Saray mutfağından günümüze uzanan lezzet

Mutancananın 15. ve 16. yüzyıllardan itibaren Trakya yöresinde yapıldığı belirtiliyor. Lezzetiyle dönemin saray mutfağına giren yemek, zamanla Edirne’den İstanbul’a taşınarak saray sofralarında kendine yer buldu.

Yemeğin hazırlanışını anlatan şef Hasan Çetin, mutancananın kuzuyla yapılan özgün tarifinin zaman içinde dana ve tavuk etiyle de çeşitlendirildiğini söyledi. Çetin, yemeğin özellikle kuru meyvelerle etin bir arada kullanıldığı klasik Osmanlı mutfak anlayışını yansıttığını ifade etti.

Tatlı, mayhoş ve tuzlu aromaların dengesi

Mutancana; kuzu eti, kuru incir, kuru kayısı, kuru üzüm, mürdüm eriği, badem, bal, tarçın, arpacık soğan ve sarımsakla hazırlanıyor. Tereyağında kavrulan et ve soğan karışımına kuru meyveler eklenerek kısık ateşte pişiriliyor.

Bu tarifte bal ve tarçınla sağlanan hafif tatlılık, kuru meyvelerin mayhoş aroması ve etin tuzlu yapısıyla dengeleniyor. Ortaya çıkan lezzet, Osmanlı mutfağının çok katmanlı tat anlayışını yansıtan örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.

Edirne mutfağının kültürel mirası

Edirne İl Kültür ve Turizm Müdürü Kemal Soytürk, kentin verimli topraklarının Meriç, Arda ve Tunca nehirleriyle beslendiğini belirtti. Osmanlı’ya başkentlik yapan Edirne’de saray mutfağının şehirdeki yemek çeşitliliğini etkilediğini ifade eden Soytürk, mutancananın da bu mirasın bir parçası olduğunu dile getirdi.

Soytürk, mutancananın yalnızca bir yemek değil, aynı zamanda üretim kültürünü ve dost meclislerinde paylaşılan sofraları temsil ettiğini söyledi. Bu yönüyle yemek, hem tarihsel hem de kültürel bir değer olarak öne çıkıyor.

Mutancana tarifi ve malzemeleri

Dört ila altı kişilik tarif için 500 gram kuzu eti, bir avuç badem, 5-6 adet kuru incir ve kayısı, bir avuç kuru üzüm, 3-4 adet kuru mürdüm eriği, bir yemek kaşığı bal, bir tatlı kaşığı tarçın, 6-7 arpacık soğan, iki diş sarımsak, tuz ve tereyağı kullanılıyor.

Hazırlık aşamasında arpacık soğan ve sarımsak tereyağında kavruluyor, ardından kuşbaşı doğranmış et eklenerek suyunu salıp çekene kadar pişiriliyor. Et suyu ve diğer malzemelerin ilavesiyle kısık ateşte özleşene kadar pişirilen yemek sıcak olarak servis ediliyor. Tarif, 40 yıllık aşçı Hasan Çetin tarafından paylaşıldı.

TAVA BÖREĞİ İÇİN GEREKLİ MALZEMELER

Orta boy bir tava için ölçülendirilmiş bu tarifte, damak tadınıza göre peynir çeşitlerini zenginleştirebilirsiniz:

3 adet hazır yufka

150 g beyaz peynir veya lor (arzuya göre kaşar peyniri ilavesiyle)

1 avuç ince kıyılmış maydanoz

Sos için: 1 çay bardağı süt, 1/2 çay bardağı sıvı yağ ve 1 adet yumurta

İsteğe bağlı: Tuz ve karabiber

Pişirme için: 1 yemek kaşığı tereyağı veya sıvı yağ

ADIM ADIM TAVA BÖREĞİ YAPILIŞI

Böreğinizin "el açması" tadında olması için en önemli sır, hazırlayacağınız sosta gizli. İşte o kolay adımlar:

1. Sırrı Sosunda Saklı

Geniş bir kapta yumurta, süt ve sıvı yağı iyice çırpın. Bu sos, yufkaların birbiriyle bütünleşmesini ve pişerken yumuşacık kalmasını sağlayacaktır.

2. Tabanı Hazırlayın

Kullanacağınız tavayı tereyağı veya sıvı yağ ile her yerine gelecek şekilde yağlayın. İlk yufkayı bütün halde, kenarları tavanın dışına sarkacak şekilde tabana yayın.

3. Katları Çıkın ve İç Harcı Ekleyin

Hazırladığınız sostan tabandaki yufkanın üzerine gezdirin. İkinci yufkayı parçalara bölerek tavanın içine gelişigüzel yerleştirin ve tekrar sos dökün. Orta kata geldiğinizde peynir ve maydanoz karışımını her yere eşit gelecek şekilde serpin.

