Hollanda’da 2024 başında sınıflarda akıllı telefonların yasaklanmasına yönelik getirilen ulusal yönerge, ilk tepkilere rağmen öğrencilerin başarısını ve sosyal etkileşimini olumlu yönde etkiledi. Hükümetin talebiyle yapılan geniş kapsamlı araştırma, yasağın beklenenden çok daha fazla destek gördüğünü ortaya koydu.
Telefon yasağı nasıl uygulanıyor?
Ocak 2024’te yürürlüğe giren ulusal yönergeyle, okullarda sınıf içinde akıllı telefon kullanımının yasaklanması tavsiye edildi. Neredeyse tüm okullar bu çağrıya uydu. Ortaokulların yaklaşık üçte ikisi, öğrencilerden telefonlarını evde bırakmalarını veya okul dolaplarına koymalarını istiyor. Her beş okuldan birinde ise öğrenciler, ders başında telefonlarını öğretmenlere teslim ediyor.
Yasağın ardından ne değişti?
317 ortaokul ve 313 ilkokul yöneticisiyle yapılan araştırmalarda öğretmenler, öğrenciler, veliler ve yardımcı personelin görüşleri analiz edildi. Veriler, ortaokulların yüzde 75’inde öğrencilerin derse odaklanmasının kolaylaştığını, yüzde 59’unda sosyal ilişkilerin güçlendiğini ve yüzde 28’inde başarı seviyelerinin arttığını gösteriyor.
Öğrenciler arasındaki iletişim arttı mı?
Kohnstamm Enstitüsü araştırmacılarından Dr. Alexander Krepel, en büyük değişimin öğrenciler arası etkileşimde gözlemlendiğini belirtti. Artık sınıfta gizli çekimler veya sosyal medya paylaşımı yapılamadığını söyleyen Krepel, bu durumun sosyal güvenliği artırdığını vurguladı. Özellikle teneffüslerde öğrencilerin telefon yerine birbirleriyle konuşmayı tercih ettiğini, bunun zaman zaman tartışmaları artırsa da genel memnuniyeti yükselttiğini ifade etti.
Öğretmenlerin ve velilerin tepkisi ne oldu?
Başlangıçta uygulamayla ilgili soru işaretleri olduğunu aktaran VO-raad sözcüsü Freya Sixma, "Öğretmenlerden ve velilerden çok sayıda itiraz geldi. Ancak zamanla herkesin memnun olduğunu gördük," dedi. İlkokullarda telefon yasağının etkisi daha sınırlı olsa da dört okuldan biri uygulamadan olumlu sonuçlar aldığını bildirdi.
Özel eğitim okullarında durum farklı mı?
Özel eğitim veren kurumlar için yönergede esneklik tanındı. Öğrenme desteği için telefon kullanımına izin verilebiliyor. Buna rağmen bu okulların yarısı, yasağın olumlu ya da çok olumlu etkiler yarattığını belirtti.
Politik ve sosyal etkileri ne oldu?
İlk ve ortaöğretimden sorumlu Bakan Mariëlle Paul, yasağın sınıf içi disiplini artırdığını ve özellikle yeni öğretmenlerin üzerindeki yükü hafiflettiğini söyledi. Hollanda İstatistik Kurumu’na göre, çocukların yüzde 96’sı günlük olarak internete giriyor ve çoğu bunu cep telefonlarıyla yapıyor. Hükümetin son önerisi ise daha da iddialı: 15 yaş altı çocuklara sosyal medya yasağı ve ekran süresi sınırlaması getirilmesi.
Sonraki adım ne olabilir?
Geçici hükümet, yasakların daha kapsamlı hâle getirilmesini gündeme aldı. Bir milletvekili, tüm okullarda akıllı telefonların tamamen yasaklanmasını teklif etti. Eğitim çevreleri ise uygulamanın kalıcı hâle gelmesinden yana. Gidişat, dijital bağımlılıkla mücadelede okulların öncü rol üstlenmeye devam edeceğini gösteriyor.