Ticaret Bakanlığı, ithal oyuncakların Türkiye pazarına giriş sürecinde önemli bir değişikliğe gidiyor. Yeni yıldan itibaren, üretici ve ithalatçı bilgileri taşımayan oyuncaklar ülkeye alınmayacak. Denetimlerde yapılacak künye kontrolü, ürün güvenliği açısından yeni bir dönemi başlatacak.
Oyuncaklarda rastlanan belirsiz etiketler, eksik üretici bilgileri ve kimliği belirsiz kaynaklar nedeniyle yıllardır süren tartışmalar, alınan bu kararla büyük ölçüde çözülmüş olacak. Bakanlık, uygulamayı 1 Ocak 2026’da zorunlu hale getirerek hem çocuk sağlığı hem de tüketici hakları açısından kritik bir adım atıyor.
Denetimler Sıkılaşacak: Etiketsiz Oyuncaklar Doğrudan Reddedilecek
Türkiye’ye ithal edilen oyuncaklar TAREKS üzerinden denetleniyor. Mevzuata göre oyuncakların üzerinde üretici ve ithalatçının adı, ticari markası ve adresi bulunması gerekiyor ancak Bakanlık ekipleri bunun çoğu oyuncakta eksik olduğunu tespit etti.
Yeni uygulama ile birlikte:
• Üretici bilgisi bulunmayan oyuncakların başvuruları “işaretleme eksikliği” nedeniyle reddedilecek.
• Gerekiyorsa ambalajda ya da ürünle birlikte verilen belgelerde üretici ve ithalatçı künyesi yer almak zorunda olacak.
• Eksik bilgi bulunan hiçbir ürün ithalata kabul edilmeyecek.
Bu karar, hem kayıt dışı oyuncakların hem de sağlık riski taşıyan ürünlerin piyasaya girişini zorlaştıracak.
Tüketici Hakları Derneği: “Bu Adım Çocuk Sağlığı İçin Hayati”
Tüketici Hakları Derneği Genel Başkanı Ergün Kılıç, uygulamanın önemini vurgulayarak üreticinin kim olduğunun bilinmesinin oyuncak güvenliğinde kritik bir unsur olduğunu söyledi. Kılıç’a göre etiket zorunluluğu üç açıdan büyük fark yaratacak:
• Güvenli olmayan ürünlerin tespiti kolaylaşacak.
• Geri çağırma süreçleri hızlanacak.
• Tüketici, ayıplı ürünlerde muhatabını daha net görecek.
Kılıç, “Oyuncak doğrudan çocuğun cildiyle, solunumu ile temas eden bir ürün. Bu düzenleme, hem sağlığı koruyacak hem de marka şeffaflığını artıracak” dedi.
Sektör Temsilcileri: “Geçiş Süresi Gerekli, Hazırlık Yapılmalı”
Oyuncak sektöründe yıllardır faaliyet gösteren ithalatçılar ise uygulamanın olumlu olduğunu ancak hazırlık süresi gerektiğini belirtiyor. Toptan Oyuncakçılar Birliği Başkanı Ender Mıcık, birçok ürünün şimdiden etiketlenip paketlendiğini, dolayısıyla yeni kurala uyum için firmalara zaman tanınması gerektiğini söyledi.
Mıcık, özellikle büyük adetli siparişlerde üretici bilgisi eklemenin maliyet ve zaman açısından zorluk yaratabildiğini ifade ederek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Etiketsiz ürünler, hiçbir test maliyeti üstlenmeden piyasaya girdiği için haksız rekabet doğuyordu. Bu düzenleme buna son veriyor. Ancak ithalatçılar siparişlerini yıllık planlıyor. Geçiş sürecinin geniş tutulması sektör açısından daha sağlıklı olur.”
Güvenli Oyuncağa Doğru Yeni Bir Dönem
Yeni künye zorunluluğu, hem ailelerin içini rahatlatacak hem de piyasalardaki güvensiz ürün akışını büyük ölçüde azaltacak. Uzmanlara göre bu uygulama, hem şeffaflık hem de ürün izlenebilirliği açısından Türkiye’de oyuncak güvenliğinin en önemli adımlarından biri olacak.