20.11.2021, 11:56

KANADI KIRIK KUŞLAR (AYŞE KULİN)

Üç gündür Türkiye’nin en büyük kadın yazarlarından Ayşe Kulin’in “Hazan” adlı son kitabını okuyorum. Ayşe Kulin Türkiye’de en çok hayran olduğum ve kitaplarını severek okuduğum kadın yazarlardan birisidir.

Ayşe Kulin bu güne kadar tam 35 kitap yazmış. Kitapları dünyada çeşitli dillere çevrilmiş evrensel bir dehamızdır. Ben Ayşe Kulin’in sekiz kitabını severek okudum.

Kanadı Kırık Kuşlar, vatansız kalan Yahudi asıllı Alman bilim adamlarının Türkiye’de yaşadıkları hazin, hüzünlü ve çok anlamlı bir öyküsüdür.

1930’lu yıllarda, Berlin Üniversitesi’nde ders veren Einstein, Nazi baskısına daha fazla dayanamayarak Paris’e taşındı. Tabii Almanya’da bulunan diğer Yahudi profesörler de, güvende olmadıkları için, sığınacakları güvenli bir ülke arıyorlardı. İşte tam da bu sebepten dolayı, 'Albert Einstein' imzasını taşıyan-17 Eylül 1933 tarihli bir mektup, OSE (Nazi iktidarı sırasında Paris'te kurulmuş, Yahudileri Kurtarma Cemiyeti) tarafından Atatürk’e gönderildi.

'Ekselansları' şeklinde başlayan mektup, şöyleydi:

"OSE Dünya Birliği’nin şeref başkanı olarak, Almanya’dan 40 profesör ve doktorun bilimsel ve tıbbi çalışmalarına Türkiye’de devam etmelerine müsaade vermeniz için başvuruda bulunmayı ekselanslarından rica ediyorum. Sözü edilen kişiler, Almanya’da yürürlükte olan yasalar nedeniyle mesleklerini icra edememektedirler. Çoğu geniş tecrübe, bilgi ve ilmi liyakat sahibi bulunan bu kişiler, yeni bir ülkede yaşadıkları takdirde son derece faydalı olacaklarını ispat edebilirler. Ekselanslarından ülkenizde yerleşmeleri ve çalışmalarına devam etmeleri için izin vermeniz konusunda başvuruda bulunduğumuz tecrübe sahibi uzman ve seçkin akademisyen olan bu 40 kişi, birliğimize yapılan çok sayıda başvuru arasından seçilmişlerdir. Bu bilim insanları, bir yıl müddetle, hükümetinizin talimatları doğrultusunda kurumlarınızın herhangi birinde hiçbir karşılık beklemeden çalışmayı arzu etmektedirler. Bu başvuruya destek vermek maksadıyla, hükümetinizin talebi kabul etmesi halinde sadece yüksek seviyede bir insani faaliyette bulunmuş olmakla kalmayacağı, bunun ülkenize de ayrıca kazanç getireceği ümidimi ifade etme cüretini buluyorum."

Ekselanslarının sadık hizmetkârı olmaktan şeref duyan, Prof. Albert Einstein.

Kanadı Kırık Kuşlar romanı, 1930’ların Almanya’sında Hitler tarafından kürsülerinden atılan Yahudi asıllı bilim insanlarının, Atatürk tarafından Türkiye’yi modernleştirmek, geliştirmek ve yeni kürsüler açmak üzere davetiyle başlıyor.

Avrupa devletlerinden çoğunun Hitler korkusundan Yahudilere sırt çevirdiği bu dönemde çok sayıda bilim adamı aileleriyle birlikte İstanbul’a gelir, yerleşirler.

Kimi ülkemize hayran kalır, Türk uyruğuna geçer asla geri dönmez.

Kimine buradaki hayat zor gelir, bir kısmı ilk yılın sonunda ABD’ne göçer.

Kanadı Kırık Kuşlar kitabını okumanızı öneririm.

Çok ilginç ve anlamlı bulduğum bir anekdot : Necdet Kent 1941 - 1944 yılları arasında Türkiye'nin Marsilya Başkonsolosu idi. II. Dünya Savaşı sırasında birçok Yahudi'ye Türk pasaportu vererek hayatlarını kurtardı. Kent aynı zamanda güney Fransa'da yaşayan veya oraya kaçan, geçerli Türk pasaportu olmayan birçok Türk Musevi'ye Türk kimliği sağladı.

Necdet Kent’in oğlu Ahmet Muhtar Kent Türk asıllı Amerikalı iş adamı.

Babası Necdet Kent dönemin New York Başkonsolosuydu. Muhtar Kent Tarsus Amerikan Koleji'ni bitirdi. Sanırım Necdet Kent’in oğlu olduğu için Yahudi toplumu tarafından ödüllendirilerek yıllarca dünyanın en büyük içecek firması Coca Cola’nın CEO’luğunu yaptı.

Bu sabah parkta güftesi ve bestesi Sadi Hoşses’e ait şu Nihavent şarkıyı mırıldanarak dolaştım.

Ağlamakla inlemekle ömrüm gelip geçiyor,
Devâsı yok garib gönlüm günden güne âh eriyor,
Feryâdıma efgânıma kimse bir ses vermiyor,
Devâsı yok garib gönlüm günden güne âh eriyor…

Ülke olarak iyice yalnızlaştık. Komşumuz Yunanistan üç yanımızda tatbikat yapıp duruyor. Nufusumuzdan korkmasalar bize savaş açacaklar. Doları tutabilene aşk olsun. Maalesef, ülke olarak sefilleri oynamaya devam ediyoruz. Allah sonumuzu hayretsin.

19 Kasım 2021 / Mehmet Özata

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 30 Kasım 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Crystal Palace 13 16
12. Brentford 13 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Southampton 13 14
16. Watford 13 13
17. Leeds United 13 12
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 13 9
20. Newcastle 13 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7
Arşiv

Gelişmelerden Haberdar Olun

@