Ekonomi

Özel sektör çalışanı 2024’ü mumla arıyor: Alım gücü düştü

Yeni asgari ücret maratonu öncesinde açıklanan veriler, çalışan kesimin alım gücündeki değişimi net bir şekilde ortaya koyuyor. 2025 yılı genelinde yapılan ücret artışlarını mercek altına alan raporlar, özel sektör ile asgari ücret arasındaki makasın beklenmedik şekilde daraldığını ve dengelerin asgari ücret lehine değiştiğini gösteriyor.

Abone Ol

Yeni asgari ücret için geri sayım sürerken özel sektörün 2025 yılında çalışanlarına yaptığı zam oranları netleşti. Beklenenin aksine, birçok sektörde ücret artışları asgari ücret zammının gerisinde kaldı.
Asgari Ücret Tespit Komisyonunun ilk toplantısının gelecek hafta yapılması beklenirken, HAK-İŞ ve TÜRK-İŞ’in mevcut komisyon yapısına karşı aldığı boykot kararı tartışmaları daha da alevlendirdi.

Geçen yıl görüşmelerin ardından TÜRK-İŞ Genel Başkanı Ergün Atalay’ın “Bu komisyona bir daha katılmayacağız” çıkışı hafızalarda tazeliğini koruyor. Komisyon hâlâ işçi, işveren ve hükümetten beşer üye ile çalışıyor ve anlaşmazlık durumunda hükümetin tutumu belirleyici olmaya devam ediyor.

Asgari Ücrete Yüzde 30 Zam Yapıldı, Özel Sektör Yüzde 27’de Kaldı

2025 başında asgari ücrete yüzde 30 zam yapıldı. Brüt asgari ücret 20.002,50 TL’den 26.005,50 TL’ye yükseldi.
Habertürk’te Ahmet Kıvanç’ın aktardığı verilere göre, özel sektör çalışanlarının ücret artışı aynı tempoyu yakalayamadı. Aralık 2024’te ortalama brüt ücret 37 bin 523 TL iken, Şubat 2025’te 44 bin 247 TL’ye çıktı. Bu artış yalnızca yüzde 18’e denk geldi.

Ağustos 2025’e gelindiğinde özel sektör ortalama ücretleri 47 bin 677 TL oldu. Böylece yıl başından bu yana artış yüzde 27’de kaldı. Asgari ücretteki artışın üç puan gerisinde kalan bu tablo, çalışanların reel gelir kaybı yaşadığını gösteriyor.

Özel Sektör Geçen Yıl Daha İyi Durumdaydı

2024 yılında tablo çok daha farklıydı. O yıl asgari ücret yüzde 49,11 artırılmıştı ancak kamu ve özel sektörde ortalama ücretler Aralık 2023’e göre yüzde 58,18 yükselmişti.
Bu sayede ortalama ücretlerin asgari ücrete oranı 1,71’den 1,88’e çıkmıştı. 2025 itibarıyla bu oran 1,83’e geriledi. Yani özel sektör 2024’te sağladığı ücret avantajını 2025’te koruyamadı.

Ekonomistler bu düşüşü işletmelerin maliyet baskısına ve iç talepteki zayıflamaya bağlıyor. Sıkışan sektörlerde zamların daha düşük kalması çalışanların alım gücüne doğrudan yansıdı.

Bazı Sektörlerde Zamlar Dudak Uçuklatacak Kadar Düşük

Ortalama ücretlerin asgari ücretin 1,5 kat üzerinde olduğu sektörlerde dahi tablo parlak değil. Zamlar iki döneme yayılmasına rağmen çoğu sektör yıl genelinde yüzde 30 seviyesini göremedi.
Posta ve kurye faaliyetlerinde iki dönemdeki toplam artış sadece yüzde 5 oldu. Depolama ve taşımacılık destek hizmetlerinde zam oranı yüzde 13’te kaldı. Bina dışı yapıların inşaatında ise toplam artış yüzde 17 seviyesinde.

Bu rakamlar, yüksek tempoyla büyüdüğü düşünülen bazı sektörlerde bile ücret artışlarının eridiğini ortaya koyuyor. Üstelik yeni asgari ücret belirlenmeden önce gelen bu veriler, özel sektördeki maliyet yönetiminin 2026’da daha sert olabileceğini işaret ediyor.

Asgari Ücret Beklentisi Yükseliyor, Ancak Özel Sektör Aynı Tempoda Değil

Komisyon daha toplanmadan beklentiler yükselmiş durumda. Ancak özel sektörün mevcut performansı, çalışanların beklediği seviyeye çıkılamayacağına dair soru işaretleri yaratıyor.
Veriler gösteriyor ki asgari ücret resmi olarak artıyor, ama özel sektörün aynı hıza ayak uydurması giderek zorlaşıyor.

Günün sonunda kazanan pek yok. İşletmeler maliyetlerden, çalışanlar ise eriyen satın alma gücünden şikayetçi. Türkiye’nin 2025 ücret tablosu da bunu net şekilde ortaya koyuyor.