Uyku desteği amacıyla yaygın olarak kullanılan melatonin takviyelerine ilişkin dikkat çekici bir araştırma yayımlandı. Kronik uykusuzluğu bulunan 130 binden fazla yetişkinin sağlık kayıtlarını inceleyen araştırmacılar, en az 12 ay boyunca melatonin kullandığı kayıtlara geçen kişilerde 5 yıllık dönemde kalp yetmezliği görülme oranının, melatonin kullanımı kaydedilmeyen benzer hastalara göre daha yüksek olduğunu belirledi. Ancak çalışma, melatoninin doğrudan kalp yetmezliğine neden olduğunu kanıtlamıyor.
Kalp yetmezliği oranında yaklaşık yüzde 90 fark görüldü
Araştırmada kronik uykusuzluk tanısı bulunan 130 bin 828 yetişkinin verileri değerlendirildi. Katılımcıların 65 bin 414’ünde en az bir yıl süreyle melatonin kullanımı kayda geçmişti ve bu grup benzer özelliklere sahip melatonin kullanımı kaydedilmemiş kişilerle karşılaştırıldı.
Beş yıllık takipte kalp yetmezliği, melatonin grubunun yüzde 4,6’sında, karşılaştırma grubunun ise yüzde 2,7’sinde görüldü. Araştırmacılar bu farkın, uzun süre melatonin kullananlarda yeni kalp yetmezliği tanısı alma olasılığının yaklaşık yüzde 90 daha yüksek olduğuna işaret ettiğini bildirdi.
Hastaneye yatış oranında da belirgin artış
İkincil analizlerde, kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye yatış oranının melatonin kullananlarda yüzde 19, kullanmayan grupta ise yüzde 6,6 olduğu görüldü. Bu sonuç, melatonin grubunda hastaneye yatış olasılığının yaklaşık 3,5 kat daha yüksek olduğunu gösterdi.
Çalışmada tüm nedenlere bağlı ölüm oranı da incelendi. Melatonin kullanan grupta bu oran yüzde 7,8, karşılaştırma grubunda ise yüzde 4,3 olarak hesaplandı.
Araştırmacılar nedensellik konusunda uyardı
Çalışmanın başyazarı Ekenedilichukwu Nnadi, melatoninin yaygın biçimde güvenli ve doğal bir uyku desteği olarak görüldüğünü, buna karşın elde edilen bulguların uzun vadeli kardiyovasküler güvenlik açısından daha fazla araştırma yapılması gerektiğini gösterdiğini söyledi.
Araştırmacılar, sonuçların melatoninin doğrudan kalp yetmezliğine yol açtığını kanıtlamadığını özellikle vurguladı. Uykusuzluğun şiddeti, depresyon, anksiyete ve başka sağlık sorunları gibi ölçülemeyen etkenlerin hem melatonin kullanımını hem de kalp-damar riskini etkileyebileceği belirtildi.
Çalışma henüz hakem değerlendirmesinden geçmedi
Araştırma, Amerikan Kalp Derneği’nin 2025 Bilimsel Oturumları kapsamında sunulan bir bilimsel özet niteliğinde. Amerikan Kalp Derneği, toplantılarda sunulan bu tür özetlerin hakemli tam makaleler olmadığını ve sonuçların ön bulgu olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
Bu nedenle araştırmanın sonuçlarının farklı çalışma gruplarında ve hakemli araştırmalarla doğrulanması gerekiyor. Mevcut bulgular, melatonin kullanan kişilerin takviyeyi doktor görüşü almadan bırakmaları gerektiği anlamına gelmiyor.
Melatonin nedir
Melatonin, vücutta doğal olarak üretilen ve uyku-uyanıklık döngüsünün düzenlenmesine yardımcı olan bir hormon. Sentetik melatonin ürünleri ise özellikle uykusuzluk ve jet lag gibi durumlarda uyku desteği amacıyla kullanılıyor.
Araştırmacılar, melatoninin yaygın kullanımı nedeniyle uzun süreli güvenliğinin daha ayrıntılı incelenmesinin önem taşıdığını belirtiyor. Özellikle kronik uykusuzluk nedeniyle uzun süreli kullanım söz konusu olduğunda, takviye veya ilaç tercihinin sağlık profesyoneliyle değerlendirilmesi öneriliyor.