İktidar, ne eğitimde ne de istihdamda yer alan ve kamuoyunda “ev gençleri” olarak adlandırılan 15–29 yaş arası yaklaşık 5 milyon genç için kapsamlı bir düzenleme hazırlıyor. Yaklaşık 12 milyon kişinin çalışma hayatına kazandırılmasını hedefleyen yasal değişiklik taslağı, Ekonomik Koordinasyon Kurulu’na sunuldu.
Hazırlanan düzenlemenin, esnek çalışma yasası teklifi olarak Meclis gündemine taşınması planlanıyor. Projenin, genç istihdamını artırmayı ve sosyal güvenlik kapsamını genişletmeyi amaçladığı belirtiliyor.
“Gençlerin Üretim Çağı” projesi salı günü açıklanacak
Genç istihdam hamlesinin, “Gençlerin Üretim Çağı (GÜÇ)” adıyla salı günü Recep Tayyip Erdoğan tarafından kamuoyuna duyurulacağı bildirildi. Proje kapsamında, üç yıl içinde yaklaşık 3,5 milyon gencin istihdama kazandırılması hedefleniyor.
Düzenleme ile birlikte gençlerin sosyal güvenlik sistemine dahil edilmesi, sürekli çalışmayanlar için ise “gelir kriteri”ne dayalı yeni bir model oluşturulması öngörülüyor. Bu modelle, düzensiz çalışan gençlerin de emeklilik hakkına erişmesi amaçlanıyor.
Ev gençleri ekonomiyi aşağı çekiyor
Çalışmalarda, gençlerin aldığı eğitimin iş piyasasının ihtiyaçlarıyla örtüşmemesinin diplomalı işsizliği artırdığına dikkat çekiliyor. Beceri uyuşmazlığı ve uzun süren iş arama süreçleri, gençler arasında umutsuzluğu derinleştiriyor.
Milyonlarca gencin üretim sürecine dahil edilememesi, ekonomik büyüme ve kamu maliyesi üzerinde olumsuz etki yaratıyor. Bu durum, Türkiye’nin toplam ekonomik üretiminin daha düşük seviyede kalmasına neden oluyor.
Ev gençleri için planlanan adımlar
Yeni düzenleme kapsamında iş gücü piyasası ihtiyaçlarının yıllık olarak tespit edilmesi ve açık iş araştırmalarının sahada yapılması planlanıyor. Bu çerçevede gençlere öncelikli olarak iş ve meslek danışmanlığı hizmetleri sunulacak.
İŞKUR aracılığıyla mesleki eğitim kursları, işbaşı eğitim programları ve girişimcilik destekleri artırılacak. İşe alınan gençler için sigorta primlerinin bir kısmının devlet tarafından karşılanması gibi işverene yönelik teşvikler de devreye sokulacak.
Esnek ve kısmi süreli çalışma modeli geliyor
Hazırlanan yasa teklifiyle esnek, saatlik ve kısmi süreli çalışma modelleri yaygınlaştırılacak. Evden çıkmayan gençlerin iş gücü piyasasına kademeli olarak dahil edilmesi ve zamanla kalıcı istihdama yönlendirilmesi hedefleniyor.
Dijital platform çalışanları, motokuryeler ve evden çalışanlar için iş yeri tanımı yeniden düzenlenecek. Uzaktan çalışanlar, iş sağlığı ve güvenliği önlemleriyle birlikte sosyal güvenlik kapsamına alınacak.
Part-time çalışan gençlere emeklilik yolu
Yeni sistemde, part-time ve saatlik çalışan gençler için emeklilik şartları yeniden düzenlenecek. “Gelir bazlı” modelle, uzun yıllar çalışma zorunluluğu olmadan prim günlerini tamamlayanların emekli olabilmesi amaçlanıyor.
Yılın belirli dönemlerinde çalışan ve gelir elde eden gençler için uygun prim ödeme koşulları oluşturularak, sosyal güvence ve emeklilik hakkına erişim kolaylaştırılacak. Bu düzenlemenin, gençleri kayıtlı istihdama teşvik etmesi bekleniyor.