4. Kapatma İşlemi

Üçüncü yufkayı da parçalayarak peynirli harcın üzerine serin ve kalan sosun tamamını üzerine boşaltın. En altta tavanın dışına sarkan yufka kenarlarını içe doğru kapatarak böreğe son şeklini verin.

PÜF NOKTASI: KISIK ATEŞTE SABIRLA PİŞİRİN

Tavanın kapağını kapatın ve ocağın en küçük gözünde, kısık ateşte yaklaşık 10–12 dakika pişmeye bırakın. Alt katman nar gibi kızardığında, düz bir kapak veya tabak yardımıyla böreği dikkatlice ters çevirin. Diğer tarafı da yaklaşık 10 dakika piştikten sonra böreğiniz servise hazır!

Editörün Notu: Böreğinizi servis etmeden önce 2-3 dakika dinlendirirseniz, içindeki peynir ve sos tam olarak oturacak ve çok daha kolay dilimlenecektir.

BİLEK GÜCÜ VE SABIR İSTİYOR

Çorum'da "Teltel" olarak bilinen bu tatlı, market raflarında ya da pastanelerde bulunmuyor. Çünkü yapımı büyük bir ustalık ve kolektif çalışma gerektiriyor.

Şerbetin kaynatılmasıyla başlayan süreç, birkaç kişinin aynı anda, senkronize bir şekilde hamura müdahale etmesiyle devam ediyor. "Çekme işlemi" adı verilen bu yöntem, tam anlamıyla bilek gücü istiyor.

PROTOKOL DE MUTFAĞA GİRDİ

Unutulmaya yüz tutan bu geleneği yaşatmak için Çorum Valisi Ali Çalgan ve Belediye Başkanı Halil İbrahim Aşgın da önlüğü takıp mutfağa girdi. Velipaşa Konağı'nda düzenlenen etkinlikte, kentin kültürel mirasına sahip çıkılması mesajı verildi.

İŞTE ADIM ADIM O ZORLU TARİF

Teltel tatlısının inceliklerini anlatan aşçı Aylin Memik, bu tatlının tek başına yapılamayacağını, "imece" usulü gerektiğini vurguladı.

200 yıllık geleneğin temsilcisi Memik, o zorlu süreci şöyle anlattı:

"Biz bugün 25 kişilik teltel tatlısı yaptık. Bunun için 700 gram şeker, 350 gram su, 2 damla limon kullandık. Bunu ağda kıvamına getirmek için 2 saate yakın kaynattık. Burada kaynatma süresini, şekerin kristalize olmaması için iyi ayarlamamız gerekiyor. Kaynattıktan sonra tepsiye döküp donmasını bekliyoruz. Donup ağda şekline gelince tepsiden alıp oynama işlemini yapıyoruz. Bu aşamada sarı renkteki şeker, beyaz rengini alıyor. Diğer taraftan 3 kilo unu kavuruyoruz ve oynadığımız ağdayı halka şekline getirip una yatırıyoruz. 3-4 kişi imece usulüyle çekme işlemini yapıyor. Yaklaşık 30 defa yuvarlak hale getirerek çektikten sonra dinlendirip servise hazır hale getiriyoruz."

"YEMESİ DEĞİL YAPMASI EĞLENCELİ"

Tatlının ticari bir ürün olamamasının sebebini de açıklayan Memik, "Bu tatlıyı yemekten ziyade yapması çok daha eğlenceli. Çünkü uzun işlemlerle ve kalabalıkla yapılıyor. Çorum'un bir lezzeti olmasına karşın işletmelerde yapılmıyor. Çünkü yapımı meşakkatli ancak bekleme süresi çok kısa olduğu için tercih edilmiyor. Ancak evlerde kış gecelerinde yapılıyor. Biz her kış 3-4 kez yaparız." diye konuştu.

SIRRI "KAVURMA" AŞAMASINDA

Uzmanların kış aylarında sıkça tüketilmesini önerdiği tarhananın lezzeti, pişirme tekniğinde gizli. Lezzetin ilk adımı, tarhanayı yakmadan sabırla kavurmaktan geçiyor. 5 yemek kaşığı tarhanayı, kokusunu salana kadar yağda çevirmek, çorbanın taban aromasını oluşturuyor.

6 DİŞ SARIMSAKLA GELEN ŞİFA

Bu özel tarifin en can alıcı noktası ise sarımsak... Tarifte tam 6 diş sarımsak kullanılıyor. Tarhana renk değiştirdiğinde eklenen sarımsaklar, doğal antibiyotik etkisi yaratıyor. Nanenin salçayla kavrulmasıyla ferahlığı artan çorbada, kıvamı tutturmanın altın kuralı ise "soğuk su"dan geçiyor.

NEDEN SOĞUK SU?

