2025 Kurban Bayramı yaklaşırken kurbanlık piyasasında fiyatlar hem üreticiyi hem tüketiciyi zorluyor. Geçen yıla göre yem, saman, nakliye, yer kirası ve çoban ücretlerinde yüzde 100'ü aşan artışlara rağmen, büyükbaş ve küçükbaş kurbanlık fiyatları yalnızca yüzde 30 ila 35 oranında yükseldi. Besiciler, artan maliyetleri fiyatlara tam yansıtamadıklarını belirtirken, alıcılar da yüksek fiyatlardan dolayı beklemeye geçti.
Canlı kilo fiyatı 400 TL’ye dayandı
İstanbul’daki kurban pazarlarında büyükbaş hayvanların canlı kilo fiyatları 350-430 TL arasında değişiyor. Geçen yıl 280-320 TL bandında seyreden canlı kilo fiyatı bu yıl yüzde 30’un üzerinde artış gösterdi. 300 kiloluk bir büyükbaş hayvanın fiyatı ortalama 140-150 bin TL’ye ulaştı. Küçükbaş kurbanlıklar ise 20 ila 35 bin TL arasında alıcı buluyor. Fiyatlar ağırlık ve türüne göre değişiklik gösterirken, özellikle erkek küçükbaşlar daha yüksek fiyata satılıyor.
Üretici: Satarsak kâr değil, zarar etmiyoruz diye seviniyoruz
İstanbul, Kars, Ardahan ve Ağrı gibi üretici bölgelerde faaliyet gösteren besiciler, geçen yıl satılan hayvanlara göre bu yıl kâr marjlarının ciddi şekilde düştüğünü dile getiriyor. “Satabilirsem kâr etmiş sayacağım” diyen üreticiler, maliyetlerin yüzde 100’ü aşmasına rağmen fiyatlara yalnızca yüzde 30’luk artış yansıtılabildiğini belirtiyor. Çoban ücretleri aylık 45-50 bin TL’ye çıkarken, pazar yerlerinin kiraları da 100-150 bin TL’ye ulaştı.
Nakliye ve kira ücretleri katlandı
Kars’tan İstanbul’a 20-25 hayvanlık bir TIR’ın nakliye bedeli 100 bin TL’ye kadar çıkarken, geçen yıl 40-60 bin TL arasında değişen pazar yerleri kiraları bu yıl 100-150 bin TL arasında. Besiciler, bu giderleri tüketiciye yansıtamadıkları için zarar ettiklerini ve kurbanlık satışlarının yavaş seyrettiğini ifade ediyor.
Diyanet'in kurban bedelleri üreticiye göre gerçekçi değil
Diyanet İşleri Başkanlığı, 2025 yılı için yurt içi kurban kesim bedelini 13.500 TL, yurt dışı bedelini ise 5.450 TL olarak belirledi. Ancak piyasa gerçeklerine göre bu bedellerin oldukça düşük kaldığını vurgulayan üreticiler, bu rakamların hem üreticiyi hem de doğrudan alım yapan vatandaşı yanıltabileceğini belirtiyor.
Alıcı enflasyona göre hesap yapıyor, üretici zararına satıyor
Kurbanlık talebinde önceki yıllara kıyasla düşüş yaşanırken, alıcılar da fiyatları yüksek buluyor. Besiciler, tüketicilerin enflasyon oranı kadar artış beklediğini ancak üretim maliyetlerinin bunun çok üzerinde olduğunu söylüyor.
2025 Kurban Bayramı’na sayılı günler kala, fiyat dengesi ve arz-talep ilişkisi kurbanlık piyasasında belirleyici olmaya devam edecek. Uzmanlar, alım yapacak vatandaşların hem piyasa şartlarını hem de ürün kalitesini dikkatle değerlendirmelerini öneriyor.