Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı tarafından finansal işlemlerde şeffaflığın artırılması ve kayıt dışılıkla mücadele amacıyla hazırlanan yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Düzenleme kapsamında EFT, havale ve nakit işlemlerine ilişkin izleme ve beyan yükümlülükleri genişletildi.
Finansal işlemlerde izlenebilirlik artırılıyor
MASAK tarafından yayımlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği ile bankalar, ödeme ve elektronik para kuruluşları aracılığıyla gerçekleştirilen işlemlerin daha yakından takip edilmesi hedefleniyor. Yeni uygulama, vatandaşların günlük finansal faaliyetlerini aksatmadan, işlemlerin kaynağı ve amacının net biçimde tespit edilmesini amaçlıyor.
Yetkililer, düzenlemenin temel amacının suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesi ve finansal sistemin güvenilirliğinin güçlendirilmesi olduğunu vurguluyor.
EFT ve havalelerde işlem türü beyanı zorunlu oldu
Yeni tebliğle birlikte EFT ve havale işlemlerinde, transferin hangi amaçla yapıldığının beyan edilmesi zorunlu hale getirildi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen mevcut başlıklara ek olarak, işlem menülerinde yeni seçenekler yer alacak.
Bu kapsamda “gayrimenkul alım ödemesi”, “motorlu taşıt alım ödemesi”, “borç verme-ödeme”, “hediye-bağış-yardım”, “vergi-resim-harç”, “tazminat-sigorta”, “avukatlık-danışmanlık-müşavirlik”, “sağlık”, “kripto-dijital varlık”, “şans oyunları-bahis” ile “eğlence-sosyal medya ödemeleri” gibi ifadelerin sistemlerde bulunması zorunlu kılındı.
“Diğer” seçeneğine açıklama şartı getirildi
Müşterilerin transfer işlemlerinde “diğer” veya “bireysel ödeme” gibi somut bilgi içermeyen seçenekleri tercih etmesi halinde, işlemin niteliğini açıklayan en az 20 karakterlik bir ifade yazması gerekecek. Bu açıklamanın girilmemesi durumunda EFT veya havale işlemi gerçekleştirilemeyecek.
Uygulamanın, işlemlerin amacının daha net anlaşılmasını ve gerektiğinde denetim süreçlerinin hızlandırılmasını sağlayacağı belirtiliyor.
Nakit işlemler için kademeli takip sistemi
Tebliğle birlikte nakit işlemlerde de yeni bir takip mekanizması devreye alındı. Finansal kuruluşlar, müşterinin ekonomik profiliyle uyumsuz ve olağan dışı büyüklükteki nakit işlemleri daha yakından izleyecek.
200 bin TL ile 2 milyon TL arasındaki nakit işlemlerde işlem türü seçimi zorunlu olurken, “diğer” seçeneğinin işaretlenmesi halinde yine en az 20 karakterlik açıklama talep edilecek.
Yüksek tutarlı işlemlerde beyan formu zorunluluğu
2 milyon TL ile 20 milyon TL arasındaki nakit işlemler için “Nakit İşlem Beyan Formu” doldurulması şart koşuldu. Formda işlem amacının açık şekilde belirtilmemesi durumunda ek açıklama istenecek.
20 milyon TL’yi aşan nakit işlemlerde ise beyan formunun ilgili belgelerle desteklenerek daha ayrıntılı biçimde doldurulması gerekecek. Düzenleme, yüksek tutarlı nakit hareketlerinin daha sıkı denetlenmesini hedefliyor.