İstikrar Raporu’nda yer alan verilere işaret ederek tasarruf finansman şirketlerinin taşıt kredilerindeki ağırlığının hızla arttığını belirtti.
Yılmaz, “Tasarruf finansman şirketlerinin taşıt kredi bakiyesi, bankaların taşıt kredi bakiyesini geçti” ifadelerini kullandı.
Ekonomist Yılmaz’a göre 2025 yılının eylül ayından itibaren tasarruf finansman şirketleri, taşıt finansmanında bankacılık sektörünü geride bıraktı. Söz konusu şirketlerin toplam taşıt kredileri içindeki payının yüzde 60’ı geçtiği belirtildi.
TCMB kredi büyüme sınırını yeniden düşürdü
23 Mayıs tarihinde açıklanan yeni düzenlemeyle birlikte TCMB, taşıt kredilerinde sekiz haftalık büyüme sınırını yüzde 4’ten yüzde 3’e düşürdü.
Aynı düzenleme kapsamında ihtiyaç kredileri ve kredili mevduat hesaplarındaki büyüme limitleri de aşağı çekildi.
Merkez Bankası’nın temel hedefinin iç talebi kontrol altına almak, tüketim kaynaklı enflasyon baskısını azaltmak ve ithalata bağlı sektörlerdeki kredi genişlemesini sınırlandırmak olduğu belirtiliyor.
Otomotiv sektörü, yüksek ithalat bağımlılığı nedeniyle TCMB’nin yakından izlediği alanlar arasında yer alıyor.
Tüketiciler alternatif finansmana yöneliyor
Yüksek faiz ortamı, sıkı kredi kriterleri ve düşen kredi limitleri nedeniyle otomobil almak isteyen vatandaşların önemli bölümü artık bankalardan yeterli finansmana ulaşmakta zorlanıyor.
Piyasada özellikle peşin alımların arttığı belirtilirken, alternatif olarak tasarruf finansman şirketlerinin öne çıktığı ifade ediliyor.
Uzmanlar, mevcut ekonomik görünüm sürdüğü sürece geleneksel banka kredileri yerine alternatif finansman modellerinin daha fazla tercih edilebileceğini değerlendiriyor.
Sektörde yeni denge oluşuyor
Ekonomi ve otomotiv çevreleri, bankacılık sistemindeki sıkılaşmanın devam etmesi halinde tasarruf finansman şirketlerinin sektörde daha büyük pay alabileceğini değerlendiriyor.
Özellikle taşıt ve konut finansmanında alternatif modellerin büyümesi, finans sektöründe yeni bir denge oluştuğuna işaret ediyor.