Hititlerin Başkenti Çorum-Hattuşa

Hattuşa nerdedir? Hattuşa Çorum ilimizin Boğazkale ilçesinde, Çorum il merkezinin güneybatısında bulunmaktadır. Peki, Hattuşa neden bu kadar önemlidir? Hattuşa antik kenti eski bir yerleşim alanıdır. Hattuşa'nın hangi uygarlığa ait olduğunu merak ediyorsanız; Hattuşa Hititler için bir yerleşim yeridir.

Turizm 23.08.2020, 10:52 12.09.2020, 12:35 Ulaş Odabaş
1306
Hititlerin Başkenti Çorum-Hattuşa
banner2031

Hitit Devletinin başkenti olan Hattuşa, günümüze kadar Hititler'den kalanları korumuş, tarihi açıdan önemli bir bölgedir. Yapılan kazılarda beş kültür katı ortaya çıkmıştır. Hatti, Asur, Hitit, Frig, Galat, Roma ve Bizans devletlerinden kalıntılar ortaya çıkmış olsa da, bunlardan en önemli kalıntılar Hitit Devletine aittir. Hattuşa keşfedildikten sonra 1893-1894 yıllarında kazılara başlatılmıştır. Ve bu kazılar süresinde 1906 yılında, çivi yazısı ile yazılmış büyük bir Hitit arşivi bulunmuştur.

Hitit Devleti, Geç Tunç Çağında Anadolu'da Hattuşa merkezli kurulan bir devlettir. I. Labarna Döneminde başkent taşınmış ve Labarna ismi değişip, orjinal adı Hattuşalı insan anlamına gelen I. Hattuşili ismini almıştır. Yani Hattuşa, Hititler'in başkentidir. Bir devletin izlerini en iyi nasıl o devletin başkentinde görebiliyorsak, Hattuşa içinde; Hititler'in izlerini en iyi görebileceğiniz yer desek yanılmış olmayız. Bu nedenle Hattuşaş 1986 yılında, UNESCO Dünya Mirasları listesine dahil edilmiştir.

Yolunuz bu taraflara düşerse veya tarihi yerleri gezmeyi seven biriyseniz, Çorum Boğazkale gidebilir hem gezip hem Hattuşa'yı yakından görebilirsiniz.

Hattuşa'nın kuzey ve güneyde kalan bölümlerine göre; Yukarı Şehir ve Aşağı Şehir adı verilmiştir. Hititler, en büyük tapınaklarını, yönetim merkezleri ve okullar gibi en önemli yapılarını bu bölge üzerine kurmuşlardır. Hattuşa, sanat ve mimarlık alanında da oldukça etkileyici eserler bırakmıştır. Bu eserlerden en önemli ve dikkat çekici olanları; 1 Nolu Tapınak, Potern ve Aslanlı Kapıdır.

Aslanlı Kapı, Hattuşa Kentinin dış yüzünde kapının iki yanına yerleştirilmiş üç boyutlu Aslan figürü kazınmış kapıdır. Bu figürler açıkağızları ve büyük gözleriyle, kentin koruyucuları olarak simgelenmiştir. Aslanların aslı olan eserler Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesinde sergilenmektedir. Hattuşa'daki Aslanlı Kapı'da orjinali kadar etkileyici yapılmıştır.

Hattuşa'daki Potern, 100 metre civarında yapılmış tünel benzeri bir yapıdır. Mikeh taşları ile inşa edilmiş tavana doğru sivrilerek giden bir yapısı vardır. Girişinden ileri doğru baktıkça oldukça büyüleyici bir görüntüye sahiptir. Potern'in, üç boyutlu kabartmalar gibi duran tavan ve duvar yapısı insanın başını döndürürken, mimarlığı da meraklılarını etkileyecek cinstendir.