Pek çok kişi sıcak su kullanırken, usta aşçılar tarhananın renginin açığa çıkması için ilk etapta 2 bardak soğuk su eklenmesini öneriyor. Kaynamaya başladığında kısık ateşe alınan ve dövülmüş sarımsaklarla son dokunuşu yapılan çorba, ipek gibi kıvamıyla sofraların vazgeçilmezi oluyor.

ANALI KIZLI ÇORBASI TARİFİ

Malzemeler:

Dış köftesi için:

1,5 su bardağı ince bulgur

1 adet yumurta

3 yemek kaşığı un

Tuz

Islatmak için ılık su

İç harcı için:

200 gram kıyma

1 adet orta boy soğan

Toz biber, karabiber, tuz

Çorbası için:

200 gram haşlanmış kuşbaşı et

1 su bardağı haşlanmış nohut

1 yemek kaşığı domates salçası

Sıvı yağ

Et suyu

Yapılışı:

İnce bulguru ılık su ile ıslatıp yumuşamasını bekleyin. Salça ve tuzu ekleyip elinizi ıslatarak yoğurun. Hamur kıvam alınca yumurta ve unu ekleyip içli köfte hamuru gibi olana dek yoğurmaya devam edin.

Ayrı bir tavada soğan ve kıymayı kavurun. Ocaktan almadan önce baharatlarını ekleyip soğumaya bırakın.

Bulgurlu hamurdan küçük parçalar alıp içini oyun, kıymalı harç ile doldurup kapatın. Harç bitene kadar bu işleme devam edin. Kalan hamurdan küçük, boş köfteler hazırlayın.

Hazırladığınız köfteleri, içine tuz ve limon suyu eklediğiniz kaynar suda haşlayın.

Çorba tenceresine sıvı yağ ve salçayı alıp kavurun. Haşlanmış et ve nohutu ekleyin. Üzerine et suyunu dökerek özleşene kadar kaynatın. Haşladığınız köfteleri de çorbaya atıp bir taşım daha kaynattığınızda yemeğiniz servise hazır!

ZERDEÇALLI MERCİMEK ÇORBASI TARİFİ

Malzemeler:

1 adet soğan

1 diş sarımsak

1 büyük boy patates

2 yemek kaşığı zeytinyağı

1,5 su bardağı kırmızı mercimek

1 çay kaşığı zerdeçal

1 tatlı kaşığı karabiber

1 çay kaşığı kimyon

1 tatlı kaşığı tuz

6 su bardağı su

Yapılışı:

Soğanın ve patatesin kabuklarını soyarak küp küp doğrayın. Sarımsağı ezin ve mercimekleri yıkayarak süzün. Derin bir tencerede zeytinyağını ısıttıktan sonra soğan, patates ve sarımsağı ekleyin; yaklaşık 5 dakika kavurun. Kavurma işleminin ardından yıkanmış mercimekleri, suyu ve zerdeçalı da ekleyerek kısık ateşte sebzeler yumuşayana kadar pişirin. Son olarak tuz, karabiber ve kimyonu ekleyip çorbanızı pürüzsüz bir kıvam alana kadar blenderdan geçirin. Sebzeler tam kıvamında piştiğinde çorbanız servise hazır!

EVDE ARAP TAVA NASIL YAPILIR?

MALZEMELER:

250 gr kuzu zırh kıyması

50 gr zırhta çekilmiş kuyruk yağı

300 gr kuzu eti

2 adet kuru soğan

1 adet kırmızı biber

2 adet sivri biber

10 diş sarımsak

Nane

Kırmızı toz biber

Karabiber

Pul biber

Tuz

YAPILIŞI

Bütün malzemeleri (etler ve kuyruk yağı dahil) incecik doğrayın.

Geniş bir tepsiye doğradığınız malzemeleri alın, baharatları ve tuzu ekleyip iyice yoğurun.

Hazırladığınız harcı fırın tepsinize eşit şekilde yayın.

Önceden ısıtılmış 200°C fırında, üzeri kızarana kadar pişirin.

Fırından aldıktan sonra üzerine kıyılmış maydanoz serperek sıcak servis edebilirsiniz.

SİMİT POĞAÇA TARİFİ

Hamuru İçin Malzemeler

125 gram teremyağ

Yarım su bardağından biraz az sıvı yağ

1 su bardağı yoğurt

1 adet yumurta

1 tatlı kaşığı tuz

1 tatlı kaşığı şeker

3,5 su bardağı un

2 paket kabartma tozu

İç Harcı İçin Malzemeler

Kaşar peyniri

Dışı İçin Malzemeler

2 yemek kaşığı su

3-4 yemek kaşığı pekmez

Susam

SİMİT POĞAÇA YAPILIŞI

İlk olarak, teremyağ uygun bir tavaya alınır ve çok kaynamadan eritilir.

