TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun ile Terörsüz Türkiye sürecinde izlenecek yol haritası da netleşti. Düzenlemenin uygulanabilmesi için ilk olarak örgütün varlığına son verdiğinin ve tüm silahlarını teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekecek. Ardından Milli Güvenlik Kurulu’nun feshe ilişkin kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla yasal takvim başlayacak.
Önce silah bırakma ve fesih teyit edilecek
Kanunun uygulanmasının temel şartını örgütün tamamen feshedildiğinin ve silahların teslim edildiğinin güvenlik birimlerince teyit edilmesi oluşturacak. Bu aşama tamamlanmadan düzenlemenin ilgili hükümleri devreye girmeyecek.
Güvenlik kurumlarının tespitinin ardından Milli Güvenlik Kurulu’nun terör örgütünün feshine ilişkin kararı Resmi Gazete’de yayımlanacak. Düzenlemeden yararlanmak isteyenler açısından süre de bu tarihten itibaren işlemeye başlayacak.
Süreci iki ayrı kurul takip edecek
Kanun kapsamında sürecin yürütülmesi için iki ayrı kurul oluşturulacak. İlk kurulun başkanlığını Cumhurbaşkanı Yardımcısı yapacak.
Kurulda Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Milli Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MGK Genel Sekreteri ve MİT Başkanı yer alacak. Silah bırakma ve örgütün fesih süreci bu kurul tarafından takip edilecek.
Meclis bünyesinde İzleme ve İrtibat Kurulu kurulacak
İkinci kurul ise TBMM bünyesinde faaliyet gösterecek. İzleme ve İrtibat Kurulu adıyla oluşturulacak yapıda siyasi partilerin temsilcileri bulunacak.
Kurul, sürecin ilerleyişini takip ederek değerlendirmelerde bulunacak. İlerleyen aşamalarda sürece ilişkin gözlem ve değerlendirme raporlarının hazırlanması da gündeme gelecek.
Başvuru için 6 aylık süre tanınacak
MGK’nın terör örgütünün feshine ilişkin kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasından sonra düzenlemeden yararlanmak isteyenlere 6 aylık süre verilecek. Haklardan yararlanmak için işlemlerin bu süre içerisinde gerçekleştirilmesi gerekecek.
Düzenleme, PKK/KCK’yı kurma veya yönetme, örgüte üye olma, yardım etme ve örgüt propagandası suçlarının yanı sıra örgüt faaliyeti kapsamında işlenen bazı suçları da kapsayacak.
Cezalarda 5 ve 10 yıllık erteleme uygulanacak
15 yıldan fazla ceza gerektiren suçlarda 10 yıl süreyle ceza ertelemesi uygulanacak. 15 yıl veya daha az ceza gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 5 yıl olacak.
Erteleme döneminde soruşturmalar duracak ve devam eden davalar askıya alınacak. Cezaevinde bulunan ve düzenlemeden yararlanan kişiler açısından da tahliye hükümleri uygulanabilecek.
Yeni terör suçu işlenirse erteleme kaldırılacak
Erteleme süresi boyunca yeniden terör suçu işlenmemesi şartı aranacak. Bu süre içerisinde yeni bir terör suçunun işlenmesi halinde verilen erteleme kararı kaldırılacak.
Böyle bir durumda kişi hakkında ertelenen adli süreç yeniden işletilecek. Kanunun sağladığı imkanlardan yararlanılması belirlenen şartlara bağlı olacak.
2 ila 3 yıl siyaset yasağı uygulanacak
Düzenlemeden yararlanacak kişiler için siyasi faaliyetlere ilişkin de sınırlama getirilecek. Bu kapsamda 2 ila 3 yıl arasında siyaset yasağı uygulanacak.
Siyaset yasağının süresi kişinin hukuki durumuna göre belirlenecek. Düzenleme böylece yalnızca ceza ve infaz hükümlerini değil siyasi haklara ilişkin geçici sınırlamaları da kapsayacak.
Bazı suçlar kapsam dışında tutulacak
Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu düzenlemenin dışında kalacak. Ayrıca 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar da kapsam dışında tutulacak.
Bu hükümler nedeniyle terör örgütü PKK’nın elebaşı Abdullah Öcalan’ın düzenlemenin bu maddelerinden yararlanamayacağı belirtiliyor. Kanunda ağır suçlar açısından ayrı bir sınır çizilmiş olacak.
Kamu görevlilerine cezai sorumluluk getirilmeyecek
Kanunun uygulanması kapsamında görev yapan kamu görevlileri açısından da özel bir düzenleme bulunuyor. Kanun çerçevesinde yürütülen faaliyetler nedeniyle kamu görevlilerine cezai sorumluluk yüklenmeyecek.
Bu hüküm, süreç kapsamında görev alan kamu görevlilerinin yaptıkları işlemleri yasal güvence altında gerçekleştirmesini amaçlıyor. Sürecin idari ve güvenlik boyutu oluşturulan kurullar üzerinden yürütülecek.
Süreç tamamlanırsa yeni yasal düzenlemeler gündeme gelecek
Silah bırakma ve fesih sürecinin planlandığı şekilde tamamlanması ve terör tehdidinin ortadan kalkması halinde ikinci aşamaya geçilecek. Süreci takip eden kurul çalışmalarını sürdürerek gelişmelere ilişkin gözlem raporları hazırlayacak.
Sonraki aşamada Ceza İnfaz Kanunu, Terörle Mücadele Kanunu, Türk Ceza Kanunu ve Siyasi Partiler Kanunu başta olmak üzere yeni yasal düzenlemelerin gündeme gelmesi bekleniyor. Böylece mevcut kanunun ardından sürecin hukuki altyapısını genişletecek yeni adımlar atılabilecek.