Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), 2026 yılının ilk ayında tapu alım-satım işlemlerine yönelik kapsamlı bir denetim başlattı. Son 5 yıl içinde taşınmaz alım veya satımı yapan ve tapuda beyan edilen bedelin gerçeği yansıtmadığı değerlendirilen on binlerce tapu sahibine tebligat gönderildi. Bildirimlerde, ilgililerin 5 gün içinde izahat vermek üzere başvurmaları istendi.
Şüpheli işlemler için savunma çağrısı
Ekonomim’in aktardığına göre GİB, ocak ayı boyunca çok sayıda alım-satım işlemi için tebligat hazırladı. Adreslere gönderilen çağrı yazılarında, son 5 yıl içinde tapu alım veya satımı yapan ve işlemleri şüpheli görülen taraflar savunma vermeye davet edildi.
Denetimler; beyan edilen satış bedeli ile piyasa değeri/gerçek bedel arasında uyumsuzluk bulunan işlemleri kapsıyor. Amaç, tapu harcında eksik beyan yoluyla oluşan vergi kaybının önüne geçmek.
Vergi ziyaı cezası yüzde 100’e çıkarıldı
Geçtiğimiz aylarda Türkiye Büyük Millet Meclisi’te kabul edilen düzenlemeyle, tapu harcında usulsüz beyanda bulunduğu tespit edilenlere uygulanacak vergi ziyaı cezası yüzde 25’ten yüzde 100’e yükseltildi.
Bu kapsamda, beyan edilen tutar ile gerçek satış bedeli arasındaki farkın iki katı tutarında ödeme yükümlülüğü doğuyor. Artan ceza oranı, denetimlerin caydırıcılığını önemli ölçüde artırdı.
Pişmanlık başvurusu imkânı var
Ağır vergi yüküyle karşılaşmak istemeyen taraflar için Gelir İdaresi Başkanlığı’na pişmanlık başvurusu yapma imkânı bulunuyor. İzahat vermeye davet edilen kişilerin, tebligatın kendilerine ulaşmasının ardından 5 gün içinde savunma yapmaları gerekiyor.
Usulsüz bildirimde bulunduklarını kabul edenler hakkında vergi ziyaı cezası uygulanmıyor. Bu durumda mükellefler, yalnızca satışın yapıldığı yıl beyan edilen tutar ile gerçek bedel arasındaki farkı, geçen süreye ait yasal faiziyle birlikte ödüyor.
Süreye dikkat: 5 gün kritik
Yetkililer, çağrı yazılarına süresi içinde yanıt verilmesinin önemine dikkat çekiyor. Beş günlük süre içinde başvuru yapılmaması halinde, tespitler kesinleşerek yüzde 100 vergi ziyaı cezası uygulanabiliyor.
GİB’in bu adımıyla, tapu işlemlerinde gerçeğe aykırı beyanların azaltılması ve vergi kaybının telafisi hedefleniyor.