Sıvı yağ, yoğurt, yumurta, tuz, şeker ve erimiş tereyağı pürüzsüz bir kıvam alana dek yoğurma kabında çırpılır.

Un ve kabartma tozu yavaş yavaş eklenerek hamur yoğrulur.

Yoğrulan hamurdan cevizden biraz büyük parçalar kopartılarak elde yuvarlanır.

Hamur elle bastırılarak açılır, içerisine kaşar peyniri konulur ve kenarları ortada birleştirilerek kapatılır.

Şekil verilen hamur, pürüzsüz olması için birkaç tur daha yuvarlanır.

Ayrı bir kapta su ve pekmez karıştırılır. Poğaçalar önce pekmezli suya, ardından susama bulanarak fırın tepsisine dizilir.

Bir bıçak yardımıyla poğaçaların üzerine çizikler atılır.

Önceden ısıtılmış 180°C fırında, altı ve üstü kızarana kadar yaklaşık 20 dakika pişirilir.

AFİYET OLSUN!

EV YAPIMI MAYASIZ POĞAÇA

MALZEMELER

HAMURU İÇİN:

½ su bardağı süt (100 ml)

½ su bardağı sıvıyağ (100 ml)

50 gram oda sıcaklığında yumuşamış tereyağı

1 adet yumurta

3-3,5 su bardağı un

1 paket kabartma tozu

2 çay kaşığı tuz

İÇİ İÇİN:

150 gr beyaz peynir veya lor peyniri

Arzuya göre maydanoz

ÜZERİ İÇİN:

1 adet yumurta sarısı

1 yemek kaşığı susam

1 yemek kaşığı çörek otu

YAPILIŞI:

Öncelikle hamurunu hazırlıyoruz. Derin bir yoğurma kabına süt, sıvı yağ, yumurta ve oda sıcaklığında yumuşamış tereyağını alıp iyice karıştırıyoruz. Ayrı bir yerde elediğimiz unun yarısını, tuzu ve kabartma tozunu bu karışıma ekleyip bir spatula yardımıyla karıştırmaya başlıyoruz. Hamur toparlanmaya başlayınca kalan unu da yavaş yavaş ve kontrollü bir şekilde ekleyerek ele yapışmayan, yumuşak bir hamur elde edene kadar yoğuruyoruz. Hazırladığımız hamuru önce 4 eşit parçaya, ardından her bir parçayı da 3'e bölerek toplam 12 adet beze elde ediyoruz. Bezeleri elimizde yuvarladıktan sonra hafifçe bastırarak açıyoruz ve ortasına 1 tatlı kaşığı peynirli iç harçtan koyuyoruz. Hamuru iki ucundan ortada birleştirerek kapatıyoruz ve birleşim yeri altta kalacak şekilde yağlı kağıt serilmiş fırın tepsisine diziyoruz. Üzerlerine fırça yardımıyla yumurta sarısı sürüp, susam ve çörek otu serpiştiriyoruz. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında 20-25 dakika üzerleri güzelce kızarana kadar pişiriyoruz. Fırından çıkan sıcak poğaçaları 10 dakika dinlendirdikten sonra servis edebilirsiniz. Dilerseniz soğuduktan sonra buzlukta saklayarak daha sonra da tüketebilirsiniz.

Afiyet olsun!

ÇUBUK PİŞİ TARİFİ

Malzemeler:

1 çay bardağı süt

1 adet yumurta

1 çay bardağı peynir (lor veya ezine tipi)

Çeyrek demet maydanoz (ince kıyılmış)

1 paket kabartma tozu

2,5 su bardağı un

Kızartmak için: Sıvı yağ

Hazırlanışı:

Derin bir kapta süt, yumurta, peynir, ince kıyılmış maydanoz ve kabartma tozunu karıştırın. Bu karışıma unu yavaş yavaş ilave ederek hafif sert kıvamlı bir hamur yoğurun. Hazırladığınız hamuru iki yağlı kağıt arasında merdane yardımıyla açarak inceltin. Bir bıçakla uzun şeritler halinde kestikten sonra kızgın yağda her iki tarafı da altın rengi olana dek pişirin. Sıcak servis edin. Yanında domates, salatalık ve bir bardak taze demlenmiş çay çok yakışır!

MALZEMELER

4 adet büyük boy patates

500 gram orta yağlı kıyma

1 adet büyük boy kuru soğan

1 diş sarımsak

4 adet sivri biber

2 adet domates

3 yemek kaşığı zeytinyağı

1 yemek kaşığı tereyağı

1 yemek kaşığı domates salçası

1 çay kaşığı tuz

1/2 çay kaşığı karabiber

1 çay kaşığı kimyon

1 çay kaşığı pul biber

250 gram rendelenmiş kaşar peyniri (üzeri için)

TARİFİN YAPILIŞI

1. Patatesleri hazırlayın ve ön pişirme yapın:
Patatesleri soyup ince yuvarlaklar halinde dilimleyin. Yağlı kağıt serilmiş fırın tepsisine dizin, üzerlerine biraz tuz serpip zeytinyağı gezdirin. Önceden ısıtılmış 180°C fırında 15 dakika kadar pişirip kenara alın.