Şehrin dışında çok yakında kalan Yazılıkaya Açıkhava Tapınağı da Hititler için önemli bir yerdi. Yüksek kayalar arasına gizlenmiş Yazılıkaya Tapınağı, yeni yıl kutlamaları için kullanılmıştır. Kayalara ülkenin önemli tanrı ve tanrıçaları kabartma halinde işlenmiştir. İki bölüm halinde gezilebilir bir tapınaktır. Hitit İmparatorluğu için kutsal olan bu tapınağın, üç ayrı evre zamanında yapıldığı tahmin edilmektedir. İlk dönemde dış dünyadan soyutlayacak olan kuşatma duvarı yapılmış, ikinci dönemde anıtsal girişle Hitit geleneğinde bir tapınak haline gelmiştir. Üçüncü dönemde ise yapının kanadı kullanışlı bir girişe dönüştürülmüştür. Yani Yazılıkaya Tapınağı MÖ 16.yüzyılda yapılmış olsa da, duvar kabartmaları MÖ 13.yüzyıla aittir. Zamanla farklı dönemlerden izler eklenerek, günümüze kadar Hitit izlerini taşımayı başarmıştır. Tanrı ve tanrıçaların figürleri kayalara harika bir el işçiliğiyle işlenmiştir. Günümüze kadar geldiği sürecin doğal yıpratıcı şartlarında göz önüne alırsak, yapıldığı dönemdeki halinin harika sanat eserleri olduğu aşikardır. İşlenen tanrı figürlerinin içinde Cennetin Güneş Tanrısı, Ay Tanrısı, Mezopotamya Su Tanrısı, Başak Tanrısı, Hitit ve Hatti Fırtına Tanrıları bulunur. Günümüzde bize garip gelecek olan figürlerin, zamanında bazı devletler için oldukça kutsal nesneler olduğunu unutmamak gerekir. Bu işlemeleri yakından gördüğünüzde Hattuşa Yazılı Kaya Tapınağı'nı daha fazla keşfetmeye ve o dönemdeki insanların orada ne şekilde kutsal törenler yaptığını merak etmeye başlayacaksınız.

Bunların yanı sıra Büyük Kale'den bahsetmeden geçmemiz doğru olmaz. Hattuşa'da ki Büyük Kale, Kraliyet Sarayı olarak kullanılmak için inşa edilmiştir. Kraliyet ailesi ve yönetimin yaşadığı özel bir alan olarak yapılmıştır. Kraliyet duvarlarının kalıntılarını, Hattuşa'yı gezerken görebilmeniz mümkündür.

Hattuşa'da ele geçirilen antik eserler beş gruba ayrılmıştır. Seramikler, silahlar, yazılı belgeler, kült objeleri ve aletler olmak üzere gruplandırılmıştır. Yapılan kazılarda çıkarılan ve Ankara-Anadolu Medeniyetleri Müzesinde sergilenen antik eserler bulunmaktadır.

Hititler'in arkeolojik açıdan çok önemli bir devlet sayılmasının yanında Hattuşaş bölgesi de çok büyük bir yerleşim yeri olduğu için, Hititler'in en iyi araştırılmış yeri olmuştur. Normal bir kent niteliğinde yapılmış olan Hattuşa başkenti; şehir içi su kaynakları, atık su giderleri, kanalizasyonlar gibi tam teşekküllü bir sistemle inşa edilmiştir. Bundan yüzyıllar öncesi dönemde inşa edilmiş olduğunu düşünürsek, Hititlerin bu bölgeyi ne kadar benimsediklerini rahatça anlayabiliriz. Gidip görmek isteyenlere kapıları açık olan Çorum-Hattuşa'ya ulaşımınız da oldukça kolay olacaktır. Hititler'in başkentini kendi gözlerinizle görüp harika bir tarih deneyimi yaşayabilirsiniz.

Öyle ki şehri tam anlamıyla gidip görmek isterseniz, bunun için bir haftanızı ayırmanız gerekecektir. Fakat kesinlikle gözünüzde büyütmeyin çünkü şu an yaşadığımız bir şehirle aynı kefeye koyup değerlendirdiğimizde, tarihin etkileyici ambiyansı sizi oldukça etkileyecektir. Hatta belki de günümüzde yaşadığımız şehrin yüzyıllar sonra, arkeologlar tarafından değerlendirilecek olma ihtimali; tarihin ne kadar derin ve sonsuz bir kavram olduğunu bize hatırlatır...

Kaynak: Yayla Haber
Yorumlar (0)
Günün Karikatürü Tümü
10°
az bulutlu
Namaz Vakti 05 Aralık 2020
İmsak 06:11
Güneş 07:41
Öğle 12:36
İkindi 14:59
Akşam 17:20
Yatsı 18:45
Bumerang - Yazarkafe
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 10 19
5. Gaziantep FK 10 15
6. Kasımpaşa 11 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Tuzlaspor 11 21
4. Samsunspor 11 20
5. Adana Demirspor 10 18
6. İstanbulspor 11 18
7. Altay 10 17
8. Giresunspor 11 17
9. Bursaspor 12 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Ümraniye 12 13
13. Adanaspor 9 12
14. Menemen Belediyespor 10 12
15. Bandırmaspor 11 11
16. Ankaraspor 11 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. West Ham 10 17
6. Southampton 10 17
7. Wolverhampton 10 17
8. Everton 10 16
9. M. United 9 16
10. Aston Villa 9 15
11. Man City 9 15
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 11 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Eibar 11 13
13. Deportivo Alaves 11 13
14. Celta de Vigo 12 13
15. Valencia 11 12
16. Real Betis 11 12
17. Osasuna 10 11
18. Real Valladolid 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7
Arşiv

Gelişmelerden Haberdar Olun

@
Bumerang - Yazarkafe