İçişleri Bakanlığı, dolandırıcılıkla mücadele kapsamında yapay zekâ destekli yeni bir sistemi devreye almaya hazırlanıyor. “Dolunay” adı verilen proje ile vatandaşlardan gelen ihbarların kısa sürede analiz edilerek operasyonel dosyaya dönüştürülmesi hedefleniyor.
Yeni Şafak’tan Fazlı Şahan’ın haberine göre sistem sayesinde dolandırıcılık ihbarları saniyeler içinde değerlendirilecek, banka hesaplarına anlık bloke uygulanabilecek ve hazırlanan dosyaların yaklaşık 18 dakika içinde savcının onayına sunulması sağlanacak.
Vatandaşlar tek tuşla ihbarda bulunabilecek
“Dolunay” projesi kapsamında vatandaşların e-Devlet doğrulamasıyla mobil uygulama, çağrı merkezi veya kolluk birimleri üzerinden hızlı şekilde ihbarda bulunabileceği bir yapı oluşturulacak.
Sistem üzerinden IBAN bilgileri, telefon numaraları, SMS içerikleri, bağlantılar, dekontlar ve ekran görüntüleri merkezi veri havuzunda toplanacak. Yetkililer, sahte ihbarların önüne geçebilmek için kullanıcı doğrulamasının zorunlu olacağını belirtti.
İhbarların tek merkezde toplanmasıyla birlikte dolandırıcılık ağlarının daha hızlı tespit edilmesi amaçlanıyor.
Yapay zekâ risk analizi yapacak
Projede yapay zekâ destekli analiz sistemi kullanılacak. Gelen veriler anlık olarak incelenerek dolandırıcılık yöntemi, risk seviyesi ve dijital bağlantılar tespit edilecek.
Sistem ayrıca hangi kurumun hangi işlemi yapması gerektiğini belirleyen dijital görev listesi oluşturacak. Hazırlanan dosya daha sonra savcı onayına sunulacak.
Bu kapsamda;
Bankalararası Kart Merkezi’ne şüpheli işlem bildirimi,
Bankalara hesap bloke talimatı,
MASAK’a mali analiz yönlendirmesi,
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na zararlı bağlantı engelleme talepleri
eş zamanlı olarak iletilecek.
Savcı onayıyla süreç otomatik işleyecek
Projede “savcı ekranı” adı verilen dijital sistem üzerinden yapılacak tek onayla tüm sürecin ilgili kurumlara otomatik şekilde dağıtılması planlanıyor.
Yeni modelle birlikte fiziki yazışmaların azaltılması, finansal veriler ile teknik kayıtların tek dijital dosyada birleştirilmesi ve suç önleme tutanaklarının saniyeler içinde oluşturulması hedefleniyor.
Özellikle yüksek riskli işlemlerde banka hesaplarının dakikalar içinde bloke edilmesi ve mağdurların otomatik olarak bilgilendirilmesi öngörülüyor.
“Türkiye yeni nesil güvenlik modeline geçiyor”
Mustafa Çiftçi, projeyle birlikte Türkiye’nin “riski yöneten yeni nesil iç güvenlik modeline” geçtiğini söyledi.
Çiftçi, mal varlığına karşı işlenen suçlar kapsamında incelenen 214 bin 847 vakanın 156 bin 68’inin dolandırıcılık suçlarından oluştuğunu belirtti. Bu oranın yüzde 72,6 seviyesinde olduğunu ifade eden Çiftçi, her üç vakadan yalnızca birinin resmi şikâyete dönüştüğünü söyledi.
Jandarma bölgesinde bildirilen dolandırıcılık vakalarının tahmini ekonomik kaybının 50 milyar TL seviyesine ulaştığını açıklayan Çiftçi, kayıt dışı vakalar da hesaba katıldığında ekonomik tehdidin çok daha büyük boyutlara ulaştığını ifade etti.
Hedef 18 dakikada savcı onayı
Mustafa Çiftçi, sistemin en önemli hedeflerinden birinin soruşturma süreçlerini hızlandırmak olduğunu belirtti.
Çiftçi, “Artık savcılar aylar sürecek delil toplama evresini atlayıp soruşturmanın daha hızlı olgunlaşmasını ve operasyona dönüşmesini sağlayacak. Mağdurların polise ihbarda bulunduğu andan itibaren dosyanın 18 dakika içinde savcıya ulaşarak onaya sunulmasını hedefliyoruz” dedi.
Yetkililer, sistemin özellikle siber dolandırıcılık suçlarında hızlı müdahale imkânı sağlayarak mağduriyetlerin büyümesini önlemeyi amaçladığını belirtiyor.