2. Kıymalı harcı hazırlayın:
Geniş bir tavaya tereyağı ve zeytinyağını alın. Kıymayı ekleyip rengi dönene kadar kavurun. İnce doğranmış soğan ve sarımsağı ilave edip kavurmaya devam edin. Doğranmış biber ve domatesleri ekleyin. Salçayı, tuzu ve baharatları da ekleyip iyice karıştırın ve 3-4 dakika daha pişirip ocaktan alın.

3. Oturtmayı birleştirin:
Fırına dayanıklı bir cam kabı hafifçe yağlayın. Önceden pişirdiğiniz patates dilimlerinin yarısını tabana dizin. Üzerine kıymalı harcın tamamını yayın. Kalan patates dilimleriyle harcın üzerini kapatın.

4. Fırında pişirin:
En üste rendelenmiş kaşar peynirini serpin. Önceden ısıtılmış 180°C fırında yaklaşık 20 dakika, peynir eriyip üzeri kızarana kadar pişirin. Fırından çıkarıp dilimleyerek sıcak servis yapın.

PÜF NOKTALARI

Zamandan kazanmak için, patatesler fırında pişerken kıymalı harcı hazırlayabilirsiniz.

Pişirme aşamasında kaşarlar eriyip kızardığında yemeği fırından alın; daha fazla bekletmek kaşarın kurumasına neden olabilir.

Servis yaparken üzerine ince kıyılmış maydanoz ve pul biber serpebilirsiniz.

MALZEMELER:

500 gr dana kıyma (tercihen döş)

1 adet kuru soğan (rendelenmiş ve suyu sıkılmış)

2-3 diş sarımsak (rendelenmiş)

3 dilim bayat ekmek içi veya 3 yemek kaşığı galeta unu

1 adet yumurta

1 fincan süt (ekmekleri ıslatmak için)

1 çay kaşığı tepeleme karbonat (veya kabartma tozu)

1 çay kaşığı tuz

1 çay kaşığı karabiber

1 çay kaşığı pul biber

1 çay kaşığı kekik

Yarım çay kaşığı kimyon

YAPILIŞI

Geniş bir yoğurma kabına kıymayı, rendelenmiş ve suyu sıkılmış soğanı ve sarımsağı alın.

Bayat ekmek içlerini bir kapta süt ile ıslatın, ardından fazla sütü avucunuzda sıkarak alın ve kıymalı harca ekleyin. (Galeta unu kullanıyorsanız doğrudan ekleyebilirsiniz).

Yumurta, karbonat, tuz, karabiber, pul biber, kekik ve kimyonu ilave edin.

Tüm harcı, sakız gibi bir kıvam alana kadar en az 10-15 dakika boyunca iyice yoğurun.

Yoğrulan köfte harcının üzerini streç film ile kapatarak buzdolabında en az 1 saat dinlendirin.

Dinlenmiş harçtan ceviz büyüklüğünde parçalar alarak elinizde yuvarlayıp yassılaştırın.

Teflon veya granit bir tavada çok az yağ ile köftelerin her iki tarafını da güzelce kızartın.

Pişen köfteleri, fazla yağını bırakması için kağıt havlu serilmiş bir tabağa alın. Sıcak servis yapın.

AFİYET OLSUN...

4-5 adet büyük boy patates

1 tam yemek kaşığı domates salçası

1,5 su bardağına yakın galeta unu

3-4 diş sarımsak (damak tadına göre ayarlanabilir)

1 çorba kaşığı pul biber

1 tam çay kaşığı karabiber

1 yemek kaşığı tuz (isteğe göre ayarlanabilir)

Bir tutam maydanoz

Kızartmak için:

1 adet büyük boy yumurta

Sıvı yağ

YAPILIŞI

1. Patateslerin Hazırlanması ve Harcın Yoğrulması:
Kabuklarını soyduğunuz patatesleri yüksek ateşte iyice yumuşayana kadar haşlayın. Haşlanan patatesleri süzdükten sonra sıcakken ezerek püre haline getirin. İçine salça, galeta unu, pul biber, karabiber, tuz ve ince kıyılmış maydanozu ekleyerek tüm malzemeler bütünleşene kadar iyice yoğurun.

