AK Parti, çocuk suçluluğu ve bağımlılıkla mücadele kapsamında 23 maddelik kapsamlı bir kanuni düzenleme üzerinde çalışıyor. Aile, Adalet ve İçişleri bakanlıklarının katılımıyla hazırlanan düzenlemenin yeni yasama döneminde Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine getirilmesi bekleniyor.
Düzenleme ile çocuklara alkol temin edenlere yönelik cezaların artırılması, ağır suçlarda çocuklara uygulanan yaş indiriminin yeniden ele alınması ve bağımlılık riski taşıyan çocuklar için koruyucu mekanizmaların güçlendirilmesi hedefleniyor. Çalışmanın, suça sürüklenen çocuklara ilişkin mevcut sistemde önemli değişiklikler içermesi bekleniyor.
Üç bakanlık düzenleme için çalışma yürütüyor
Meclis’te suça sürüklenen çocuklar sorununu araştırmak amacıyla kurulan komisyonun raporunda yer alan öneriler, yeni yasa çalışmasının temelini oluşturdu. AK Parti milletvekilleri ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Adalet Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı yetkililerinin katıldığı toplantıda düzenlemeye ilişkin başlıklar değerlendirildi.
AK Parti Meclis Grup Başkanlığı’nın, suça sürüklenen çocuklara yönelik çalışmayı 12’nci Yargı Paketi’nden bağımsız olarak yürüttüğü öğrenildi. Düzenlemenin yeni yasama yılında Meclis gündemine alınarak kısa sürede yasalaştırılması hedefleniyor.
Çocuklara alkol temininde cezalar artırılacak
Taslak çalışmada, çocuklara alkol satışına ve teminine yönelik yaptırımların ağırlaştırılması öngörülüyor. Mevcut uygulamada aranan bazı şartların kaldırılmasıyla çocuklara alkol temininin doğrudan suç kapsamına alınması planlanıyor.
Bu kapsamda “sağlık için tehlikeli madde temini” suçunda öngörülen 6 ay ile 2 yıl arasındaki hapis cezasının 2 yıldan 4 yıla çıkarılması gündemde bulunuyor. Böylece çocukların alkol ve bağımlılık yapıcı maddelere erişiminin önlenmesi amaçlanıyor.
Ağır suçlarda yaş indirimi daraltılacak
Düzenlemenin en dikkat çeken başlıklarından biri, ağır suç işleyen çocuklara uygulanan yaş indirimiyle ilgili olacak. Kasten öldürme ve ağır yaralama gibi suçlarda hakimlere yaş indirimi uygulamama yetkisi verilmesi değerlendiriliyor.
Ayrıca 15-18 yaş grubundaki çocuklar için tekerrür hükümlerinin uygulanması da taslakta yer alan öneriler arasında bulunuyor. Bu düzenlemeyle özellikle ağır suçlarda ceza adalet sisteminin daha caydırıcı hale getirilmesi hedefleniyor.
Adli süreçteki çocuk tanımı gündemde
Taslakta, “suça sürüklenen çocuk” kavramı yerine “adli süreçteki çocuk” ifadesinin kullanılması öneriliyor. Bu değişiklikle çocukların yalnızca suç odağıyla değil, adli sistem içindeki durumları ve korunma ihtiyaçlarıyla birlikte ele alınması amaçlanıyor.
Çocukların ağır suç işlemesine neden olan ebeveynlere hapis cezası verilmesi de düzenlemede yer alan başlıklar arasında bulunuyor. Bu adımın, çocukların suça yönlendirilmesinde aile ve çevre etkisine karşı daha güçlü bir yaptırım mekanizması oluşturması bekleniyor.
Sosyal inceleme raporu zorunlu hale gelecek
Düzenleme kapsamında 15 yaşını doldurmuş çocuklar hakkında sosyal inceleme raporu hazırlanmasının zorunlu hale getirilmesi planlanıyor. Sosyal inceleme raporlarının soruşturma aşamasında da zorunlu tutulması üzerinde duruluyor.
Çocuklara yönelik hükmün açıklanmasının geri bırakılması uygulamasında da değişiklik yapılması gündemde. Buna göre, 15-18 yaş grubunda hapis cezasının ertelenebilmesi için öngörülen 3 yıllık sınırın 2 yıla düşürülmesi değerlendiriliyor.
Bağımlılıkla mücadelede yeni tedbirler öngörülüyor
Taslakta, bağımlılık riski taşıyan veya ağır sağlık tehdidi altında bulunan çocuklar için acil korunma kararı mekanizması oluşturulması da yer alıyor. Bu mekanizma ile risk altındaki çocukların daha hızlı şekilde koruma altına alınması hedefleniyor.
Dijital mecralarda suçu özendiren içeriklere yönelik yeni suç tanımları getirilmesi de çalışma kapsamındaki başlıklar arasında bulunuyor. Böylece çocukların internet ve sosyal medya üzerinden suç, şiddet veya bağımlılık unsurlarına yönlendirilmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Belediyelere çocuk ve gençlik hizmeti sorumluluğu
Düzenlemede, nüfusu 100 binin üzerindeki belediyelerin bütçelerinden çocuk ve gençlik hizmetlerine pay ayırmasının zorunlu hale getirilmesi öneriliyor. Bu adımla yerel yönetimlerin çocukların sosyal, kültürel ve koruyucu hizmetlere erişiminde daha aktif rol alması bekleniyor.
Ayrıca 2009 sonrası doğanlara ömür boyu tütün satışının yasaklanmasına yönelik çalışma yapılması da gündemde yer alıyor. Çocuk suçluluğu, bağımlılık ve koruyucu sosyal hizmetleri birlikte ele alan düzenlemenin ayrıntılarının Meclis sürecinde netleşmesi bekleniyor.