Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, tek kullanımlık plastik ürünlere yönelik kısıtlamaların yer aldığı “Tek Kullanımlık Deniz Çöpleriyle Mücadele Yol Haritası”nın tamamlandığını açıkladı. Plan kapsamında, plastik atıkların azaltılması ve deniz ekosisteminin korunması amacıyla hem kısa hem orta hem de uzun vadeli eylemler hayata geçirilecek.
Bakan Kurum, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Sıfır Atık vizyonumuzla tarihi bir adımı daha atıyoruz. Tek kullanımlık plastiklerde kısıtlamaya gidiyoruz, denizlere ve ekosisteme sahip çıkıyoruz” ifadelerini kullandı. Yeni düzenlemeler, geri dönüşüm oranlarını artırmayı, plastik kirliliğini azaltmayı ve sürdürülebilir üretim modellerini teşvik etmeyi hedefliyor.
2025-2027 Kısa Vadeli Plan: Bazı Ürünlere Yasak veya Sınırlama
Hazırlanan kısa vadeli eylem planı, 2025-2027 dönemini kapsıyor. Bu süreçte, gıda ambalajları, içecek kapları ve benzeri tek kullanımlık plastik ürünlerin üretimi ve tüketimine yönelik yasaklar veya sınırlandırmalar gündeme gelecek. Üreticilerin, ürünlerini geri dönüştürülmüş malzemelerle üretmeleri teşvik edilecek.
Otel, restoran ve kafe gibi işletmelerde yeniden kullanılabilir sistemlerin yaygınlaştırılması da planlanıyor. Böylece hem plastik kullanımının azaltılması hem de işletmelerin sürdürülebilir uygulamalara yönelmesi amaçlanıyor.
2028-2032 Orta Vadeli Plan: Mikroplastik Haritalaması ve %90 Geri Toplama Hedefi
Orta vadede, 2028-2032 döneminde Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği AB standartlarına uyumlu hale getirilecek. Bu kapsamda mikroplastiklerin kaynakları belirlenecek, denetimler artırılacak ve pet şişelerin geri toplama oranı %90’a çıkarılacak.
Ayrıca içecek kapları, tekli ürünler, ıslak mendiller ve tütün ürünleri için etiketleme zorunluluğu getirilecek. Toplumun plastiklerin olumsuz etkileri ve yeniden kullanılabilir alternatifler konusunda bilinçlenmesi amacıyla geniş kapsamlı farkındalık kampanyaları düzenlenecek.
2033 ve Sonrası: Mikroplastik İçeren Kozmetikler Yasaklanacak
Uzun vadeli eylem planı ise 2033 ve sonrasını kapsıyor. Bu aşamada yeniden kullanım ve doldurma gibi döngüsel iş modellerinin yaygınlaştırılması sağlanacak. Mikroplastik içeren bazı kozmetik ürünlerin yasaklanması, biyobozunur ve kompostlanabilir alternatiflerin teşvik edilmesi öngörülüyor.
Ayrıca kentsel atık sularda mikroplastik izleme sistemleri kurulacak. Böylece deniz ve tatlı su ekosistemlerinin korunmasına yönelik adımlar kalıcı hale getirilecek. Bakan Kurum, bu sürecin Depozito Sistemi gibi uygulamalarla destekleneceğini de belirtti.