2. Şekil Verme ve Kızartma:
Yoğurduğunuz harçtan ceviz büyüklüğünde parçalar alarak köfte şekli verin. Ayrı bir kasede yumurtayı bir tutam tuz ile çırpın. Hazırladığınız köfteleri önce çırpılmış yumurtaya bulayın, ardından kızgın yağda her iki tarafı da nar gibi kızarana kadar pişirin.

Servis:
Sıcak olarak, yanında sarımsaklı yoğurt ile servis yapın.

Afiyet olsun…

PÜF NOKTALARI

Baharat miktarını kendi damak zevkinize göre artırıp azaltarak lezzeti kişiselleştirebilirsiniz.

Köfteleri yumurtaya bulamak, dışının daha çıtır ve lezzetli olmasını sağlar.

Akşam veya öğle yemeği için pratik bir ana yemek olarak sunulabilir.

BAYATLAMAYAN TUZLU KURABİYE TARİFİ

Malzemeler

125 gr tereyağı

1 çay bardağı sıvıyağ

1 yumurta (akı içine, sarısı üzerine)

3 yemek kaşığı sirke

2 yemek kaşığı pudra şekeri

1 tatlı kaşığı mahlep (isteğe bağlı)

1 tatlı kaşığı çörek otu

1 paket kabartma tozu

1 çay kaşığı tuz

Aldığı kadar un

BAYATLAMAYAN TUZLU KURABİYE YAPILIŞI

Oda sıcaklığındaki tereyağı, sıvıyağ, yumurta akı, sirke ve pudra şekerini bir kapta güzelce karıştırın. Bu sıvı karışım, kurabiyenizin kıyır kıyır olmasının ilk adımıdır. Ardından kalan kuru malzemeleri; yani mahlep, kabartma tozu, çörek otu, tuz ve azar azar unu ekleyerek yoğurun. Ele yapışmayan, kulak memesi yumuşaklığında bir hamur elde ettiğinizde un eklemeyi bırakın. Hamurdan minik parçalar koparıp yuvarlayın ve yağlı kağıt serilmiş fırın tepsisine dizin. Üzerlerine ayırdığınız yumurta sarısını sürün. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında altları hafif pembeleşinceye kadar dikkatlice pişirin.

Cam kavanozda saklayarak kıtırlığını ve tazeliğini uzun süre koruyabilirsiniz.

Afiyet olsun!

BAYATLAMAYAN PUF POĞAÇA TARİFİ

Malzemeler

1 su bardağı sıvı yağ

1 su bardağı yoğurt

2 adet yumurta (birinin sarısı üzeri için ayrılacak)

Yarım su bardağı süt

1 paket kabartma tozu

1 yemek kaşığı toz şeker

Yarım tatlı kaşığı tuz

Aldığı kadar un

İç harcı için:

Peynir, zeytin, sucuk veya patates

BAYATLAMAYAN POĞAÇA YAPARKEN DİKKAT ETMENİZ GEREKENLER

Sıvı yağ, yoğurt, yumurtalar, süt, tuz ve şekeri geniş bir kapta karıştırın. Kabartma tozunu ekledikten sonra unu yavaş yavaş ilave ederek ele yapışmayan, yumuşak bir hamur elde edene kadar yoğurun. Hamurun kıvamı, poğaçanın yumuşaklığı için en önemli adımdır.

Hamurdan ceviz büyüklüğünde bezeler koparın ve elinizde açarak içine dilediğiniz harcı koyun ve poğaça şeklini verin. Yağlı kağıt serilmiş fırın tepsisine dizdiğiniz poğaçaların üzerine, ayırdığınız yumurta sarısını sürün. Önceden ısıtılmış 180 derecelik fırında üzerleri nar gibi kızarana kadar pişirin.

AFİYET OLSUN! :)

PİŞTİKTEN SONRA SAKLAMA ÖNERİSİ

Fırından çıkan poğaçaları temiz bir bezin arasına alıp ilk sıcaklığının geçmesini bekleyin. Tamamen soğuduktan sonra hava almayan bir kapta veya buzdolabı poşetinde saklarsanız, yumuşaklığını günlerce koruduğunu göreceksiniz.

PASTANE USULÜ ISLAK KEK TARİFİ

Malzemeler

Keki için;

5 adet yumurta

1 su bardağı şeker

1 su bardağı süt (200 ml)

1 su bardağı sıvı yağ (200 ml)

1 su bardağı un

3 yemek kaşığı kakao

1 paket kabartma tozu

1 paket vanilya

Sosu için:

1 su bardağı süt (200 ml)

1 su bardağı şeker

1/2 (yarım) su bardağı sıvı yağ (100 ml)

2 yemek kaşığı kakao

Üzeri için;

Hindistan cevizi veya toz Antep fıstığı

PASTANE USULÜ ISLAK KEK YAPILIŞI

Yumurtaları ve toz şekeri geniş bir kapta mikserle beyazlaşıp köpük köpük olana dek yaklaşık 5 dakika çırpın. Sıvı yağ, süt, un, kakao, kabartma tozu ve vanilyayı ekleyip homojen bir kıvam alana kadar çırpmaya devam edin. Yağladığınız bir borcama kek hamurunu dökün ve önceden ısıtılmış 180 derece fırında 40 dakika kadar pişirin. Kek pişerken sosu için tüm malzemeleri bir tencereye alıp güzelce çırpın. Sosu, kaynayana kadar sürekli karıştırarak pişirin ve kaynamaya başlayınca ocaktan alın. Fırından çıkan ve ilk sıcaklığının geçmesi için 5 dakika dinlendirdiğiniz keki dilimleyin. Hazırladığınız sıcak sosu, dilimlenmiş kekin üzerine yavaş yavaş gezdirin. Kekin sosu tamamen çekmesi için birkaç saat dinlendirdikten sonra üzerini dilediğiniz gibi süsleyerek servis yapın.

EL AÇMASI BÖREĞİN HİKAYESİ

Anadolu'da el açması börek yapabilmek, bir gelinin en büyük sınavlarından biri sayılırmış. Eskiden kayınvalidelerin gelin adaylarına "Hamur açabilir misin?, Börek yapabilir misin?" diye sorduğu, hatta hamur açtırıp hünerini görmek istediği rivayetler arasındadır. Hamuru incecik açabilen, iç harcını dengeli koyan ve böreği nar gibi kızartabilen gelin adayının, evine ve sofrasına ne kadar özen göstereceği düşünülürmüş. Bu yüzden ıspanaklı el açması börek, sadece bir yemek değil, aynı zamanda bir emek, sevgi ve sunum geleneğidir.

EV YAPIMI ISPANAKLI ÇITIR BÖREK

MALZEMELER

HAMURU İÇİN:

9 su bardağı un

3,5 su bardağı su

2 tatlı kaşığı tuz

İÇİ İÇİN:

1 kg ıspanak (temizlenmiş, haşlanmış, suyu sıkılmış)

1 adet kuru soğan

Yarım yemek kaşığı salça

2-3 yemek kaşığı sıvı yağ

Pul biber, karabiber, tuz

ARASINA VE ÜZERİNE:

Sıvı yağ (hamuru açmak için)

1 adet yumurta (üzeri için)

YAPILIŞI:

Öncelikle iç harcını hazırlıyoruz. Soğanı küçük küçük doğrayıp uygun bir tavaya aldığımız sıvı yağda hafifçe kavuruyoruz. Daha sonra salçayı ve baharatları ekleyip 1-2 dakika daha kavurduktan sonra suyunu sıktığımız ıspanakları ilave ediyoruz. Güzelce karıştırıp 1-2 dakika daha kavurunca ocaktan alıp soğumaya bırakıyoruz.

Hamurunu hazırlamak için, yoğurma kabına unu ve tuzu alıyoruz. Yavaş yavaş suyu ekleyerek ele yapışmayan, orta sertlikte bir hamur yoğuruyoruz. Hamur toparlandıktan sonra un serpilmiş tezgaha alıp 9 eşit bezeye bölüyoruz. Her bezeyi un yardımıyla servis tabağı boyutunda açıp üzerine bolca sıvı yağ sürerek bir tepsiye üst üste diziyoruz ve bu şekilde 15-20 dakika dinlendiriyoruz.

Dinlenen hamurlardan birini masaya alıp kenarlarından dikkatlice çekiştirerek açıyoruz. Hamurun ne kadar kolay açıldığını ve inceldiğini göreceksiniz. Her yerini eşit incelttikten sonra üzerine ıspanaklı harçtan serpiştirip rulo şeklinde sarıyoruz. Hazırladığımız ruloyu fırın tepsisine yerleştiriyoruz. Ben kare tepsi kullandığım için sıra sıra dizdim ama siz yuvarlak tepside ortadan başlayarak spiral şeklinde de sarabilirsiniz. Tüm bezeleri bu şekilde hazırladıktan sonra böreğin üzerine çırpılmış yumurtayı sürüyoruz. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında altı üstü nar gibi kızarana kadar pişiriyoruz. Fırından çıkan böreğin ilk sıcağı geçtikten sonra dilimleyerek servis edebilirsiniz.

KREP BÖREK TARİFİ

Malzemeler:

3 adet yumurta

6 yemek kaşığı zeytinyağı

2,5 su bardağı süt

1,5 çay kaşığı tuz

2 su bardağı un

Yarım paket kabartma tozu

1 tutam maydanoz

4 dal taze soğan

İçi için:

Rendelenmiş kaşar peyniri

Üzeri için:

Soğuk tereyağı

Hazırlanışı:

Geniş bir kapta yumurta, zeytinyağı, süt ve tuzu güzelce çırpın. Un ve kabartma tozunu ekleyip pürüzsüz bir kıvam alana dek tekrar karıştırın. Son olarak ince kıyılmış maydanoz ve taze soğanı da ekleyip harmanlayın. Krep tavasını bir fırça yardımıyla hafifçe yağlayıp bir kepçe hamur dökün ve arkalı önlü pişirin. Tüm hamuru bu şekilde pişirdikten sonra böreği hazırlamak için bir krebi tavaya alın, üzerine bolca kaşar peyniri serpiştirin ve diğer bir kreple üzerini kapatın. Kısık ateşte peynir eriyene kadar arkalı önlü ısıtın. Servis etmeden hemen önce her iki yüzüne de soğuk tereyağı sürerek sıcak sıcak servis edin. Yanına demli bir çay çok yakışır!

MAYASIZ ÇITIR BÖREK TARİFİ

Hamuru İçin Malzemeler:

1,5 su bardağı su (oda sıcaklığında)

1 adet yumurta (oda sıcaklığında)

5 su bardağı un

1 tatlı kaşığı tuz

Aralarına Sürmek İçin:

3 yemek kaşığı (150 gram) tereyağı ya da margarin (oda sıcaklığında yumuşamış)

İç Harcı İçin:

100 gram böreklik beyaz peynir (ufalanmış)

Üzeri İçin:

1 adet yumurta sarısı (çırpılmış)

MAYASIZ BÖREK YAPARKEN DİKKAT ETMENİZ GEREKENLER

Börek hamurlarını hazırladıktan sonra, iç harcı yerleştirin. Hamurun fırında açılmaması için birleşme yerlerini dikkatlice kapatın ve bu kısımlar alta gelecek şekilde pişirme kağıdı serdiğiniz fırın tepsisine dizin.

Üzerlerine çırpılmış yumurta sarısını sürdükten sonra keskin bir bıçak veya jiletle çizin. Bu çizikler hem böreğin daha iyi kabarmasını sağlar hem de sunumuna şıklık katar. Hazırladığınız börekleri önceden ısıtılmış 190 derecelik fırında üzerleri güzelce kızarana kadar kontrollü bir şekilde pişirin.

AFİYET OLSUN! :)

PİŞİRME ÖNCESİ PÜF NOKTASI

Hamurların birleşme yerlerini alta getirmek, pişirme sırasında böreklerin formunu korumasını sağlar ve iç harcın dışarı taşmasını engeller. Bu basit adım, böreğinizin daha profesyonel görünmesine yardımcı olur.

EVDE İTALYAN USULÜ PİZZA NASIL YAPILIR?

MALZEMELER:

Hamuru için:

5 su bardağı un

1,5 su bardağı ılık su

1 paket kuru maya

1 çay kaşığı toz şeker

1/2 çay kaşığı tuz

4 yemek kaşığı zeytinyağı

Sosu için:

2 su bardağı domates sos

2 yemek kaşığı zeytinyağı

1 çay kaşığı kekik

1 çay kaşığı fesleğen

(İsteğe bağlı) 1-2 diş ezilmiş sarımsak

Üzeri için:

Rendelenmiş kaşar veya mozzarella peyniri

Dilediğiniz pizza malzemeleri (sucuk, zeytin, mısır, mantar vb.)

YAPILIŞI

Ilık su, kuru maya ve şekeri küçük bir kapta karıştırıp 5-10 dakika kadar mayanın aktifleşmesi için bekletin.

Unu geniş bir yoğurma kabına alın. Aktifleşen mayalı karışımı, zeytinyağını ve tuzu unun üzerine ekleyin.

Tüm malzemeyi önce bir kaşıkla, ardından elinizle yoğurarak ele yapışmayan, yumuşak bir hamur elde edin. Hamurun üzerini streç filmle kapatıp en az 30 dakika mayalanmaya bırakın.

Bu sırada sosu hazırlayın: Domates sosunu, zeytinyağını, kekiği ve fesleğeni bir kapta iyice karıştırın.

Mayalanan hamuru unlanmış tezgaha alıp havasını söndürün ve 2 veya 3 eşit bezeye ayırın. Her bezeyi merdane yardımıyla açın.

Açtığınız hamuru pişirme kağıdı serilmiş fırın tepsisine yerleştirin. Çatalla üzerine delikler açın ve önceden ısıtılmış 200°C fırında 10 dakika ön pişirme yapın.

Hafif pişen hamuru fırından çıkarın, üzerine hazırladığınız domates sosunu sürün. Bolca peynir ve dilediğiniz diğer malzemeleri ekleyin. En üste tekrar biraz peynir serpin.

Pizzayı tekrar fırına verin ve peynir eriyip üzeri kızarana kadar yaklaşık 20 dakika daha pişirin.